Dù có không ít HTX lên tiếng “kêu cứu”, vì nhiều năm qua hoạt động không hiệu quả, song trên địa bàn tỉnh vẫn có những HTX đã vượt khó vươn lên trở thành điểm sáng, làm cho môi trường kinh tế tập thể ngày càng sinh động hơn.

Điểm sáng HTX Tịnh Trà

Cách đây hơn 3 năm, tại xã Tịnh Trà (Quảng Ngãi) có 4 HTX quy mô thôn hoạt động rất yếu, bị xếp vào loại kém nhất huyện Sơn Tịnh. Tuy nhiên, nhờ có sự quan tâm của đảng ủy, chính quyền xã, UBND huyện và các sở, ngành hữu quan tập trung giúp đỡ cả vật chất lẫn tinh thần bằng cách tổ chức hợp nhất 4 HTX thành HTX toàn xã hoạt động theo Luật HTX năm 2012. Sau khi hợp nhất, để HTX Dịch vụ Nông nghiệp - Nông thôn Tịnh Trà (gọi tắt là HTX Tịnh Trà), với hơn 600 thành viên, có điều kiện phát triển, xã đã cho HTX mượn đất sản xuất, huyện Sơn Tịnh hỗ trợ 1,8 tỷ đồng, Sở KH&CN đầu tư 1,8 tỷ đồng để xây dựng mô hình HTX kiểu mới. Nhờ nhận được "cú huých” đầu tư này mà HTX Tịnh Trà đã mua sắm được 2 máy gặt đập liên hợp, cùng với 2 máy cày lớn và một máy cấy tự động, xây dựng 1 lò sấy công suất 12 tấn/ca và 1 máy phân loại lúa giống 10 tấn/ca...

Phat huy suc manh tap the, xay dung HTX kieu moi - Anh 1

Máy cấy lúa tự động trên đồng ruộng Tịnh Trà.

Từ đó, HTX đã mở rộng các loại dịch vụ làm đất, thu hoạch, sản xuất lúa giống và thực hiện nhiều mô hình sản xuất có hiệu quả, làm lợi cho HTX và địa phương ngày càng nhiều. Chỉ tính riêng mô hình sản xuất và mua bán lúa giống đã nâng cao được chuỗi giá trị cho hơn 400 hộ xã viên tham gia, hưởng lợi đến hàng trăm triệu đồng mỗi năm, riêng HTX đạt lợi nhuận sau thuế hơn 63 triệu đồng/năm.

Mô hình dịch vụ cơ giới hóa trong nông nghiệp cũng làm lợi cho thành viên ngày càng nhiều. Hiện nay, trên đồng ruộng Tịnh Trà hầu hết các khâu từ làm đất đến thu hoạch đều được cơ giới hóa, hạ giá thành sản xuất, mỗi năm làm lợi cho bà con nông dân trên địa bàn hơn 600 triệu đồng. Ngoài ra, HTX còn phối hợp với một số đơn vị trong, ngoài tỉnh triển khai thực hiện và nhân rộng nhiều mô hình sản xuất có hiệu quả như trồng bắp lấy thân, quả, trồng bí đỏ trên đất bạc màu... giúp hàng chục hộ nông dân chuyển đổi cây trồng từ đất lúa sang trồng các loại cây khác đạt hiệu quả cao hơn.

"Tự vươn lên, khó dễ tùy mình"

Không được may mắn như HTX Tịnh Trà nhờ có sự hỗ trợ rất lớn từ các cấp, ngành hữu quan, HTX Dịch vụ Nông nghiệp Thọ Trung (Tịnh Thọ, Sơn Tịnh, Quảng Ngãi) vẫn vươn lên tốp đầu trong xây dựng HTX kiểu mới ở Quảng Ngãi nhờ biết vận dụng sức mạnh tập thể. Từ một "cánh chim đầu đàn", với quy mô thôn nhiều năm liền hoạt động rất hiệu quả, được Nhà nước phong tặng Huân chương Lao động hạng Ba, HTX Nông nghiệp Thọ Trung đã kéo theo 4 HTX trong xã để hợp nhất thành HTX quy mô toàn xã. Từ đó quy tụ được nguồn lực về một đầu mối để quản lý và phát triển theo Luật HTX năm 2012 ngày càng hiệu quả. Toàn HTX có 2.400 thành viên, với tổng giá trị tài sản hơn 11 tỷ đồng. HTX đang phát triển nhiều loại dịch vụ như thủy lợi, làm đất, thu hoạch, sản xuất lúa giống, phát triển chăn nuôi, phục vụ vật tư nông nghiệp và riêng dịch vụ trồng rừng doanh thu đạt khoảng 1 tỷ đồng/năm.

Ông Nguyễn Văn Hoàng - Giám đốc HTX Dịch vụ Nông nghiệp Thọ Trung cho biết: Muốn duy trì và phát triển được HTX kiểu mới trong tình hình hiện nay, khó hay dễ đều tùy thuộc vào nội lực của mình. Điều cốt lõi là phải biết phát huy tối đa sức mạnh tập thể. Khi đã thu phục được lòng tin của các thành viên bằng kết quả việc làm cụ thể, xã viên sẽ hết lòng tin tưởng vào HTX, việc huy động vốn của xã viên để phát triển sản xuất kinh doanh cũng không còn là vấn đề khó khăn.

Minh chứng rõ nhất cho điều này là HTX Vận tải Thống Nhất Quảng Ngãi. Đây là đơn vị sản xuất kinh doanh mạnh toàn quốc. Từ chỗ ban đầu chỉ có 32 xã viên, với 32 triệu đồng tiền vốn điều lệ, sau hơn 16 năm tồn tại và phát triển, đến nay số lượng xã viên tăng lên gấp nhiều lần, với tổng số vốn tính theo giá trị phương tiện xã viên đóng góp hơn 70 tỷ đồng, vốn góp cổ phần của bộ phận cán bộ xã viên hơn 17 tỷ đồng. Kết quả sản xuất kinh doanh năm sau luôn cao hơn năm trước. Hằng năm đạt tổng doanh thu từ 60 tỷ đồng trở lên và nộp ngân sách nhà nước khoảng 2 tỷ đồng, lãi sau thuế hơn 4,85 tỷ đồng; thu nhập bình quân của người lao động trong HTX đạt 60 triệu đồng/năm.

Ông Lê Sĩ Thạnh - Giám đốc HTX Vận tải Thống Nhất cho rằng: Muốn xây dựng được HTX kiểu mới vững mạnh, trước tiên ban quản trị phải có tâm đức tốt để tận tâm trong công việc, tận tụy với xã viên, có tinh thần sống và làm việc vì tập thể. HTX là mô hình phát triển tuyệt vời, nếu biết khai thác, biết đoàn kết tập thể, tập trung thành một thể thống nhất, hoạt động tổng lực, đi đúng theo quỹ đạo của pháp luật, đó sẽ là mô hình hay để phát triển kinh tế - xã hội trong giai đoạn hiện nay.

Theo Nguyễn Khâm (Báo Quảng Ngãi)