Trước thềm chuyến thăm của Tổng thống Nga Vladimir Putin, truyền thông Nhật Bản dẫn các nguồn tin ngoại giao tiết lộ Nhật Bản sẽ không cho phép lính Mỹ đồn trú tại hai đảo tranh chấp với Nga một khi Nga trao trả.

Nhat se khong cho linh My don tru de Nga trao tra hai dao tranh chap? - Anh 1

Thủ tướng Nhật Bản Shinzo Abe ngày 3.9 kêu gọi Tổng thống Nga Vladimir Putin phối hợp giải quyết dứt điểm tranh chấp lãnh thổ hai bên kéo dài hơn bảy thập niên qua tại quần đảo Nam Kuril/Vùng lãnh thổ phía bắc

Trả lời phỏng vấn trang tin Bloomberg (Mỹ) hồi tháng 9.2016, Tổng thống Nga Vladimir Putin khẳng định Nga “không trao đổi lãnh thổ”.

Nhưng trước thềm chuyến thăm của ông Putin đến Nhật Bản vào giữa tháng 12.2016, hãng tin Kyodo ngày 30.10 dẫn lời các nguồn tin ngoại giao tiết lộ Nga sẽ trao trả hai đảo Shikotan và Habomai ở quần đảo Nam Kuril (theo cách gọi của Nga)/Vùng lãnh thổ phía bắc (theo cách gọi của Nhật Bản) cho Nhật Bản, tuân thủ Tuyên bố chung Nhật Bản - Liên Xô năm 1956.

Tuy nhiên, các nguồn tin ngoại giao cho hay phía Nga có thể quan ngại rằng quân đội Mỹ có thể đồn trú trên hai đảo này sau khi chúng được trao trả cho Nhật Bản. Theo Điều 5 trong hiệp định an ninh Mỹ - Nhật Bản, Mỹ được phép điều quân đồn trú tại những khu vực do Nhật Bản kiểm soát.

Chính quyền Nhật Bản đang cân nhắc khả năng loại trừ hai đòn đảo này khỏi Điều 5 để đảm bảo chúng được Nga trao trả lại cho Nhật Bản, theo các nguồn tin ngoại giao. Một trong số những nguồn tin cho biết thêm Thủ tướng Nhật có thể công khai tuyên bố hai hòn đảo này không thuộc Điều 5.

Nhưng những nguồn tin khác lại cho rằng “viễn cảnh thật sự sẽ là Thủ tướng Abe thể hiện quan điểm chính trị và tìm kiếm sự đồng thuận từ phía Mỹ trước”.

“Nga sẽ không đồng ý trao trả hai đòn đảo nếu Nhật Bản không loại trừ khả năng lính Mỹ đồn trú tại hai đảo này”, một nguồn tin ngoại giao tiết lộ với tờ The Japan Times (Nhật Bản).

Nhưng thuyết phục Mỹ đồng ý với điều kiện này có lẽ không dễ dàng, vì điều này “thậm chí có thể gây tác động xấu đến mối quan hệ đồng minh Mỹ - Nhật Bản”, một nguồn tin chính phủ Nhật nói với The Japan Times.

Thủ tướng Abe sau đó lên tiếng bác bỏ thông tin từ truyền thông Nhật Bản.

Trước đó, Bộ Ngoại giao Nhật Bản ngày 17.10 bác bỏ thông tin từ truyền thông nước này cho rằng Nhật Bản thảo luận với Nga về việc “quản lý chung” quần đảo tranh chấp với Nga.

Căng thẳng kéo dài giữa Nhật Bản và Nga liên quan đến quần đảo tranh chấp khiến Nga và Nhật Bản không thể ký kết hiệp định hòa bình nhằm kết thúc cuộc chiến giữa hai bên trong chiến tranh thế giới lần 2.

Phúc Duy