Bất chấp lời đe dọa khai tử Hiệp định Đối tác xuyên Thái Bình Dương (TPP) và chỉ trích các đồng minh của Tổng thống Mỹ đắc cử Donald Trump, vẫn còn quá sớm để tuyên bố chiến lược xoay trục sang châu Á của Tổng thống Barack Obama không còn đất sống.

Đối với các nhà lãnh đạo châu Á, theo trang Bloomberg, câu hỏi quan trọng là liệu nước Mỹ dưới thời ông Trump có tiếp tục dành sự tập trung về quân sự, kinh tế cho châu Á sau khi tỉ phú bất động sản cam kết một chính sách đối ngoại ít can thiệp hơn. GS Sam Crane tại Trường Cao đẳng Williams (Mỹ) cho rằng dựa vào những cái tên cân nhắc cho các vị trí chủ chốt (như nghị sĩ Randy Forbes cho cương vị Bộ trưởng Hải quân) và phát biểu của những cố vấn thân cận, có thể thấy ông Trump sẽ quyết đoán không kém, nếu không muốn nói là hơn ông Obama.

Ông Forbes là người ủng hộ tăng cường hiện diện quân sự của Mỹ ở châu Á - Thái Bình Dương, cũng như kêu gọi hiện đại hóa hải quân và tăng quy mô các hạm đội giữa lúc Trung Quốc leo thang căng thẳng tại các vùng biển tranh chấp. Còn trong bài viết đăng trên tạp chí Foreign Policy hôm 7-11, hai cố vấn chiến dịch tranh cử của ông Trump chỉ trích chính sách của ông Obama là “thùng rỗng kêu to” và chỉ dọa suông. Bản thân ông Trump cũng nhanh chóng cam kết duy trì các mối quan hệ an ninh khi nói chuyện với các nhà lãnh đạo Nhật Bản, Hàn Quốc và Úc sau khi thắng cử. Thủ tướng Nhật Shinzo Abe hôm 14-11 khẳng định sẽ nêu bật vấn đề thương mại tự do khi gặp ông Trump tại TP New York 3 ngày sau đó ngay cả khi thừa nhận TPP đang gặp khó.

Chien luoc xoay truc “chua chet” - Anh 1

Việc ông Donald Trump (trái) thắng cử khiến quan hệ Mỹ - Trung trở nên khó đoán Ảnh: Reuters

Việc ông Trump đắc cử cũng khiến quan hệ Mỹ - Trung trở nên khó đoán trong bối cảnh Bắc Kinh đối mặt không ít vấn đề trong nước, từ thách thức cải cách, tăng trưởng kinh tế chậm lại và sự thay đổi về nhân sự cấp cao trước thềm đại hội đảng vào năm tới. Trong nỗ lực tìm kiếm sự ổn định, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình hôm 14-11 điện đàm với ông Trump, trong đó có tuyên bố hợp tác là sự lựa chọn duy nhất cho mối quan hệ giữa 2 nền kinh tế hàng đầu thế giới. Tuy nhiên, tờ Global Times cùng ngày không quên cảnh báo sẽ là sai lầm nghiêm trọng nếu ông Trump theo đuổi cuộc chiến thương mại toàn diện với Bắc Kinh như từng đe dọa khi tranh cử.

Dĩ nhiên là với một người có phong cách khó đoán như ông Trump, không thể nói trước ông sẽ làm gì sau khi vào Nhà Trắng. Vì thế, ông Luhut Panjaitan, Bộ trưởng điều phối các vấn đề hàng hải của Indonesia, khuyên dư luận nên chờ đến sau khi ông Trump nhậm chức được 2 tháng để có cái nhìn rõ hơn về tổng thống mới của Mỹ.

Phương Võ