Chiều 11/11, ông Đỗ Văn Đương, Ủy viên thường trực Ủy ban Tư pháp của Quốc hội đã trao đổi với Infonet về vụ án ông Nguyễn Thanh Chấn bị kết án chung thân tội giết.

Ông Nguyễn Thanh Chấn đang ghi chép lại địa chỉ của một số nhà hảo tâm đến ủng hộ gia đình.
(Ảnh. Xuân Hải chụp ngày 10/11).

Ông Đương cho rằng: “Việc của ông Nguyễn Thanh Chấn thì ông ấy không phải lo. Theo quy định của luật pháp hiện hành của nước ta: Thứ nhất ông ấy sẽ được minh oan. Thứ hai ông ấy sẽ được bồi thường thiệt hại và được khôi phục danh dự”.

Ông Đỗ Văn Đương trả lời PV Infonet chiều 11/11. (Ảnh. Xuân Hải).

Trong vụ án của ông Nguyễn Thanh Chấn (Bắc Giang) phải chăng do trong quá trình điều tra không có luật sư tham gia nên đã xảy ra sự việc như vậy, thưa ông?

Vụ việc ông Chấn có luật sư, nhưng không tham gia vụ án từ đầu, bởi vì ở thời điểm đó Bộ luật tố tụng hình sự (mới) chưa có hiệu lực pháp luật, thì người ta chưa cho luật sư tham gia từ khi khởi tố bị can. Còn đối với trường hợp anh Chấn là trường hợp chỉ định, cử luật sư bào chữa ngay từ đầu điều tra chứ không phải như là từ khi tạm giữ bị can.

Vụ án này không chỉ có cơ quan điều tra mà viện kiểm sát cũng phải chịu trách nhiệm, mà không chỉ tòa án sơ thẩm cả tòa án phúc thẩm tòa án tối cao cũng phải chịu trách nhiệm. Bây giờ nếu tòa án tối cao kết luận đúng ông Chấn bị oan thật thì tòa án phúc thẩm là cơ quan sau cùng làm người ta bị oan phải chịu trách nhiệm bồi thường và đứng ra xin lỗi đúng theo Luật trách nhiệm bồi thường của Nhà nước.

Nếu ông nói như vậy thì Viện kiểm sát nhân dân tối cao ra quyết định kháng nghị tái thẩm là đúng?

Cái này là kháng nghị tái thẩm, vì tình tiết mới nằm ngoài hồ sơ vụ án, chứ nếu có được hồ sơ vụ án thì là giám đốc thẩm, nhưng ở đây là mãi sau này mới phát hiện ra hung thủ giết người thì người kêu oan là người thân. Cụ thể, vợ ông Chấn mới tìm tòi và đưa chứng cứ phát hiện ra Lý Nguyễn Chung. Đây là tình tiết mới làm thay đổi bản chất vụ án thì phải tái thẩm. Tái thẩm hay giám đốc thẩm thì chỉ khác nhau điểm đó thôi, chung mục đích là hủy bản án đó đi để điều tra xét xử lại từ đầu. Bây giờ phải điều tra khởi tố lại vụ án giết người đó với đối tượng Chung.

Thưa ông, vậy bản chất của vụ này là ông Chấn có bằng chứng ngoại phạm nhưng không được xem xét?

Bây giờ nói như thế là võ đoán, tôi cho rằng để mà nói cho chính xác thì phải đi giám sát lại vụ này, để xem vì sao mà lại bị oan, oan ở khâu nào và ai người làm oan đầu tiên đã, để phân hóa trách nhiệm ra. Theo tôi những vụ án nghiêm trọng, phức tạp và gây bức xúc trong dư luận như vậy thì phải có sự giám sát cụ thể.

Ý kiến của ông như thế nào trước việc các điều tra viên trong vụ án này không nhận bức cung, đánh đập ông Chấn?

Có căn cứ đâu mà người ta nhận, theo tôi thì cơ quan giám sát là Ủy ban Tư pháp của Quốc hội sẽ giám sát việc này. Phải rút hồ sơ lên để Ủy ban Tư pháp giám sát.

Cụ thể, Ủy ban Tư pháp đã có hướng giám sát vụ án này chưa thưa ông?

Hiện tại chúng tôi đang bận họp Quốc hội và sẽ vào cuộc giám sát tư pháp, chứ còn người trong cuộc thì khó.

Theo cá nhân tôi thì không chỉ vụ án oan 10 năm của ông Chấn mà cần rút một số hồ sơ án oan sai khác để giám sát. Ngoài ra, những vụ đặc biệt nghiêm trọng, bỏ lọt tội phạm hoặc tham nhũng được dư luận xã hội quan tâm cũng phải được giám sát, từ đó mới giải quyết được tình trạng trên.

Hôm qua 10/11 khi PV đến gặp ông Chấn, ông ấy lo lắng về việc mình chưa được minh oan?

Việc của ông Nguyễn Thanh Chấn thì ông ấy không phải lo. Theo quy định của luật pháp hiện hành của nước ta: Thứ nhất ông ấy sẽ được minh oan. Thứ hai ông ấy sẽ được bồi thường thiệt hại và được khôi phục danh dự.

Bồi thường thiệt hại không phải chỉ là bồi thường 3.386 ngày giam giữ quy ra tiền là bao nhiêu và một ngày ngồi tù được bồi thường bằng ba ngày lương tối thiểu. Mà ông ấy còn phải được cộng thêm những tổn thất về mặt tinh thần và thu nhập thực tế bị mất, rồi gia đình ông ấy có vấn đề bị tổn thất liên quan đến vụ việc này như đi kiện tụng hết bao nhiêu tiền, con gái bỏ học, vợ con ly tán, chồng phải xa vợ, ví dụ là như thế. Vì những khoản này trong Luật trách nhiệm bồi thường của Nhà nước đã có đầy đủ và quy định rất rõ.

Bây giờ điều quan trọng là xác định đúng ông Chấn là oan thì phải minh oan và rửa sạch tội cho ông ấy và làm đủ các thủ tục công khai trên các phương tiện thông tin đại chúng, thông báo công khai và khôi phục danh dự cho ông Chấn, vì ông ấy không phạm tội mà chính là Lý Văn Chung giết người.

Xin cảm ơn ông!

Năm 2004, ông Nguyễn Thanh Chấn (SN 1961, ở thôn Me, Nghĩa Trung, Việt Yên, Bắc Giang) bị hai cấp xét xử tuyên án chung thân vì tội Giết người.

Khi thụ án tại trại giam Vĩnh Quang (Bộ Công an), ông Chấn đã viết một số đơn kêu oan. Trong lá đơn viết năm 2007 gửi Viện trưởng VKSND Tối cao, ông Chấn cho biết, ngày 15/8/2003, sau khi phát hiện chị Nguyễn Thị Hoan (hàng xóm) bị giết, ông là người gọi điện báo cho công an huyện, là người đi mua quan tài. Chừng nửa tháng sau đó, công an đã bắt ông vì cho rằng đã giết chị Hoan trong thời gian đi xin nước từ khoảng 19h đến 19h25, trong khi lúc đó ông có chứng cứ ngoại phạm là đang bấm máy cho khách hàng gọi điện thoại.

Trong đơn ông Chấn cho biết "bị đánh đập, đe dọa ép cung” để nhận tội. Ông Chấn nêu tên cụ thể những người ép cung. Trong lá đơn kín 4 mặt giấy, ông Chấn cho biết: "Do bị tra tấn đánh đập, làm cho hoảng loạn, sợ hãi, tôi buộc phải nhận và làm theo những gì công an hướng dẫn mà thực tế không phải như vậy… Tôi không giết chị Hoan".

Xuân Hải (thực hiện)