Vốn là một đồng minh lịch sử gắn bó mật thiết với Mỹ nhưng Philippines dưới thời Tổng thống Rodrigo Duterte đang chuyển hướng sang Trung Quốc. Ông Duterte đang chuẩn bị cho chuyến thăm đầu tiên đến Bắc Kinh đem theo lời đề nghị không chỉ thiết lập quan hệ đối tác kinh tế mà còn cả quân sự với nước láng giềng to lớn mà họ từng đối đầu gay gắt ở Biển Đông trong suốt thời gian vừa qua.

'Tuyet tinh' voi My, Tong thong Philippines ninh not het loi Trung Quoc - Anh 1

Tổng thống Rodrigo Duterte

“Ông tôi là người gốc Hoa. Chỉ Trung Quốc mới có thể giúp chúng tôi”, Tổng thống Duterte đã không ngại ngần phát biểu như vậy với Tân Hoa Xã - hãng thông tấn chính thức của nhà nước Trung Quốc, trước khi lên đường thực hiện chuyến đi 4 ngày đến Bắc Kinh, bắt đầu từ hôm nay (18/10).

"Tất cả những gì tôi cần làm chỉ là đối thoại và có được cái bắt tay chắc chắn từ các quan chức Trung Quốc rồi nói chúng tôi là người Philippines, chúng tôi sẵn sàng hợp tác với bạn để giúp chúng tôi xây dựng nền kinh tế cũng như xây dựng đất nước”, ông Duterte cho biết.

Tổng thống Duterte cho hay, ông này có những kế hoạch hạ tầng to lớn và những kể hoạch đó không thể được thực hiện “nếu thiếu vốn”. GDP/đầu người của Philippines đang sụt giảm nhanh chóng so với nước láng giềng phía đông của họ kể từ khi bước sang thế kỷ mới.

"Nếu chúng tôi có thể có được những thứ mà các bạn đã cho các nước khác theo cách thức giúp đỡ, chúng tôi cũng muốn trở thành một phần của nó và là một phần của các kế hoạch lớn hơn của Trung Quốc đối với toàn bộ Châu Á, đặc biệt là Đông Nam Á”, vị lãnh đạo 71 tuổi phát biểu.

Ông Duterte còn cam kết tránh thổi bùng ngọn lửa căng thẳng trong cuộc tranh chấp chủ quyền ở Biển Đông. “Không ai muốn chiến tranh. Không ai muốn đánh nhau vì một vùng lãnh hải. Đàm phán tốt hơn là chiến tranh. Chúng tôi muốn nói về tình hữu nghị. Chúng tôi muốn nói về sự hợp tác và trên tất cả chúng tôi muốn bàn chuyện làm ăn. Chiến tranh sẽ chẳng dẫn chúng tôi đi đến đâu”, ông Duterte nhấn mạnh.

Nhà lãnh đạo Philippines còn tuyên bố, bất kỳ cuộc đàm phán nào diễn ra sẽ không có sự tham gia của những lực lượng trung gian thù địch với Trung Quốc, cụ thể ở đây là Nhật Bản và Mỹ. "Chúng tôi không muốn cho phép nước khác tham gia vào đàm phán. Tôi chỉ muốn đàm phán với Trung Quốc”, Tổng thống Duterte nói thêm.

Trước đó, ông Duterte đã khiến Bắc Kinh hoan hỉ khi thông báo ngừng mọi cuộc tập trận và tuần tra chung với Mỹ. "Tôi đã cho người Mỹ đủ thời gian để chơi với lực lượng Philippines. Đây sẽ là lần cuối cùng. Điều đó đã được thông báo. Tôi không muốn các binh sĩ của mình bị xúc phạm”, ông Duterte phát biểu khi Mỹ và Philippines chuẩn bị tiến hành cuộc tập trận chung mà ông này nói là lần cuối cùng.

Thay vào đó, ông Duterte tuyên bố để ngỏ khả năng cho lực lượng Philippines tập trận chung với Nga và Trung Quốc.

Kể từ khi đắc cử, ông Duterte liên tục tung ra những lời chỉ trích, lên án gay gắt đồng minh Mỹ và thể hiện rõ một thái độ muốn rời xa Mỹ, chạy theo Trung Quốc.

Tổng thống Duterte ám chỉ ông này sẵn sàng quay sang Trung Quốc nếu thái độ của phương Tây đối với chính phủ của ông không thay đổi. Trong bài phát biểu ở Brunei gần đây, ông Duterte đã nói, ông không “giận dữ” với Mỹ, EU và Liên Hợp Quốc vì đã thách thức phương pháp tiếp cận của ông, nhưng trong bài trả lời phỏng vấn ông này đã có sự so sánh giữa thái độ của phương Tây với thái độ của Bắc Kinh. “Một số nước khác biết chúng tôi thiếu tiền nhưng thay vì giúp đỡ, tất cả những gì họ làm chỉ là chỉ trích. Trung Quốc không bao giờ chỉ trích. Họ lặng lẽ giúp chúng tôi. Và tôi nói đó là lý do tại sao đó là một phần của sự chân thành của nhân dân”, ông Duterte phát biểu.

Những phát biểu trên được ông Duterte đưa ra ngay sau khi ông vừa cảnh báo Trung Quốc rằng, ông này sẽ không bán rẻ chủ quyền. Mặc dù luôn gây choáng váng và bất ngờ vì những phát biểu liên tục thay đổi từ chiều hướng này sang chiều hướng đối lập khác, khiến cả Mỹ và Trung Quốc đều hoang mang, thì không thể phủ nhận một thực tế, chính quyền của ông Duterte rõ ràng đang có xu hướng ngả về Bắc Kinh.

Kiệt Linh (tổng hợp)