Trong bản thông báo kết luận thanh tra số 3091/TB-TTCP, dài 12 trang, do Phó Tổng Thanh tra Chính phủ Ngô Văn Khánh ký ngày 22/11/2016, nhiều vi phạm của các DN do SCIC nắm vốn đại diện nhà nước đã được chỉ rõ.

Cụ thể, thông báo chỉ rõ những khuyết điểm, vi phạm của SCIC trong việc tiếp nhận, chuyển giao quyền đại diện vốn nhà nước; việc thực hiện quyền, nghĩa vụ của chủ sở hữu vốn nhà nước tại doanh nghiệp, việc đầu tư kinh doanh vốn; việc bán cổ phần vốn đầu tư của Tổng công ty Đầu tư và Kinh doanh vốn Nhà nước (SCIC) tại một số doanh nghiệp; việc quản lý, sử dụng Quỹ hỗ trợ, sắp xếp và phát triển doanh nghiệp, công tác quản lý tài chính, mua sắm, đầu tư xây dựng cơ bản…

Thanh tra Chinh phu: 21 nguoi cua SCIC qua tuoi huu quan ly DN - Anh 1

Tổng công ty Đầu tư và Kinh doanh vốn Nhà nước (SCIC)

Đáng chú, trong việc thực hiện quyền, nghĩa vụ của chủ sở hữu vốn nhà nước tại doanh nghiệp, nổi lên những vấn đề liên quan đến người đại diện vốn nhà nước, tính đến 30/9/2015 còn có 21 Người đại diện của SCIC tại doanh nghiệp đã quá tuổi nghỉ hưu. Với vấn đề điều hành quản trị doanh nghiệp có vốn SCIC nắm giữ còn để xảy ra sai phạm.

Thông báo Kết luận thanh tra viết: “Trong thực hiện các dự án đầu tư: Một số người đại diện vốn chưa thực hiện đầy đủ nghĩa vụ và trách nhiệm của mình, để doanh nghiệp vi phạm các quy định về đấu thầu trong quá trình thực hiện dự án đầu tư; thực hiện đầu tư dự án trước khi Đại hội cổ đông thông qua, không thẩm định hiệu quả của phương án đầu tư, thực hiện các dự án đầu tư không hiệu quả, quản lý dự án đầu tư không tốt dẫn đến khó thu hồi vốn đầu tư”.

Cũng theo Thanh tra Chính phủ, việc theo dõi quỹ nhà đất tại các doanh nghiệp do SCIC là đại diện chủ sở hữu thực hiện chưa chính xác, chưa đầy đủ; công tác chỉ đạo Người đại diện thực hiện yêu cầu doanh nghiệp hoàn thiện các thủ tục giấy tờ về nhà đất đã thực hiện chưa triệt để hoặc người đại diện chưa báo cáo và có đề xuất biện pháp xử lý về vấn đề liên quan đến sử dụng một số lô đất tại doanh nghiệp để đảm bảo tính pháp lý, tính hợp pháp khi sử dụng đất, nhằm đảm bảo quyền lợi, lợi ích cho doanh nghiệp cũng như các cổ đông trong đó có SCIC; một doanh nghiệp vi phạm trong việc quản lý, sử dụng đất nhất là việc cho thuê lại đất chưa được xử lý.

Đặc biệt, Thông báo kết luận thanh tra cũng nhấn mạnh, công tác quản lý tài chính tại một số Công ty do Người đại diện vốn SCIC tham gia quản lý điều hành còn để xảy ra nhiều khuyết điểm, vi phạm, cụ thể:

Một số doanh nghiệp còn có vi phạm trong công tác quản lý tài chính và hạch toán kế toán, như trích lập dự phòng sai quy định; sử dụng hóa đơn không hợp pháp, không hợp lệ làm chứng từ thanh toán; chi phí quản lý doanh nghiệp không hợp lý, hợp lệ; với tổng số tiền 183,333 tỷ đồng.

Ban điều hành công ty CP Xây dựng Ngô Quyền nhiệm kỳ 2005-2010 cho các xí nghiệp vay vốn không có tài sản thế chấp, không thu hồi công nợ dẫn đến công nợ tồn đọng nhiều năm, quản lý doanh thu công trình không đúng quy định tại quy chế quản lý tài chính của Công ty.

Thêm vào đó, việc cổ phần hóa đối với doanh nghiệp (trước khi chuyển giao về SCIC): Tại Vinaconex, việc xác định giá trị doanh nghiệp khi cổ phần hóa còn chưa chính xác đối với khu đất và tài sản tại 47 Điện Biên Phủ Quận 1 Tp HCM, UBND thành phố HCM có Quyết định số 5438/QĐ- UBND ngày 4/11/2014 cho phép chuyển sang thuê đất trả tiền một lần nhưng chưa xác định lại khoản chênh lệch giá trị tiền thuê đất với giá trị quyền sử dụng khu đất đã tính vào giá trị doanh nghiệp khi cổ phần hóa.

Ngoài ra, trong công tác quản trị doanh nghiệp, một số doanh nghiệp còn có những tồn tại, khuyết điểm trong quá trình hoạt động, như: không tổ chức đại hội cổ đông; không thực hiện thủ tục đăng ký công ty đại chúng; không phân tách chức danh Chủ tịch HĐQT với Tổng giám đốc khi Nghị quyết đại hội cổ đông không phê chuẩn việc kiêm nhiệm; chưa ban hành các định mức doanh thu, chi phí; một số nội dung trong điều lệ công ty chưa phù hợp thực tế, chưa bố trí thành viên HĐQT độc lập theo quy định…

Hồng Chuyên