Có những dấu hiệu cho thấy cuộc chiến chống ma túy do Tổng thống Duterte phát động ở Phillippines sẽ chuyển từ giết chóc đẫm máu sang ưu tiên bắt giữ nghi phạm liên quan tới các đường dây buôn bán ma túy, sau khi có khoảng 2.300 người đã bị “xử tử”.

Tờ Reuters đưa tin, theo 2 nguồn tin thân cận, các quan chức cảnh sát Phillippines đang hạn chế việc giết hại các đối tượng tình nghi trong cuộc chiến chống ma túy vốn bị các nhà nhân quyền lên án. Kế hoạch cụ thể có tên là Double Barrel Alpha, tập trung lực lượng để bắt giữ những kẻ bị cáo buộc có liên quan tới đường dây buôn bán ma túy như: chính trị gia, quân nhân, cảnh sát, quan chức chính phủ và những người nổi tiếng.

Trao đổi với Reuters, ông Dionardo Carlos, phát ngôn viên Cảnh sát Quốc gia Philippines, cho biết: chiến dịch mới trong cuộc chiến chống ma túy được đưa ra sau cuộc họp giữa 18 cảnh sát trưởng của Philippines tại Trại Crame, trụ sở cảnh sát phía bắc Manila. Cuộc họp được tổ chức sau những tranh cãi và chỉ trích dữ dội về việc giết hại các nghi can ma túy chưa qua xét xử. Một nguồn tin nói với Reuters: “Chúng tôi sẽ tập trung bắt giữ hơn là tiêu diệt”.

Ông Dionardo Carlos cho biết, chiến dịch sẽ được thực hiện trong vài ngày tới nhưng về không cho biết thông tin chi tiết. Cảnh sát Phillippines đang lên danh sách những người nổi tiếng bị cáo buộc có liên quan đến việc sử dụng, mua bán ma túy.

Chiến dịch chống ma túy “hành quyết không cần xét xử” do Tổng thống Philippines Rodrigo Duterte đề xướng với tuyên bố sẽ không nương tay cho đến khi tên trùm ma túy cuối cùng đầu hàng. Chiến dịch này bị các nhà tổ chức nhân quyền phẫn nộ và phản đối dữ dội.

Philippines giam giet nghi pham trong cuoc chien chong ma tuy - Anh 1

Duterte hồi còn là thị trưởng Davao đã nổi tiếng với các chính sách chống ma túy mạnh tay

Rodrigo Duterte là người đã có những chính sách phòng chống ma túy một cách bạo lực và đầy rẫy tai tiếng, từ khi ông còn là thị trưởng Davao. Năm 2009, tổ chức Giám sát Nhân quyền (HRW) cáo buộc Duterte đã lập ra “Biệt đội Tử thần Davao” (DDS) từ thập nhiên 80, chuyên săn lùng, tiêu diệt các tội phạm buôn bán ma túy và con nghiện.

Tuy nhiên, chính sách đàn áp tội phạm mạnh bạo là yếu tố quyết định giúp Rodrigo Duterte đắc cử Tổng thống Phillippines. Trong lễ nhậm chức ngày 30/6 vừa qua, ông nói: “Nếu bạn biết người nghiện ma túy nào, hãy giết họ vì thật đau đớn nếu để cha mẹ họ làm điều đó”.

Theo RT, trong chiến dịch tranh cử Tổng thống, ông Duterte từng treo thưởng cho các cảnh sát bắn chết tội phạm ma túy. Có 3 mức thưởng, cao nhất là 108.000 USD cho cái đầu của trùm sò ma túy địa phương, trùm ma túy ít “máu mặt” hơn là 64.000 USD/người, 42.584 USD với những kẻ bán ma túy nhỏ lẻ, thấp nhất là 1.064 USD cho kẻ bán rong ma túy. Thời điểm đó, kênh ANC cũng đưa tin, để đáp trả tuyên bố của Duterte, trùm ma túy bị giam giữ trong nhà tù New Bilibid (TP Muntinlupa) cho biết, muốn trả 50 triệu peso (hơn 1 triệu USD) cho cái đầu của tân Tổng thống.

Sau khi nhậm chức, ông Rodrigo Duterte lệnh cho cảnh sát trong 6 tháng phải ngăn chặn tội phạm và ma túy, Sau đó, ông gia hạn thêm 6 tháng nữa để đảm bảo quét sạch tội phạm, mở rộng thành chiến dịch “Dự án Double Barrel”.

Philippines giam giet nghi pham trong cuoc chien chong ma tuy - Anh 2

Tổng thống Rodrigo Duterte. Ảnh: AFP

Chưa đầy 4 tháng từ ngày ông Rodrigo Duterte nhậm chức Tổng thống, có gần 2.300 người đã bị giết trong các cuộc đàn áp ma túy, phần lớn là người nghèo sử dụng ma túy và người bán ma túy quy mô nhỏ. Có ý kiến cáo buộc “Dự án Double Barrel” là cuộc chiến với người nghèo tại Philippines.

Thống kê từ Bộ Tư pháp Philippines, trong giai đoạn 2011-2016 có 715 quan chức bị bắt giữ vì liên quan đến ma túy, gồm: những người thực thi pháp luật, các quan chức dân bầu và nhân viên chính phủ. Trong đó có hơn 74% trường hợp được tha bổng hoặc không truy tố.

Theo một cuộc thăm dò gần đây, có tới 94% số người được hỏi cho rằng cảnh sát nên giữ cho nghi can còn sống. Kết quả thăm dò cũng cho thấy công chúng đang khó chịu với chiến dịch chống ma túy đẫm máu của chính quyền Tổng thống Rodrigo Duterte.

Cựu Bộ trưởng Tư pháp Philippines cho rằng: “Chúng ta không thể chống lại ma túy bằng máu. Nếu cứ tiếp tục làm vậy, chúng ta chỉ càng làm tội phạm ma túy thêm nguy hiểm”. De Lima, người từng đứng đầu cơ quan nhân quyền quốc gia của Philippines, cho biết cảnh sát thậm chí đã giết cả những người vô tội, sử dụng chiến dịch chống ma túy như một cái cớ. Các nhóm cảnh vệ cũng gây ra nhiều vụ giết chóc trên phố theo lời kêu gọi của Tổng thống Duterte.

PV