QĐND - Thủ tướng Nhật Bản Sin-dô A-bê (Shinzo Abe) vừa kết thúc chuyến công du Mi-an-ma 3 ngày (từ 24 đến 26-5) lần đầu tiên trong vòng 36 năm qua của người đứng đầu Chính phủ Nhật Bản. Trước khi rời thủ đô Nây Pi Đô, Thủ tướng S.A-bê đã cam kết viện trợ mới 91 tỷ yên, đồng thời xóa khoản nợ “khủng” khoảng 190 tỷ yên cho nước này. Đây là khoản tiền cuối cùng mà Mi-an-ma nợ Nhật Bản và cũng là “món quà lớn” mà Tô-ki-ô tặng Nây Pi Đô trong một nỗ lực nhằm thâm nhập sâu rộng vào thị trường mới mẻ này ở khu vực Đông Nam Á.

Tuyên bố chung sau cuộc hội đàm giữa Thủ tướng S.A-bê và Tổng thống nước chủ nhà Thên Xên (U Thein Sein) tại thủ đô Nây Pi Đô cho biết, hai nhà lãnh đạo đã nhất trí "đặt nền tảng mới cho quan hệ hữu nghị song phương" bằng cách thúc đẩy hợp tác trong các lĩnh vực kinh tế, chính trị và an ninh cũng như trong các hoạt động trao đổi về con người và văn hóa. Thủ tướng S.A-bê cũng đề nghị khởi động mối quan hệ song phương vốn bị đóng băng ở mức độ nhất định và đưa mối quan hệ này lên tầm cao mới. Tuyên bố còn cho biết, Nhật Bản sẽ cung cấp cho Mi-an-ma khoản vay mới trị giá 51 tỷ yên nhằm giúp nước này phát triển cơ sở hạ tầng, cùng với khoản viện trợ và hỗ trợ kỹ thuật trị giá 40 tỷ yên trong năm tài chính 2013.

Thủ tướng S.A-bê (bên trái) hội đàm với Tổng thống Thên Xên ngày 26-5 tại Nây Pi Đô. Ảnh: Roi-tơ

Về hợp tác chính trị và an ninh song phương, cả hai nhà lãnh đạo đã quyết định tăng cường đối thoại về các vấn đề an ninh và khu vực, cũng như thúc đẩy hợp tác và trao đổi giữa giới chức quốc phòng hai nước.

Việc Nhật Bản đồng ý xóa khoản nợ “khủng” cho Mi-an-ma cho thấy, Tô-ki-ô đang nỗ lực tìm kiếm chỗ đứng trong các dự án phát triển đang được thúc đẩy mạnh mẽ tại Mi-an-ma. Hiện Nhật Bản là chủ nợ lớn nhất của Mi-an-ma. Kể từ năm 1970 đến tháng 4-2012, Mi-an-ma đã nợ Nhật Bản hơn 502 tỷ yên (khoảng 5 tỷ USD). Hôm 30-1 vừa qua, Bộ Tài chính Nhật Bản thông báo, Tô-ki-ô đã xóa bỏ hoàn toàn khoản nợ trị giá 127,4 tỷ yên (hơn 1,2 tỷ USD), và dự định sẽ xóa bỏ khoản nợ 176,1 tỷ yên (hơn 1,7 tỷ USD) trong vòng một năm. Nhật Bản hiện có 35 dự án đầu tư tại Mi-an-ma, mà lớn nhất là Dự án phát triển Đặc khu kinh tế Thi-la-oa rộng hơn 2.400ha nằm gần Y-an-gon. Dự án này là cột mốc trong quan hệ hai nước, tạo cơ hội việc làm, cung cấp công nghệ cao cho dân địa phương. Dự án liên doanh này sẽ bao gồm các ngành nghề: Công nghệ cao, dệt may, các ngành sản xuất và sử dụng nhiều lao động.

Không giống các nước đồng minh phương Tây, Nhật Bản vẫn duy trì quan hệ thương mại và đối thoại với Mi-an-ma trong những năm chính phủ quân sự nắm quyền ở quốc gia Đông Nam Á này vì cho rằng, việc áp dụng lập trường cứng rắn đối với Mi-an-ma có thể đẩy Nây Pi Đô xích lại gần hơn với Trung Quốc, đồng minh then chốt của Mi-an-ma. Trong chuyến thăm này, Thủ tướng S.A-bê đã tuyên bố rằng “không hạn chế bất kỳ sự hợp tác nào” để giúp Mi-an-ma phát triển. Do đó, Nhật Bản sẵn sàng trợ giúp nước này phát triển cơ sở hạ tầng như xây dựng nhà máy nhiệt điện, mạng lưới viễn thông tốc độ cao, nhà máy nước, cũng như hệ thống pháp lý của quốc gia này. Thông qua việc hỗ trợ Mi-an-ma phát triển, Nhật Bản có thể thúc đẩy đà tăng trưởng kinh tế của mình.

BÌNH NGUYÊN