Chọn bà Hillary Clinton của Đảng Dân chủ hay chọn ông Donald Trump của Đảng Cộng hòa? Thực ra, cử tri Mỹ không chỉ có câu hỏi này.

Một bộ phận lớn họ đang nhức đầu với câu hỏi: Còn ai khác để họ bỏ phiếu không?

Đúng là nhiều tháng qua, ông Trump đã khơi gợi giấc mơ về một doanh nhân phá bỏ những lề lối chính trị để đạt được mục đích trong lòng nhiều người Cộng hòa. Và nhiều cử tri Dân chủ háo hức trước ý tưởng nước Mỹ có nữ tổng thống đầu tiên. Nhưng cũng có một thực tế là số lượng cử tri Mỹ không ưa cả 2 ứng viên tổng thống nói trên không hề ít.

Ông Kyle Laubscher, một cử tri 37 tuổi, đã chuyển từ ủng hộ Đảng Cộng hòa sang Đảng Tự do cách đây 4 năm. “Ông Trump không nuốt lời thì nói dối. Còn bà Clinton bị bê bối bủa vây dài dài. Trung thực là vấn đề lớn với họ” - ông Laubscher than phiền.

Mac ket trong bau cu My - Anh 1

Hai ứng viên Hillary Clinton và Donald Trump tại cuộc tranh luận. Ảnh: USA Today

Trong bài phân tích dài đăng ngày 9-10, Sacramento Bee - tờ báo thuộc tốp lớn nhất nước Mỹ - nhận định cách chọn lựa ứng viên thông qua bầu cử sơ bộ của các đảng lớn đang có vấn đề. “Hệ thống bầu cử sơ bộ được vận hành để làm vừa lòng các đảng chính trị cùng các thành viên bảo thủ nhất. Điều này khiến các cử tri độc lập - với số lượng ngày càng tăng - mắc kẹt với những ứng viên đại diện cho các đảng” - tờ báo viết.

Nhưng thực ra, chính các đảng cũng mắc kẹt do mất đi “quyền sinh sát”. Các nghiệp đoàn, doanh nghiệp… giờ đây đóng góp tiền bạc cho các ủy ban hành động chính trị và các công ty chính trị phi lợi nhuận, từ đó cho phép các ứng viên trỗi dậy mà không phải qua sát hạch của các đảng. Ngay cả các đại hội của 2 đảng Dân chủ và Cộng hòa cũng mất đi quyền định đoạt ứng viên từng có. Thay vì là nơi để các thành viên kỳ cựu tranh luận nảy lửa và đề cử các ứng viên xứng đáng, các đại hội đảng hiện nay giống như một sự kiện hình thức dùng để công nhận kết quả bầu cử sơ bộ và “mua vui cho công chúng”.

Sự bất lực của các đảng thể hiện rõ qua trường hợp của Cộng hòa và ông Trump. Sau sự cố đoạn video “dâm ô”, nhiều đảng viên Cộng hòa cấp cao muốn ông Trump rời cuộc đua. Tuy nhiên, ngoài kêu gọi, họ không chắc làm được gì khác khi tỉ phú Mỹ quả quyết “không bao giờ bỏ cuộc”.

Hải Ngọc