Liên quan tới vụ việc “ép” người dân phải đổi bằng lái xe còn thời hạn theo quy định tại Thông tư 58/2015/TT-BGTVT quy định về đào tạo, sát hạch, cấp giấy phép lái xe (GPLX) mà Bộ Giao thông vận tải bị Bộ Tư pháp “tuýt còi” mới đây, chiều tối nay (1-12), Bộ Giao thông vận tải đã chính thức có ý kiến phản hồi.

Bo GTVT len tieng vu 'ep' dan doi bang lai xe con thoi han - Anh 1

Ảnh minh họa. Nguồn: Internet

Theo Bộ Giao thông vận tải, GPLX cơ giới đường bộ có chất liệu bằng giấy đã được các cơ quan có thẩm quyền phát hành và cấp cho người dân sử dụng từ nhiều năm nay. Quá trình sử dụng GPLX bằng giấy đã bộc lộ nhiều bất cập như: lạc hậu, mức độ bảo mật không cao, dễ bị làm giả, dễ bị tẩy xóa, sửa đổi, dễ bị hư hỏng trong quá trình sử dụng...

Ngày 20-8-2014, Việt Nam là thành viên Công ước Viên 1968 về giao thông đường bộ. Theo quy định của Công ước Viên, các bên tham gia phải tiến hành các biện pháp thích hợp đảm bảo rằng những quy tắc đường bộ hiện hành trong lãnh thổ của nước mình phù hợp về bản chất với các điều khoản trong Công ước Viên.

Để tuân thủ các quy định của Công ước cũng như đáp ứng yêu cầu quản lý, Bộ Giao thông vận tải đã quy định lộ trình chuyển đổi GPLX sang GPLX bằng vật liệu PET. Đây là lần đầu tiên thẻ nhựa PET, loại nhựa cao cấp (Polyethylene terephthalate) với độ bền cơ học cao, có khả năng chịu đựng lực xé và lực va chạm, chịu đựng sự mài mòn cao được áp dụng cho giải pháp nhận diện bảo mật cấp quốc gia trong quá trình quản lý cấp, đổi GPLX.

Bộ Giao thông vận tải nhận định: Việc chuyển đối GPLX từ vật liệu giấy sang vật liệu PET là quá trình tất yếu của xu hướng toàn cầu hóa. Do đó việc quy định chuyển đối GPLX sang vật liệu PET là hoàn toàn phù hợp với yêu cầu thực tiễn và đã được Bộ Giao thông vận tải cấp đổi từ ngày 1-7-2013.

Theo báo cáo của các địa phương, đến nay cả nước đã chuyển đổi xong 95% GPLX ô tô, còn khoảng 300.000 GPLX, đảm bảo xong trong năm 2016 theo lộ trình. Việc xây dựng Thông tư số 58/2015/TT-BGTVT đã được Bộ Giao thông vận tải lấy ý kiến rộng rãi đến các đối tượng chịu sự tác động trước khi ban hành, triển khai thực hiện.

Tuy nhiên, thực hiện chương trình xây dựng văn bản QPPL năm 2016 của Bộ Giao thông vận tải và Nghị định số 65/2016/NĐ-CP quy định về điều kiện kinh doanh dịch vụ đào tạo lái xe ô tô và dịch vụ sát hạch lái xe, Bộ Giao thông vận tải đang tiến hành xây dựng dự thảo Thông tư thay thế Thông tư số 58/2015/TT-BGTVT.

Trong dự thảo Thông tư này, Bộ Giao thông vận tải đã quy định việc chuyển đối GPLX sang vật liệu PET theo hướng: Đối với GPLX không thời hạn, việc chuyển đổi đổi sang GPLX mới bằng vật liệu PET được thực hiện đến ngày 31-12-2020 mà không yêu cầu thi lại lý thuyết. Đối với GPLX có thời hạn, người sử dụng sẽ chuyển đổi sang GPLX mới bằng vật liệu PET khi hết thời hạn ghi trên giấy phép.

Trước đó, liên quan tới vấn đề này, theo Cục Kiểm tra quy phạm văn bản quy phạm pháp luật (Bộ Tư pháp), Điều 57 của Thông tư 58/2015/TT-BGTVT không có cơ sở pháp lý, không bảo đảm tính thống nhất và tính hợp pháp.

Cụ thể, Điều 57 quy định GPLX bằng giấy bìa phải được chuyển đổi sang GPLX mới bằng vật liệu PET theo lộ trình như sau: GPLX ô tô và GPLX hạng A4 trước ngày 31-12-2016; GPLX không thời hạn (các hạng A1, A2, A3) phải trước ngày 31-12-2020. Sau 6 tháng theo lộ trình chuyển đổi này mà người có bằng lái xe bằng giấy bìa không chuyển đổi sẽ phải sát hạch lại lý thuyết để được cấp lại.

Cục Kiểm tra văn bản quy phạm pháp luật cho rằng, nội dung Điều 57, Thông tư số 58 không phù hợp với pháp luật hiện hành. GPLX là chứng chỉ cấp cho người điều khiển xe cơ giới có đủ điều kiện theo quy định của pháp luật để được phép lái một hoặc một số loại xe cơ giới. Về mặt pháp lý, trong thời gian có giá trị của giấy phép (không thời hạn hoặc còn thời hạn sử dụng), quyền sở hữu, sử dụng giấy phép của người có GPLX phải được pháp luật bảo đảm. Việc chuyển đổi các GPLX không thời hạn hoặc đang còn thời hạn sử dụng sang vật liệu mới, có thu lệ phí, cần được xem là quyền của người dân và được thực hiện khi người dân có nhu cầu.

Việc GPLX không thời hạn hoặc đang còn thời hạn sử dụng bằng giấy bìa bị bắt buộc phải chuyển đổi sang bằng lái xe mới bằng vật liệu PET là không có cơ sở pháp lý, làm phát sinh thủ tục hành chính, chi phí. Điều này sẽ tác động tiêu cực đến quyền và lợi ích hợp pháp của người dân.

Ngoài ra, cũng theo Cục Kiểm tra văn bản quy phạm pháp luật: Quy định buộc sát hạch lại lý thuyết đối với những người không kịp đổi bằng lái xe PET theo lộ trình là không bảo đảm tính hợp pháp và tính thống nhất.

Thanh Nguyễn