Từ những cánh đồng trắng trải dài ven biển, hạt muối từng nuôi lớn bao thế hệ người Trương Xá. Nhờ hạt muối, nhiều đứa trẻ được đến trường, trưởng thành rồi bước ra những chân trời mới. Thế nhưng, khi lớp diêm dân cuối cùng ngày một già đi, đồng muối cũng dần vắng bóng người kế nghiệp. Giữa những trăn trở ấy, một người trẻ sinh ra từ làng muối đang tìm cách giữ lại nghề truyền thống bằng một con đường khác.
Giá muối đầu vụ năm 2026 tăng hơn so với những năm trước đã tạo tâm lý phấn khởi, giúp diêm dân thêm kỳ vọng một vụ mùa sản xuất thắng lợi.
Với việc tái khởi động dự án bảo tồn đồng muối truyền thống gắn với phát triển du lịch, nghề làm muối Sa Huỳnh đứng trước cơ hội hồi sinh mạnh mẽ, vừa gìn giữ giá trị di sản, vừa tạo sinh kế bền vững.
Những ngày Nam Bộ bước vào cao điểm nắng nóng cũng là lúc bắt đầu mùa muối ở xã Cần Giờ, TP Hồ Chí Minh.
Sau nhiều năm bấp bênh vì phụ thuộc thời tiết và đầu ra, nghề muối ở Lâm Đồng đang dần khởi sắc. Không chỉ được mùa, được giá, việc chuyển từ muối đất sang muối trải bạt còn giúp hạt muối trắng hơn, chất lượng ổn định hơn, mở ra hướng phát triển bền vững cho diêm dân.
Những ngày này, cánh đồng muối ở phường Sa Huỳnh, tỉnh Quảng Ngãi, không khí trở nên sôi động, khẩn trương. Tranh thủ giá muối đang tăng cao, diêm dân tất bật thu hoạch và cải tạo ruộng, sẵn sàng vào vụ sản xuất mới với nhiều kỳ vọng.
Thời điểm này, những năm trước là mùa thu hoạch rộn ràng trên những cánh đồng muối ở các xã ven biển. Nhưng năm nay, thiệt hại nặng nề của những cơn mưa trái mùa vừa qua khiến không khí tại các làng nghề làm muối khá trầm lắng. Nghề làm muối lắm nhọc nhằn, diêm dân không chỉ canh cánh nỗi lo mất mùa vì thời tiết cực đoan mà còn đối mặt với cảnh được mùa mất giá. Ðể phát triển bền vững, nghề làm muối cần được gắn với khai thác du lịch để gia tăng giá trị sản phẩm và thương hiệu.
Trong bối cảnh thị trường nông sản có nhiều biến động, giá muối tại phường Sa Huỳnh (Quảng Ngãi) đang ghi nhận mức tăng cao chưa từng có, mang lại tín hiệu tích cực cho hàng trăm hộ diêm dân địa phương.
Những ngày qua, các cơn mưa trái mùa liên tục xuất hiện đã làm cho hơn 1.000ha muối của diêm dân ở tỉnh Cà Mau bị thiệt hại, trong khi đang bước vào cao điểm thu hoạch. Việc hàng ngàn hec-ta muối bị thất thu đã khiến người dân lâm cảnh trắng tay, thiếu vốn đầu tư vụ mùa mới.
Những cơn mưa trái mùa bất ngờ ập xuống, hàng trăm ha muối ở xã Đông Hải, tỉnh Cà Mau sắp tới kỳ thu hoạch bị hòa tan, cuốn trôi công sức gần 3 tháng ròng của diêm dân, nhiều hộ đứng trước mùa muối trắng tay.
Những ngày qua, khi bà con diêm dân tỉnh Cà Mau đang bước vào cao điểm thu hoạch đợt đầu tiên của vụ muối 2025 - 2026, thì những cơn mưa trái mùa bất ngờ xuất hiện. Hơn 1.000 héc ta (ha) muối bị thiệt hại hoàn toàn, kéo theo nỗi lo về sinh kế của người dân.
Chiều 27/2, ông Võ Văn Bửu, Chủ tịch UBND xã Đông Hải (tỉnh Cà Mau) cho biết, trong 2 ngày 26-27/2, trên địa bàn xã xuất hiện đợt mưa trái mùa, lượng mưa trung bình mỗi đợt từ 10 - 30 mm, kèm theo gió mạnh. Thời điểm xảy ra mưa trùng với giai đoạn cao điểm sản xuất muối, gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến hoạt động sản xuất của người dân.
Khi những tia nắng vàng tươi của tháng Chạp khẽ chạm vào nhành mai vàng trước hiên nhà, mang theo cái lạnh của thời tiết lúc giao mùa cũng là lúc bà con diêm dân tất bật chuẩn bị mùa muối mới để gom nhặt cho đời những hạt mặn tinh khôi.
Những ngày cuối năm, khi gió chướng bắt đầu thổi mạnh hơn trên vùng sông nước Cần Giờ, cánh đồng muối ở ấp đảo Thiềng Liềng lại bừng lên một thứ ánh sáng rất riêng. Dưới nắng hanh hao của mùa khô, những vệt muối trắng phau nối dài bất tận.
Những ngày đầu năm, khi nắng phương nam trải dài trên các cánh đồng muối Tri Hải, Phương Cựu, Đầm Vua, Cà Ná… (Khánh Hòa), không khí lao động rộn ràng đã trở lại sau quãng thời gian dài gián đoạn bởi mưa lũ.
Giá muối hiện đang ở mức cao dao động từ 1.300 đến 1.500 đồng/kg, tạo động lực lớn để bà con bám trụ với nghề truyền thống. Diêm dân Cà Mau bắt đầu vụ mùa sản xuất mới với kỳ vọng thắng lợi.
Nghề muối truyền thống vốn lắm nhọc nhằn nhưng giá trị kinh tế không cao. Những diêm dân ở Nghệ An đã chủ động tìm lối đi mới, nâng cao giá trị cho hạt muối quê hương. Từ hạt muối thô mặn chát, họ chế biến thành muối hầm, được nung nhiều giờ trong lò đất, giải phóng các tạp chất để giữ lại các khoáng chất, cho ra đời những hạt muối tinh khiết tốt cho sức khỏe, có giá trị kinh tế cao gấp nhiều lần.
'Nghề muối' - hai tiếng giản dị mà gắn bó, thân thương. Gắn bó bởi đó là ký ức tuổi thơ của bao thế hệ. Thân thương bởi nghề muối không chỉ tạo ra sản phẩm thiết yếu mà còn phản ánh văn hóa, phong tục, tín ngưỡng và điều kiện tự nhiên đặc trưng của vùng đất quê hương. Chính vì đều đó đã thôi thúc những người con trên khắp các cánh đồng muối Cà Mau nuôi dưỡng khát vọng nâng tầm hạt muối.
Hoa Lộc là một trong những địa phương ven biển còn giữ được nghề làm muối truyền thống tại Thanh Hóa. Nằm bên những cánh đồng muối trải dài, người dân nơi đây đã bao đời gắn bó với 'cơm trắng muối mặn', coi đó là kế sinh nhai chủ lực. Những hạt muối nơi đây không chỉ mang vị mặn của biển, mà còn thấm đẫm mồ hôi và sự nhọc nhằn của người dân lam lũ.
Những ngày qua, tại 'chảo lửa' Hà Tĩnh nắng nóng gay gắt nhưng những diêm dân ở làng nghề Châu Hạ vẫn cần mẫn làm việc xuyên trưa trên các ruộng muối, có thời điểm lên đến 40 độ C.
Để có được những hạt muối trắng phau, tinh khiết cho đời, diêm dân ở làng muối Quỳnh Thuận (Quỳnh Lưu, Nghệ An) thường làm việc dưới cái nắng nóng nung người.
Những ngày mưa lớn vừa qua đã khiến hàng loạt cánh đồng muối tại các xã ven biển thuộc huyện Quỳnh Lưu, tỉnh Nghệ An rơi vào tình trạng ngập úng, hư hỏng nặng, gây thiệt hại cho người dân làm nghề muối.
Nghề làm muối Sa Huỳnh được công nhận là di sản văn hóa phi vật thể quốc gia, nhưng trong lòng không gian di sản ấy, diêm dân vẫn vật lộn mưu sinh giữ nghề.
Nghề làm muối ở Bạc Liêu có lịch sử hơn 100 năm hình thành và phát triển. Trải dài hàng chục kilômét từ thị xã Vĩnh Châu (tỉnh Sóc Trăng) đến cửa biển Gành Hào, huyện Đông Hải (giáp ranh huyện Đầm Dơi, tỉnh Cà Mau), hàng trăm cánh đồng muối thể hiện sức lao động bền bỉ của diêm dân đã trở thành biểu tượng văn hóa, bản sắc truyền thống của vùng đất nơi đây.
Sáng 11/2, nhiều diêm dân tại huyện Cần Giờ, TPHCM cho biết, giá muối thương phẩm hiện nay được thương lái thu mua trên 1.300đ mỗi ký cao hơn nhiều so với cùng kỳ cũng như thời điểm giữa năm 2024.
Thời điểm này, bà con diêm dân tỉnh Bạc Liêu đang tất bật tu sửa, cải tạo lại mương nước ô muối, chòi canh… để bước vào vụ mới mang theo nhiều niềm vui, hy vọng trúng mùa, được giá.
Hồ tiêu, cà phê tăng nhẹ, giá lúa đà tăng nông dân Hà Tĩnh phấn khởi, diêm dân được mùa muối nhờ nắng nóng.
Nắng nóng, khô hạn kéo dài đã giúp diêm dân tại ấp Thiềng Liềng, xã đảo Thạnh An (Cần Giờ, TP.HCM) trúng đậm mùa muối. Tuy nhiên, 'điệp khúc' được mùa rớt giá, được giá thì… mất mùa, mỗi năm diêm dân đều nếm trải.
Tại tỉnh Bạc Liêu, niềm vui bội thu vụ muối nhanh chóng tan biến khi giá muối rớt thê thảm, khiến diêm dân tại đây 'méo mặt' lo âu.
Vụ muối năm 2024 ở các địa phương như Bến Tre, Trà Vinh, Sóc Trăng, Bạc Liêu…thuận lợi. Tuy nhiên, giá muối thấp chỉ bằng một nửa so với cùng kỳ năm trước trong khi chi phí tăng cao khiến nhiều người không có lãi.
Từ đầu năm đến nay, các hộ làm muối ở ấp Lưu Hoa Thanh thu hoạch ổn định, đạt năng suất cao. Song hiện giá muối giảm tới 30% khiến diêm dân 'đứng ngồi không yên'.
Hằng năm, thời điểm từ tháng 11 đến tháng 4 âm lịch, làng nghề sản xuất muối tại ấp Lưu Hoa Thanh, xã Tân Thuận, huyện Ðầm Dơi, lại nhộn nhịp vào vụ.