Ngày 2/9/1945, tại Quảng trường Ba Đình, thay mặt toàn thể quốc dân đồng bào, Chủ tịch Hồ Chí Minh đọc bản Tuyên ngôn độc lập khai sinh ra nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa. Ngay sau khi mới thành lập, một trong những nhiệm vụ quan trọng hàng đầu để củng cố và tăng cường chính quyền là phải thực hiện quyền dân chủ cho quần chúng, phải 'xúc tiến việc đi đến Quốc hội để quy định Hiến pháp, bầu Chính phủ chính thức'[1]. Và ngày 8/9/1945, Chính phủ lâm thời đã ra Sắc lệnh số 14/SL về tổ chức cuộc Tổng tuyển cử để bầu Quốc hội.
Ngày 27/9/1940, tiếng súng khởi nghĩa Bắc Sơn vang dội nơi miền biên ải đã mở ra trang sử mới cho cách mạng Việt Nam. 85 năm đã trôi qua, ngọn lửa bất khuất ấy vẫn rực sáng, tiếp thêm sức mạnh để Đảng bộ, chính quyền và nhân dân các dân tộc Bắc Sơn hôm nay hướng tới xây dựng một vùng đất giàu bản sắc và phát triển bền vững.
Thực hiện Quân lệnh số 1 của Ủy ban Khởi nghĩa và lời kêu gọi của Chủ tịch Hồ Chí Minh, mục tiêu tiến công của Việt Nam Giải phóng quân và lực lượng vũ trang các địa phương không còn là các đồn bốt, châu lỵ mà là các thị xã, thành phố. Theo chủ trương đó, Giải phóng quân nhận nhiệm vụ cấp tốc tiến về xuôi, trước hết là đánh chiếm thị xã Thái Nguyên, sau đó tiến về Hà Nội.
Khởi nghĩa Bắc Sơn không chỉ là cuộc khởi nghĩa vũ trang đầu tiên dưới sự lãnh đạo của Đảng, mà còn là dấu mốc quan trọng trong tiến trình đấu tranh giành độc lập của dân tộc. Phong trào đã khơi dậy tinh thần quật khởi, hun đúc ý chí cách mạng, mở đường cho những thắng lợi to lớn của cách mạng Việt Nam sau này.
Mỗi độ thu về, trong trái tim của hàng triệu người dân lại vang lên bản hùng ca bất diệt về cách mạng Tháng Tám năm 1945. Dưới sự lãnh đạo sáng suốt của Đảng ta, đứng đầu là Chủ tịch Hồ Chí Minh, toàn thể Nhân dân Việt Nam đã nhất tề vùng lên tiến hành Tổng khởi nghĩa, giành chính quyền, làm nên một mốc son chói lọi trong lịch sử vẻ vang của dân tộc. Phát huy tinh thần, hào khí cách mạng Tháng Tám, quân và dân Lạng Sơn đang ra sức thi đua xây dựng quê hương ngày càng giàu mạnh.
Năm 1933, Chi bộ đảng đầu tiên của tỉnh được thành lập, đánh dấu bước ngoặt trong phong trào cách mạng trên địa bàn. Từ đó đến nay, Đảng bộ tỉnh đã lãnh đạo quân và dân trong toàn tỉnh vượt qua mọi gian khổ, thử thách, đạt được nhiều thành tựu quan trọng, sẵn sàng cùng cả nước bước vào kỷ nguyên mới.
Cách đây 80 năm, dưới sự lãnh đạo của Đảng, nhân dân các dân tộc huyện Bình Gia, tỉnh Lạng Sơn đã cùng các lực lượng vũ trang cách mạng đồng loạt tiến công đồn Bình Gia, giải phóng châu lỵ Bình Gia. Bình Gia trở thành một trong những huyện đầu tiên của tỉnh Lạng Sơn giành chính quyền về tay nhân dân.
Cách đây 80 năm, dưới sự lãnh đạo của Đảng, Nhân dân các dân tộc huyện Bình Gia đã từng bước xây dựng phong trào cách mạng tiến tới giải phóng hoàn toàn Bình Gia vào ngày 19/4/1945, góp phần cùng cả nước làm nên thắng lợi của cuộc Cách mạng Tháng Tám năm 1945.
Dù nhiều lần thay đổi tên gọi, điều chỉnh địa giới hành chính, song lãnh thổ Cao Bằng cơ bản vẫn ổn định; hiện nay, Cao Bằng có 13 đơn vị hành chính cấp huyện (1 thành phố và 12 huyện).
Bài 4: Cao Bằng trong tổng khởi nghĩa tháng Tám và quốc khánh 2/9/1945
Ở tuổi 92, 'gia tài' của ông Nông Sán Hoa (người dân tộc Nùng, ở xóm Cao Lầm, xã Phú Thượng) không có gì nhiều ngoài những cuốn sách, vài quyển sổ ghi lại kỷ niệm của những ngày tháng đã qua và đặc biệt nhất là 'kho' hồi ức về những ngày tháng cùng nhân dân Võ Nhai tham gia tổng khởi nghĩa, nổi dậy giành chính quyền. Năm nào cũng vậy, mỗi độ tháng Tám về, khi có người đến thăm, hỏi chuyện xưa, ông Hoa lại ngồi vào bàn, rành rẽ 'nhặt' lại từng mẩu chuyện về những năm tháng gian khổ những rất đỗi hào hùng của dân tộc.
Cách đây 79 năm, cùng với khí thế cách mạng Tháng Tám sục sôi trong cả nước, dưới sự lãnh đạo của Đảng, nhân dân các dân tộc Sơn La đã vùng lên phá tan xiềng xích nô lệ, giành chính quyền. Ngày 26/8/1945, khởi nghĩa giành chính quyền ở Sơn La thắng lợi, đánh dấu mốc son lịch sử tự hào của Đảng bộ, chính quyền, đồng bào các dân tộc Sơn La.
Khởi nghĩa Tháng Tám năm 1945 là sự kiện trọng đại mở ra kỷ nguyên độc lập, tự do cho nhân dân Việt Nam. Đây cũng là mốc lịch sử lớn lao của đồng bào các dân tộc Sơn La, từ thân phận nô lệ đã vươn lên thành người làm chủ bản mường.
Cuối năm 1938, tại Thái Nguyên, Thực dân Pháp và tay sai lại ráo riết bắt phu, nhằm hoàn thành tuyến đường chiến lược 1B. Phát huy thắng lợi đầu năm 1938, Chi bộ Võ Nhai phát động cuộc đấu tranh mới mạnh mẽ và quyết liệt hơn.
Tôi rất vui khi đọc 'Miền ký ức' (Tập 1) của tác giả Quách Thuận Lương, một cuốn tự truyện có dung lượng khiêm tốn (với chỉ 167 trang khổ 13 × 19cm, bao gồm cả một số bài thơ và một bài viết nhận xét…).
Những ngày thu tháng 8, chúng tôi về xã Bản Lầm, huyện Thuận Châu, nơi đây, đội du kích Bản Lầm - Đội vũ trang đầu tiên của huyện Thuận Châu đã có nhiều đóng góp vào công cuộc kháng chiến chống Pháp giành độc lập tự do cho dân tộc, giải phóng quê hương. 77 năm đã trôi qua, phát huy truyền thống vùng quê cách mạng, Đảng bộ, chính quyền và nhân dân xã Bản Lầm đã và đang đoàn kết, nỗ lực xây dựng quê hương phát triển.
Ngày 26/8/1945, một cuộc mít tinh lớn được tổ chức trên đồi Khau Cả, tỉnh lỵ Sơn La với hàng ngàn quần chúng nhân dân tham gia ủng hộ Việt Minh, ủng hộ chính quyền cách mạng, Ủy ban cách mạng lâm thời ra mắt đồng bào. Từ nay đồng bào các dân tộc Sơn La được làm chủ bản mường, đất nước.
Những hiện vật thuộc thời đại đồ đá mới (còn gọi là đồ đá mài) phát hiện ở Đầm Hồng, xã Ngọc Hội và bản Ngầu, xã Hùng Mỹ cho biết Chiêm Hóa có lịch sử cách nay cả vạn năm. Trống đồng tìm thấy ở bến Cham xã Nhân Lý cùng những dụng cụ đồ đồng phát hiện ở ghềnh Ca nô và Soi Gà thị trấn Vĩnh Lộc nói lên lịch sử phát triển liên tục tại vùng đất này.
Cách đây 80 năm, ngày 27-9-1940, dưới sự lãnh đạo của Đảng, trực tiếp là đảng bộ địa phương, nhân dân các dân tộc Bắc Sơn đã đoàn kết, đứng lên khởi nghĩa, đánh chiếm đồn Mỏ Nhài, làm chủ châu lỵ Bắc Sơn (Lạng Sơn).
L.T.S: Cách đây 80 năm, ngày 27/9/1940, tại vùng căn cứ cách mạng Bắc Sơn (Lạng Sơn) đã ghi dấu ấn cuộc Khởi nghĩa Bắc Sơn vang dội với trận đánh đồn Mỏ Nhài. Nhân kỷ niệm 80 năm Khởi nghĩa Bắc Sơn, Báo Thái Nguyên đăng tải bài viết 'Tiếng súng báo hiệu cho cuộc Tổng khởi nghĩa giành chính quyền' của tác giả Nông Quang Hoạt.
Từ vùng châu lỵ khuất nẻo, nằm ở phía tây nam xứ Lạng, địa danh Bắc Sơn vang dội bằng cuộc khởi nghĩa với vũ khí thô sơ, tinh thần thép đánh chiếm đồn giặc Pháp một cách oanh liệt, vẻ vang.
Phát huy truyền thống lịch sử hào hùng, Hà Quảng hôm nay đang khoác lên mình một diện mạo mới, khang trang hơn.