Sân thượng nhà phố không chỉ là nơi thích hợp cho việc phơi quần áo, mà còn có thể trở thành một vườn rau xanh vừa làm mát căn nhà, vừa là nơi thư dãn, vừa góp phần tạo nên những bữa ăn ngon thực sự an toàn.

Vườn rau trên sân thượng.

“Giàu thêm hàng chục lượng vàng”

Khi nói đến việc làm tạo một khu vườn rau xanh trên sân thượng, chúng ta thường hình dung sẽ đổ đất, đánh luống, bón phân trên nóc nhà, hệt như những khu vườn trồng rau dưới mặt đất. Tuy nhiên, thực tế đơn giản hơn rất nhiều. Có người đổ đất hữu cơ vào các chậu gốm sứ, tiểu sành, thùng xốp,… xếp lại thành vườn. Lại có người tận dụng ống máng, lon sữa, chai nước ngọt,… tạo nên những khu vườn đầy chất sáng tạo.

Theo chị Hương, nhà ở đường Nguyễn Thị Minh Khai, TPHCM, một trong những người “đi tiên phong” trong việc làm vườn trên sân thượng, thì khi tạo vườn trên sân thượng, nên trồng rau vào những chậu nhỏ để có các đơn nguyên riêng lẻ, dễ cho việc làm vệ sinh và tái sắp xếp “làm mới” khu vườn theo những ý tưởng mới nhất của gia chủ.

Các khay, chậu, thùng xốp, lon sữa,… dùng đựng đất nên đục lỗ ở phía dưới cho dễ thoát nước thừa, không làm thối rữa rễ cây trồng.

Nếu sân thượng nhà bạn không rộng, bạn có thể đặt những chậu rau xanh dọc lối đi, gắn lên tường hoặc dùng dây thép treo ngang tầm mắt. Chỉ cần khéo bố trí những chậu rau xanh trên sân thượng, ban công hay bậu cửa sổ là bạn có thể có cả một vườn rau xanh tươi tốt.

Trồng rau trên tường.

“Thoạt tiên, khi nói ước mơ có một khu vườn trồng rau xanh trong nhà phố, ông xã em gạt phắt ngay. Ổng bảo: “Chỗ ở còn không đủ, lấy đâu ra chỗ mà trồng rau”. Chị Hương tâm sự - Nhưng nhớ thời bao cấp, cha mẹ em còn buộc dây nuôi heo dưới gầm cầu thang, em nghĩ, chắc chắn phải có giải pháp.

Một lần đến chơi với người bạn ở Công ty công viên cây xanh thành phố, thấy cây giống trong các bọc nilon xếp san sát ở góc sân, em chợt nảy ra ý định sẽ làm một khu vườn rau y chang như vậy trên nóc nhà nhà mình. Thật bất ngờ, chính “ông xã làm biếng” nhà em lại rất hào hứng với phương án này.

Tự ổng nghĩ ra cách trồng trong hộp xốp thay cho túi xốp, rồi cứ lâu lâu ổng lại sắp xếp lại các chậu rau xanh, khi thì hình Hoàng Sa - Trường Sa, khi hình Tháp Rùa Hồ Gươm “cho đỡ nhớ Hà Nội”, khi hình én bay, có khi có hình mốt tóc mới của một danh thủ yêu thích nào đấy của ổng.

Ổng bảo: “Có khu vườn trên sân thượng, nhà mình như rộng thêm 40m2. Đất khu này 2 lượng vàng SJC một mét, vị chi là nhà mình giàu thêm 80 lượng”.

Rau mầm và rau non lên ngôi

Trồng rau trên sân thượng có những nguyên tắc nhất định. Do rất gần với con người, lại là nơi vợ chồng con cái thư giãn buổi tối, nên phải đảm bảo nguyên tắc 4 không: Không dùng đất thật, không dùng thuốc trừ sâu, không dùng phân hóa học, không dùng nước thải để tưới rau.

Những loại rau có thể trồng trên sân thượng cũng rất đa dạng. Rau thơm có tía tô, kinh giới, thì là, húng quế, húng chó, ngò rí, rau râm… Rau mầm có cải xanh,cải ngọt, cảnh bẹ xanh, cải thảo, cải củ, đậu xanh, rau muống, mồng tơi… Rau củ có nghệ, gừng, riềng… Rau leo có bầu, bí, mướp, khổ qua, đậu Hà Lan… Ngoài ra có thể trồng ớt, cà chua, hành lá, chanh, quýt,… Tuy nhiên, hai loại rau mầm và rau non thường được các gia chủ yêu rau sạch thích thú hơn cả.

Rau mầm là các loại cải bẹ, cải ngọt, cải dúng, xà lách, rau muống, hành, tần ô, rau muống mầm,… Cái hay của loại rau này là chỉ cần một tuần là đã có thể thu hoạch. Loại rau này cần đất nhân tạo tơi xốp, độ ẩm vừa phải.

Sau khi chuẩn bị chậu đất, rắc hạt giống đều lên bề mặt (khoảng 30 gram hạt giống trên một chậu đường kính 50 cm) rồi phủ tiếp lên bề mặt đã gieo hạt một lớp đất mỏng đă tưới ẩm nữa. Sau rốt dùng tấm nilon sạch (hoặc bìa cứng) đậy chậu lại.

Khoảng 2- 3 ngày sau, hạt giống sẽ nảy mầm, ta chuyển chậu ra ngoài nắng, tưới nước mỗi ngày bằng bình phun sương và chú ý che mưa và nắng gắt. Do đất nhân tạo đã đủ chất dinh dưỡng nên không cần bón phân thúc. Khoảng sau 5- 7 ngày, rau mầm lên cao trên dưới 10cm, ta nhổ rau, dùng kéo cắt bỏ rễ, rửa sạch, là có thể dùng cho bữa cơm gia đình ngay.

Rau non là các loại xà lách, cải bẹ xanh, cải ngọt, cải bẹ trắng, cải ngồng, cải ná, rau muống, rau dền, mồng tơi,… trồng trên đất hữu cơ nhân tạo. Gieo khoảng 20- 30 gram hạt giống cho mỗi chậu đường kính 50cm.

Sau khi gieo hạt ta tiếp tục rải 1 lớp đất mỏng lên trên bề mặt hạt. Tưới ẩm, đậy giữ ẩm cho đến khi hạt nảy mầm thì bỏ tấm đậy ra. Hằng ngày tưới nước vào lúc sáng sớm và chiều mát. Tuyệt đối không tưới nước khi trời đang nắng nóng. Khoảng 2 tuần sau khi gieo hạt, cây rau sẽ có 2- 3 lá thật, ta có thể dùng Super Fish pha 5cc/1lít nước phun ướt đều lên lá rau vào buổi chiều mát.

Khi cây con được 20- 25 ngày tuổi, ta nhổ cây con lên, trồng lại khoảng 10-12 cây vào mỗi chậu. Công việc này nên tiến hành vào lúc cuối chiều. Sau 20- 25 ngày trồng là có thể thu hoạch và không nên để quá 40-45 ngày.