Phát biểu tại phiên chất vấn và trả lời chất vấn sáng ngày 17.11, đại biểu Trần Du Lịch đã hiến kế để gỡ khó cho ngành ngư nghiệp là nên xây dựng ngay một trung tâm hậu cần nghề cá và nếu không có tiền thì nên bán khách sạn Hà Nội, TP. HCM để làm, không cần đi vay.

Sáng nay (17.11), Quốc hội làm việc tại hội trường. Sau khi nghe Phó thủ tướng Chính phủ Nguyễn Xuân Phúc trình bày Báo cáo về việc thực hiện các nghị quyết của Quốc hội về chất vấn và trả lời chất vấn, Quốc hội tiếp tục thảo luận và đóng ý kiến.

Phát biểu tại buổi làm việc, Đại biểu Trần Du Lịch (đại biểu Quốc hội đoàn TP. HCM) bày tỏ sự quan tâm đến 2 vấn đề, thứ nhất là tất cả những vấn đề mà Nhà nước làm hiện đang thiếu sự đồng bộ và thứ hai là công tác tham mưu Chính phủ còn nhiều vấn đề chưa thực tế.

Ông Lịch lấy ví dụ như đối với vấn đề nông nghiệp, trong lợi thế về tự nhiên của Việt Nam lớn nhất vẫn là lợi thế về nông nghiệp, mở rộng ra là ngư nghiệp, và rộng hơn nữa là kinh tế biển. Tuy nhiên Việt Nam chưa đặt ra bài toán phát triển tổng thể. Mặc dù Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp đã đưa ra vấn đề tái cấu trúc, đưa ra 12 nhóm vấn đề nhưng chỉ có Bộ nông nghiệp làm thì chưa giải quyết được tình hình nên cứ loay hoay bài ca: "được mùa mất giá, được giá mất mùa".

"Giải quyết được bài toán phát triển trong kinh tế thị trường thì nhiệm vụ kinh tế vĩ mô là phải giải quyết được 3 việc: Sản xuất cái gì? Sản xuất bằng cách nào? Và sản xuất cho ai? Lâu nay, sản xuất cái gì, trồng cây gì, nuôi con gì chúng ta đã nói rất hay, cái đó rất dễ nói. Nhưng sản xuất bằng cách nào, với giá thành rẻ nhất có thể cạnh tranh được thì không giải được. Sản xuất cho ai tức là bán ra đâu cũng không giải quyết được. Chúng ta cứ ca bài ca được mùa mất giá, được giá mất mùa" - ông Lịch nói.

Trên cơ sở đó,đại biểu Trần Du Lịch kiến nghị phải quan tâm đến vấn đề tổ chức phương thức sản xuất. Ông Lịch cho rằng, nếu không quan tâm việc này thì không thể đưa khoa học công nghệ vào được, không đưa tín dụng vào được, không hạ giá thành được, từ đó sẽ không giải quyết được bài toán về nông nghiệp.

"Vấn đề nông nghiệp ở đây là vấn đề tổ chức phương thức sản xuất chứ không phải nói như đồng chí Nguyễn Thiện Nhân, chúng ta có 12 nhóm sản xuất nông nghiệp, năng suất sinh học đứng đầu thế giới nhưng đứng đầu thế giới tại sao vẫn nghèo? Bởi vì chúng ta làm ra giá thành cao hơn các nước khác. Đây là vấn đề phải giải quyết đồng bộ.

Chúng ta phải giải bài toán tại sao chúng ta mỗi năm cần 6 triệu tấn ngô để chăn nuôi nhưng chúng ta chủ yếu phải nhập khẩu? Vì ngô sản xuất trong nước giá thành cao hơn. Nhập khẩu có giá 2.600 đồng/kg nhưng sản xuất trong nước thì có giá trên 6.000 đồng/kg. Ở Đồng bằng Sông Cửu Long trồng trên 200.000 ha ngô nhưng ngô không bán được" - ông Lịch cho biết.

Vấn đề thứ hai mà ông Lịch đề cập đến là về ngư nghiệp. Việt Nam hỗ trợ ngư dân nhưng không thể để ngư dân đánh bắt, khai thác kiểu hiện nay, vì khó cạnh tranh được. Hiện nay, Việt Nam đã quy hoạch được 5 trung tâm hậu cần nghề cá, nhưng tại sao không xây dựng ngay 1 trung tâm hậu cần làm nhiệm vụ tổng hợp, trong đó có hướng dẫn, đào tạo cả ngư dân nhiều vấn đề?

"Chúng ta nói không có tiền, tôi đề nghị chúng ta sẵn sàng bán khách sạn Hà Nội, TP. HCM để làm trung tâm hậu cần nghề cá, đâu phải đi vay tiền? Nhưng chúng ta có nhận thức được hay không? Chúng ta phải làm cho bằng được" - ông Lịch kiên quyết.

Vấn đề thứ ba được đại biểu đoàn TP.HCM đề cập đến là an ninh lương thực. Ông Lịch cho rằng, cả thế giới chỉ có 10% gạo gọi là xuất nhập khẩu, cơ bản hàng hóa này là tự cấp tự túc. Vấn đề an ninh lương thực cỡ nào và giải quyết bài toán an ninh lương thực hay cả lương thực và thực phẩm thì cần phải làm rõ.

"Nếu không giải quyết được những vấn đề chung như vậy thì chúng ta không thể giải quyết những vấn đề riêng rẽ được. Tôi tập trung vào những vấn đề này bởi vì lấy ví dụ như lĩnh vực nông nghiệp, chúng ta cứ bảo người bán và người sản xuất chịu 2 loại rủi ro, rủi ro về tự nhiên và rủi ro về thị trường. Rủi ro về thị trường tức là giá cả và hối đoái.

Ở các nước khác, rủi ro về tự nhiên thì người ta giúp người nông dân có bảo hiểm, rủi ro về thị trường thì có cơ chế chuyển rủi ro đó từ người sản xuất sang người kinh doanh. Nhưng vấn đề này lại không phải là Bộ Nông nghiệp mà là tổng thể. Vậy ai là người àm cái tổng thể để giải quyết từ sản xuất cái gì? sản xuất cách gì? và sản xuất cho ai? để giảm rủi ro cho người sản xuất.

Từ vấn đề đó, tôi kiến nghị Chính phủ hình thành hệ thống định chế để chấm dứt bài ca được mùa mất giá, được giá mất mùa" - ông Lịch nói.

Đồng tình với những ý kiến của đại biểu Trần Du Lịch, đại biểu Huỳnh Văn Tính (đại biểu Quốc hội tỉnh Tiền Giang) cũng đề cập đến thực trạng đang làm khó, làm khổ người nông dân hiện nay là về phân bón, thuốc trừ sâu giả và vấn đề nguồn ra cho các sản phẩm nông sản, thủy sản.

Mặc dù ông Tính bày tỏ sự đánh giá cao về những cố gắng trong suốt thời gian qua của Chính phủ trong việc tìm kiểm thị trường tiêu thụ, song ông cho rằng, ngành nông-thủy sản hiện nay vẫn còn khó khăn, chưa được quan tâm đúng múc và vẫn để cho người nông dân tự bơi, tự tìm thị trường.

"Cho nên tôi đề nghị Chính phủ cần có chính sách cụ thể hơn, mạnh mẽ hơn để giúp đỡ người dân" - ông Tính nói.

Vấn đề thứ hai được đại biểu tỉnh Tiền Giang đề cập đến là công tác chống buôn lậu đã có hiệu quả nhưng hiện nay, vật tư, phân bón, thuốc trừ sâu giả vẫn tràn lan thị trường.

"Chúng ta đã có chính sách giải quyết nhưng chưa cao. Chính phủ nên quyết liệt hơn vấn đề kiểm soát phân bón, thuốc trừ sâu để người nông dân yên tâm sản xuất. Trong mỗi lần đi tiếp xúc cử tri, tôi thấy cử tri rất bức xúc vấn đề này" - ông Tính cho biết.

Duyên Duyên