Các chuyên gia kinh tế cho rằng, các gói kích thích kinh tế của Chính phủ nhằm tạo đà cho DN vượt qua khủng hoảng đã phát huy tác dụng.

Doanh nghiệp Việt Nam lạc quan hơn trong năm 2009 Ẩn số kinh tế Nên sớm kết thúc kích cầu Đây là thời điểm để các DN mua thiết bị rẻ nhất, thu hút được nhiều nhân viên giỏi nhất và là thời điểm đầu tư chiến lược để chờ kinh tế phục hồi. Đã qua giai đoạn khó khăn GS-TS Nguyễn Quang Thái, Phó Chủ tịch kiêm Tổng thư ký Hội Khoa học kinh tế Việt Nam, nhận định: "Chắc chắn ai tận dụng được cơ hội này sẽ là những đại gia giàu có trong tương lai. Tuy vậy, mặc dù DN có chuyển hướng, linh hoạt đến đâu,nếu bối cảnh chung quá khó khăn thì DN vẫn phải chịu sức ép rất lớn. Để hóa giải những sức ép không đáng có theo tôi, gói kích cầu của Chính phủ nên có phần hỗ trợ trực tiếp cho người dân. DN làm ăn có lãi thì được giảm thuế; DN khó khăn và người dân cũng nên được kích cầu bằng việc Chính phủ bớt đi khoản thuế xăng dầu đã lên đến trên 40% để giảm giá trong nước... Nếu giải quyết được dứt điểm các khâu “bí" ảnh hưởng đến hoạt động bình thường và tăng thị trường cho DN, tôi tin DN sẽ tự xoay sở được mà không cần khoản kích cầu của Chính phủ”. Nửa cuối năm 2009 là khoảng thời gian các chính sách nới lỏng tiền tệ và các gói kích thích kinh tế của Chính phủ bắt đầu phát huy tác dụng. Mặt bằng giá cả thế giới, nhất là giá xuất khẩu được dự báo có thể tăng trở lại vào cuối quý III và quý IV cộng thêm triển vọng tăng cầu xuất khẩu nhờ hiệu quả hoạt động xúc tiến thương mại, mở rộng thị trường xuất khẩu sang Trung Quốc và châu Phi. Điều này làm cho kỳ vọng xuất khẩu của Việt Nam trong giai đoạn cuối năm 2009 có thể được cải thiện. Đối với kinh tế toàn cầu, ông Thái dự báo thương mại quốc tế có thể sẽ hồi phục sớm. Bên cạnh đó, các nước, các nền kinh tế lớn trên thế giới đã sớm phối hợp và có sự can thiệp mạnh mẽ từ phía chính phủ, cùng nhau đưa ra các giải pháp chống khủng hoảng, đồng thời đang tận dụng khủng hoảng để cơ cấu lại nền kinh tế theo hướng phát triển hiệu quả hơn. Do vậy, kinh tế thế giới có thể có những biến đổi tích cực vào cuối năm 2009. Việc củng cố thị trường truyền thống, tìm kiếm các thị trường mới tạo điều kiện cho hàng hóa xuất khẩu là hướng đi đúng và là nguồn quan trọng giải quyết đầu ra cho các DN để từ đó sản xuất sẽ có điều kiện hồi phục và tăng trưởng. “Tuy nhiên, nền kinh tế Việt Nam trong năm 2009 có diễn ra theo kịch bản lạc quan hay không còn phụ thuộc lớn vào sự điều hành của Chính phủ, việc thực thi các chính sách của các bộ, ngành, đặc biệt là sự năng động của các DN" - ông Thái nhấn mạnh. Phát huy hiệu quả đúng thời điểm Nhìn lại chương trình hỗ trợ lãi suất của Việt Nam, bà Victoria Kwakwa, Giám đốc WB tại Việt Nam, nói: Trong giai đoạn đầu chính sách hỗ trợ lãi suất của Chính phủ Việt Nam thực sự phát huy được tác dụng rất tốt. Chương trình hỗ trợ lên suốt 4%/năm đã giúp các DN có được nguồn vốn giá rẻ nên giảm giá thành sản phẩm, duy trì và ổn định sản xuất, kích thích nhu cầu trong nước. Chương trình này cũng giúp cho hệ thống ngân hàng một mặt vẫn huy động được nguồn vốn trong dân cư, mặt khác khuyến khích các ngân hàng cho vay an toàn hơn. Hay nói cách khác, chương trình này đã tạo ra sự lưu thông tín dụng và sức sống cho nền kinh tế, đã hoàn thành được các mục tiêu chính. Câu hỏi đặt ra liệu Chính phủ có cần tiếp tục chương trình này nữa hay không khi mục tiêu cơ bản đặt ra đã đạt được. Bà Victoria Kwakwa phát biểu: "Theo tôi, chương trình này đã hoàn thành sứ mệnh của mình. Nếu vẫn tiếp tục triển khai sẽ tạo ra một loạt những rủi ro. Thứ nhất, tín dụng tăng nhanh sẽ tạo sức ép lên lạm phát. Thứ hai, có thể rơi vào việc sử dụng thiếu hiệu quả đồng vốn của ngân hàng giống như thời kỳ cho vay theo chính sách chỉ định. Do vậy, theo tôi, Chính phủ Việt Nam nên cân nhắc, suy xét và có những quyết định hết sức chuẩn xác với việc có tiếp tục chương trình cho vay này hay không". Tiếp tục hỗ trợ đầu tư TPHCM đang triển khai mạnh chương trình hỗ trợ từ 50-100% lãi vay kích cầu đầu tư theo Quyết định 20 của UBND TPHCM. Theo Sở Công Thương, đến nay đã có 28 dự án được phê duyệt hỗ trợ theo chương trình kích cầu đầu tư. Chương trình kích cầu đầu tư của TPHCM (với thời hạn vay 5 năm, mức vốn hỗ trợ lãi suất 100 tỷ đồng/dự án) đã nhận được sự quan tâm của nhiều DN có nhu cầu đầu tư. Các dự án được UBND TPHCM duyệt hỗ trợ lãi suất tập trung chủ yếu vào các lĩnh vực công nghiệp như đầu tư thiết bị xây dựng băng tải, cơ khí, điện tử, gia dụng, dây cáp điện, y tế, giáo dục… Tất cả các dự án này đều khởi công trong năm 2009 và dự kiến hoàn thành vào năm 2010. Ngân sách giai đoạn đầu dành cho chương trình kích cầu đầu tư của TPHCM là 5.000 tỷ đồng, qua 2 đợt xét duyệt UBND TPHCM đã chấp thuận hỗ trợ lãi suất 1.500 tỷ đồng. Dự kiến tuần này UBND TPHCM xét duyệt hỗ trợ lãi suất thêm 10 dự án đầu tư với tổng số vốn đầu tư 778,35 tỷ đồng, trong đó có 508,86 tỷ đồng xin vay hỗ trợ lãi suất. Các dự án thiết thực và có tính khả thi cao như đầu tư dây chuyền sản xuất bao bì màng đa lớp của CTCP Giấy Sài Gòn với tổng đầu tư 155 tỷ đồng; nghiên cứu ứng dụng công nghệ sinh học để nhân giống hoa lan và các loại rau của Công ty TNHH Trung Dũng; đầu tư xây dựng ký túc xá Trường Cao đẳng Nguyễn Tất Thành của CTCP Dệt may Sài Gòn... Sở Công Thương cho biết những vướng mắc về kỹ thuật trong quá trình triển khai chương trình này đã được tháo gỡ. Thủ tục để các DN xin xét duyệt và thẩm định của các bộ, ngành liên quan cũng được rút ngắn hơn. Qua thực hiện chương trình này cho thấy nhu cầu vay vốn đầu tư đổi mới thiết bị công nghệ của các daonh nghiệp trên địa bàn TPHCM rất lớn. Số vốn vay đầu tư ít nhất 5-8 tỷ đồng và nhiều nhất lên đến 100 tỷ đồng, nhưng các dự án đầu tư thời hạn chủ yếu từ 2-3 năm là tối đa. UBND TPHCM cho biết sẽ tạo điều kiện cho các DN có dự án đầu tư khả thi tiếp cận vốn rẻ để chớp lấy cơ hội đầu tư nhanh nhất. Các dự án đã được chấp thuận hỗ trợ lãi suất theo chương trình kích cầu đầu tư của TP sẽ bị đưa khỏi chương trình kích cầu và không hỗ trợ lãi suất vay nếu quá 6 tháng (đối với các dự án đầu tư thiết bị) và 12 tháng (đối với các dự án bao gồm cả xây lắp) kể từ ngày UBND TPHCM ký quyết định hỗ trợ mà chủ đầu tư vẫn chưa ký hợp đồng vay vốn với tổ chức tín dụng hoặc không triển khai thực hiện. Theo ĐTTC