Thời gian qua, có nhiều doanh nghiệp (DN) được Bộ TN&MT cấp phép khai thác cát trắng tại các xã thuộc địa bàn huyện Phong Điền, tỉnh Thừa Thiên - Huế. Tuy nhiên, việc khai thác cát ồ ạt đem bán của các DN đã khiến nguồn tài nguyên cát trắng ở địa phương này dần cạn kiệt và gây ra nhiều hệ lụy khôn lường…

Xã Phong Hiền được đánh giá là một trong những khu vực có trữ lượng cát trắng lớn của huyện Phong Điền, nên nhiều năm qua, tập trung không ít DN về đây khai thác cát sau khi có được giấy phép.

Điển hình, tháng 6-2015, Bộ TN&MT đồng ý cấp phép khai thác cát thủy tinh cho Công ty CP Tập đoàn Việt Phương với diện tích trên 400ha tại vùng cát Phong Hiền. Điều đáng nói, theo giấy phép được cấp thì Công ty Việt Phương phải xây dựng nhà máy chế biến cát trắng mới được tiến hành khai thác cát.

Tuy nhiên, ông Trần Đức Thiện, Chủ tịch UBND xã Phong Hiền cho biết, dù chưa thực hiện đúng nội dung trong giấy phép, cụ thể là chưa có nhà máy, nhưng công ty này vẫn ngang nhiên khai thác cát thô đưa đi bán gây ảnh hưởng hệ sinh thái môi trường khiến chính quyền địa phương và người dân bức xúc.

Nhieu he luy tu tinh trang o at khai thac cat trang - Anh 1

Khai thác cát ồ ạt trên vùng cát Phong Chương (Phong Điền) gây ảnh hưởng môi trường.

“Công ty Việt Phương hứa hẹn xây dựng nhà máy, tạo công ăn việc làm cho nhiều lao động địa phương nhưng đến nay, việc khai thác kéo dài nhưng chưa thấy công ty đầu tư xây dựng gì ngoài việc múc cát đem bán. Trước tình trạng này, xã đã nhiều lần liên hệ với công ty nhưng họ cố tình từ chối hợp tác...”, ông Thiện nói.

Tương tự, tháng 3-2015, Công ty CP Khoáng sản và Đầu tư Khánh Hòa (gọi tắt là Công ty Khánh Hòa) được Bộ TN&MT cấp phép khai thác cát thủy tinh tại Trằm Bàu Bàng, thuộc xã Phong Chương (huyện Phong Điền), với diện tích 87ha, công suất khai thác 60.000 tấn/năm, tổng trữ lượng khai thác 1,8 triệu tấn.

Ông Nguyễn Hoàng Tuấn, Trưởng thôn Trung Thạnh, xã Phong Chương cho hay, khoảng 2 tháng qua, Công ty Khánh Hòa điều động hàng chục xe tải vào khu vực Bàu Bàng lấy cát chở ra khỏi địa bàn.

Điều đáng nói, việc khai thác cát rầm rộ đã gây nên tình trạng cát bụi bay mù mịt, ảnh hưởng đến cuộc sống sinh hoạt của nhiều hộ dân trong thôn. Tại điểm khai thác ven tỉnh lộ 6 đã bị đào bới tạo nên nhiều hố sâu rất nguy hiểm cho trẻ nhỏ, nhưng không có biển cảnh báo.

“Việc khai thác cát khiến những cánh rừng keo tràm được xã và người dân địa phương trồng để chống sa mạc hóa vùng cát dần biến mất, gây nên tình trạng khô hạn về mùa nắng nên chúng tôi rất lo lắng”, ông Tuấn bày tỏ.

Ông Lê Viết Phước, Chủ tịch UBND xã Phong Chương cho biết thêm, toàn xã có diện tích đất cát trên 2.500ha, ngoài Công ty Khánh Hòa còn có Công ty Bảo Toàn A và Công ty Thiên Phúc được cấp phép khai thác gần 300ha.

Ông Phước cho rằng, trước khi được Bộ TN&MT cấp phép, việc thăm dò, lập quy hoạch điểm khai thác cát của Công ty Khánh Hòa thì địa phương hoàn toàn không hề hay biết.

Tại buổi tiếp xúc cử tri ĐBQH vừa qua, người dân đã phản ánh và trình bày những bức xúc, lo lắng trước tình trạng khai thác cát ồ ạt để mong cấp trên có biện pháp giải quyết hợp lý.

Tìm hiểu được biết, địa bàn huyện Phong Điền có khoảng 3.600ha cát trắng (cát luyện thủy tinh), trong đó có 5 công ty, DN được Bộ TN&MT cấp phép khai thác. Tuy nhiên, tình trạng các công ty khai thác cát trắng ồ ạt khiến người dân hết sức quan ngại về những hệ lụy như cát bay cát nhảy, chôn lấp mồ mả, mất cân bằng sinh thái môi trường...

Về vấn đề này, ông Trịnh Đức Hùng, Chủ tịch UBND huyện Phong Điền, xác nhận: “Hiện huyện và các Sở, ngành đã làm việc với các công ty khai thác cát trên địa bàn. Thời gian tới, huyện sẽ tăng cường công tác kiểm tra, giám sát, buộc các công ty phải hoàn thổ, trồng cây tái tạo môi trường đúng cam kết sau khi khai thác”.

Tuy nhiên, thực tế cho thấy, đã có một số công ty, DN đến địa bàn huyện Phong Điền để khai thác cát thô đem bán và… “quên” việc hoàn thổ, tái tạo môi trường ở vùng khai thác khiến người dân rất bức xúc. Vì thế, để tình trạng này không tiếp diễn, đề nghị các cơ quan chức năng tỉnh Thừa Thiên - Huế cần tăng cường công tác kiểm tra, giám sát hoạt động khai thác cát của các công ty, doanh nghiệp nêu trên.

Anh Khoa