Một người phụ nữ và hơn 500 số phận con người từng là nô lệ của ma nâu đã làm xúc động toàn thế giới bằng nghị lực vươn lên phi thường và quả cảm.

Hãng truyền hình Mỹ CNN mới đây đã công bố 10 anh hùng của năm 2010. Đặc biệt trong số những nhân vật đó là bà Susan Burton - hiện là giám đốc dự án "A New Way of Life" (Một con đường mới của cuộc sống) chuyên giúp đỡ những phụ nữ nghiện ma túy đang rơi vào hoàn cảnh vô gia cư, thất nghiệp. Hiếm ai biết rằng, chính người phụ nữ da màu này cũng từng có quá khứ như những học viên ở trung tâm của bà. Một người phụ nữ và hơn 500 số phận con người từng là nô lệ của ma nâu đã làm xúc động toàn thế giới bằng nghị lực vươn lên phi thường và quả cảm. Từ người nghiện thành anh hùng Đứng trước người đàn bà có thân hình hộ pháp này, khó ai ngờ rằng cách đây gần 30 năm, bà chỉ là một hình hài còng queo trong những cơn vật thuốc điên loạn đến phát khùng. Năm 1981, con trai của Susan Burton bị xã hội đen sát hại, bà trở lên quẫn trí và nhiều lần làm liều. Giữa lúc đau buồn, bà đã hút thuốc và sử dụng ma túy. Susan Burton từng 6 lần vào tù ra tội với các tội danh khác nhau. Những năm cuối thập kỷ 1980, đầu thập kỷ 1990, bà được cải tạo tại một trung tâm phục hồi chức năng đặc biệt. Từ những tháng ngày ấy, Susan Burton nhận ra rằng chính bà phải trở thành thành viên tích cực giúp đỡ những người cùng hoàn cảnh như mình và bà đã bắt tay vào thực hiện một dự án. Dự án mang tên "A New Way of Life". Susan Burton làm việc như một cái máy để có tiền. Sau đó, bà mua một căn nhà ở khu Watts - California. Bà đặt chiếc giường nhỏ trong căn phòng ngủ và nơi đây cũng là chỗ làm việc của bà. Đêm đêm, Susan Burton viết dự án và tới cuối năm 1998, Susan Burton đã soạn thảo được dự án giúp đỡ người nghiện với một chương trình khép kín, lồng ghép và khá hoàn hảo. "Tôi chỉ nghĩ rằng nếu tôi có thể giúp được một vài phụ nữ có hoàn cảnh giống tôi trước kia thì đó là mục tiêu lớn nhất của tôi" - Susan Burton chia sẻ. Hiện tại, Susan Burton đã có cơ ngơi không phải khá giá lắm, nhưng bà cũng xây dựng được một căn nhà rộng rãi là nơi ở thường xuyên của 22 phụ nữ với tiền tài trợ từ nhiều người hảo tâm. Bà và các cộng sự thường đứng ở bến xe buýt và cổng trại giam để tìm kiếm và chào đón những người đang cần giúp đỡ. Họ là những chị em nghiện ma túy, sạt nghiệp, vô gia cư và hiện không có việc làm. Nếu đồng ý về trung tâm của Susan Burton, họ sẽ nhận được những ưu đãi đặc biệt, được dạy nghề, và học viên có thành tích tốt sẽ được giữ lại làm cộng sự của Susan Burton. Susan Burton - người phụ nữ đã "tái sinh" cho hơn 500 tù nhân Mỹ Các nhà tâm lý sẽ hỗ trợ về mặt giáo dục tâm sinh lý cho học viên. Học viên được đánh giá mức độ phát triển và khuyến khích phát triển tiềm năng, theo đuổi lợi ích của mình, hoặc phát triển kỹ năng sống. Ngoài ra, học viên tại trung tâm sẽ được đăng ký các phúc lợi xã hội, thẻ ID để họ có thể tìm được việc làm và bắt đầu giành lại quyền nuôi con. Đổi lại, Susan Burton cũng yêu cầu các học viên sắp xếp chốn ăn ở sạch sẽ, ngăn nắp, sống có kỷ luật và tuyệt đối không đánh nhau, hay thù hằn nội bộ. Học viên phải tham dự đầy đủ 12 khóa học. Ai đang nghiện sẽ phải bắt buộc điều trị cắt cơn nghiện tại phòng chức năng. Khi các học viên có tiến bộ trong cuộc sống, đích thân bà Susan Burton sẽ giới thiệu việc làm cho họ tại các công ty hoặc sở ban ngành mà bà có uy tín rất lớn. Đến nay, tổ chức phi lợi nhuận "A New Way of Life" của bà đã giúp cho hơn 500 phụ nữ từng bị giam giữ vì nghiện ma túy tái hòa nhập cuộc sống. Theo một báo cáo mới nhất của dự án này, có tới 75% phụ nữ vào trung tâm của bà Susan Burton đã tìm được cuộc sống ổn định và không quay trở lại giam ít nhất là trong 18 tháng. Với những đóng góp to lớn của mình, ngày 12/10 vừa qua, Susan Burton đã nhận được giải thưởng "Nhà hoạt động vì công dân" của Trường Kinh doanh Harvard Kennedy. Sau khi nhận được giải thưởng này, Susan Burton lại tiếp tục lọt vào top 10 người anh hùng năm 2010 do hãng truyền thông lừng danh CNN bầu chọn. Những vệt sáng cuối trời và nỗi lo còn đó Susan Burton cũng đã đấu tranh để thành lập một trường cao đẳng cộng đồng dạy các khóa học về tâm lý. Nhiều năm nay, bà cố gắng duy trì đầy đủ chương trình giảng dạy mặc dù các khoản tiền tài trợ càng ngày sụt giảm. "Chúng tôi có một phòng pháp lý, một luật sư giỏi có thể đi đến bất cứ nơi nào để làm việc, giao tiếp với những người cần công lý" - bà cung cấp thêm. Đáp lại những hành động nghĩa hiệp của bà, nhiều học viên đã tìm lại được ánh sáng cuộc đời và đang bước tiếp trên con đường lập nghiệp mới. Cô Nadia - một học viên đã từng đến với trung tâm của Susan Burton rất xúc động khi biết bà được CNN vinh danh. Nadia đã gửi đến Susan một lá thư bày tỏ lòng cảm mến: "Tôi ngưỡng mộ chị, Susan ạ. Những điều chị làm cho tôi giúp tôi có cuộc sống thực sự dễ chịu tại Arizona. Tôi đang sống ở một thị trấn cạnh biên giới và nơi đây có biết bao hoàn cảnh giống tôi trước kia cần đến với chị". Cũng qua những học viên cũ, Susan Burton tiếp tục mở rộng mạng lưới cộng tác viên tỏa khắp hàng chục bang của Mỹ để tiếp cận những phụ nữ nghiện, thuyết phục họ về với trung tâm "A New Way of Life". Charsleen Poe đã vào trung tâm của Susan sau khi bị tù 3 năm và liên tục phải vật lộn với cơn nghiện ma túy. Poe đã dự học một lớp Tư pháp cho phụ nữ trong 6 tháng và sau đó được giữ lại thực tập tại lớp học đó. Ít lâu sau, Poe trở thành giảng viên Tư pháp thực thụ. Hiện cô đang giảng dạy bộ môn Tư pháp học và trở thành một biểu tượng của sức mạnh vươn lên chống lại ma túy. Trong một phát biểu mới đây, Susan Burton chia sẻ kinh nghiệm giúp những người phụ nữ đã từng nghiện ma túy không quay trở lại con đường nghiện ngập: "Niềm tin vào con người đã giúp tôi tất cả. Tôi không thể đợi chính quyền cấp giấy phép rồi mới đi giúp người khác. Hãy làm những gì trái tim mách bảo. Đó là bí quyết vượt lên của tôi". Từng mất đứa con trai yêu dấu, cuộc sống gia đình lao đao, nhưng Susan Burton vẫn vươn lên để đưa hơi ấm tình người tới những cô gái lầm lỡ sa chân vào ma túy. Susan Burton cũng không hề e ngại kể lại câu chuyện cuộc đời mình cho các học viên nghe. Bà thành thực chia sẻ với họ: "Tôi không khác các bạn là mấy, số lần tôi vào tù còn nhiều hơn số ngón trên bàn tay và hiện tại tôi có gì? Tôi có những người bạn, đó là các bạn, các bạn hãy quên quá khứ đi. Các bạn đã phải đền tội cho những năm tháng ngồi tù. Bây giờ, các bạn hãy để cuộc đời trao lại cho mình những thứ đã mất." Dự án "A New Way of Life" đã giúp cho rất nhiều người nghiện tái hòa nhập cuộc sống Theo Trung tâm Giáo dục và Phục hồi chức năng bang California, có tới 60% người nghiện sẽ tái nghiện sau 3 năm. Còn theo một nghiên cứu năm 2008 do Trung tâm Pew Hoa Kỳ cung cấp, hiện tại ở Mỹ có tới 2,3 triệu người đang bị giam giữ. Nếu tính cả số người đang tạm tha và quản thúc tại địa phương, con số đó tăng lên gấp 3 lần, tức khoảng 7,2 triệu người. Ngoài ra, ước tính có khoảng 30 triệu người ở Mỹ đã bị kết án trọng tội. 17 triệu người đã từng ở tù và khoảng 3 triệu người sẽ được tha tù trong vòng 5 năm tới. California là bang có dân số lớn nhất nước Mỹ, chừng 28 triệu dân. Năm 2001, có tới 23% người đã từng là tù nhân sống ở bang miền Tây này. Một số liệu đáng kinh ngạc hơn là có tới 45.000 tù nhân ra trại mỗi năm đều thích về sống quanh các khu phố thuộc Los Angeles và phần nhiều trong số đó là phụ nữ. Ở những khu vực như Watts, Inglewood và Compton, số lượng người từng bị tù nhiều ngang với số dân ở những khu vực này. Trước đây, tù nhân bị giam giữ thường xuyên phải đối mặt với sự kỳ thị cố hữu. Nhiều người sau khi ra tù cảm thấy rất khó khăn để tái hòa nhập, họ khó có thể tìm được nhà ở, tiếp cận các phúc lợi xã hội và quan trọng nhất là việc làm. Bảo đảm sự ổn định, công ăn việc làm là một thách thức nghiêm trọng với những người từng bị tù tội. Trên toàn nước Mỹ, tỷ lệ thất nghiệp của những người từng bị giam giữ là 65% - 70%. Tại California, việc phân biệt đối xử đối với những cựu tù nhân củng rất phổ biến. Một nghiên cứu của Viện Nghiên cứu về đói nghèo Mỹ cho thấy chỉ có 20% số cơ sở sử dụng lao động ở Los Angeles sẽ xem xét việc thuê lao động đã từng vào tù ra tội. Những con số lạnh người nhưng cũng không thể làm nhụt chí Susan Burton. Bà ao ước có được một phần ngân sách như của tổ chức LAPD (Cảnh sát Los Angeles) để có thể thuê 200 nhân viên làm việc cho trung tâm của bà. Có một thực tế là chi phí của chính phủ Mỹ dành cho các trại giam đang ngày càng bị cắt giảm, vì vậy số người được ra tù mỗi năm một tăng. Hiển nhiên là nguy cơ số cựu tù nhân tái phạm sẽ tăng do họ không được giáo dục và trang bị kiến thức nền để ứng xử với cuộc sống thực dụng và lúc nào cũng cần tiền ở Mỹ. Nhưng "A New Way of Life" đã làm dấy lên một làn sóng mới tạo sức ép buộc chính quyền cần kịp thời thành lập nhiều trung tâm hỗ trợ người nghiện như Susan Burton đã đi tiên phong.