QĐND - Từ một tỉnh có nhiều cái "nhất" cả nước, nay Lai Châu mang một diện mạo mới, đang vươn mình sánh vai cùng các địa phương khác trong khu vực. Với nhiều người, điều ấy vẫn không dễ hình dung nhưng có hòa mình vào công cuộc xây dựng Lai Châu hoặc có điều kiện lên thăm vùng đất Tây Bắc này mới thấy. Lai Châu đang "thay da đổi thịt từng ngày"…

Không ít người con của Lai Châu xa quê chỉ một năm thôi, khi có dịp về "nhà", mới về đến đèo Giang Ma, thị xã trẻ hiện ra trong tầm mắt, đã phải thốt lên sao mà mới, sao mà gần gũi, thân thương thế! Nhớ khi mới thành lập (năm 2004), Lai Châu chỉ là vùng đất hoang sơ, tiếp nhận hết những vùng khó khăn, đói nghèo nhất từ hai tỉnh Điện Biên và Lào Cai. Có nhà quản lý ở Trung ương lúc ấy đã dí dỏm chia sẻ cùng Lai Châu, rằng: "Lai Châu có nhiều cái nhất cả nước". Khó khăn nhất về giao thông, khó về trình độ dân trí, về tỷ lệ đói nghèo cao nhất cả nước. Mấy ai có thể tưởng tượng được vào thời đại này mà ở huyện Mường Tè, trên đất liền còn chưa có điện lưới quốc gia, có những bản cách xa trung tâm xã vài ngày đường đi bộ. Trên diện tích hơn 9000km2 mà chỉ có 37 vạn dân, với 20 dân tộc anh em sinh sống... Sau 7 năm kiên trì, bền bỉ vượt khó khăn gian khổ, nhân dân các dân tộc Lai Châu dưới sự lãnh đạo của Đảng bộ tỉnh đã đạt được nhiều thành tựu đáng khích lệ, trong đó nổi bật nhất là giảm số hộ đói nghèo từ 65% xuống còn 24%. Phát triển giao thông nông thôn được Lai Châu coi là một trong những tiêu chí hàng đầu để phát triển kinh tế-xã hội, nên kể từ năm 2004 còn tới hơn 20 xã trên tổng số 98 xã chưa có đường ô tô tới trung tâm thì nay chỉ còn 2 xã đang trong giai đoạn xây dựng. Hàng loạt các trường học được xây mới để bảo đảm tất cả các xã đều có trường tiểu học, trung học cơ sở, tạo nguồn đào tạo đội ngũ cán bộ là con em các dân tộc trên địa bàn. Từ một tỉnh mà nguồn thu ngân sách trên địa bàn chỉ đạt chưa tới 30 tỷ đồng năm 2004, nay đã tăng lên gấp hơn 8 lần. Tốc độ tăng trưởng của một tỉnh nghèo nhất cả nước đạt hơn 14%; 100% số xã có điện thoại đến trung tâm. Huyện Mường Tè xa xôi, nay cũng đã có điện lưới quốc gia. Và dù có tới 173km, 21 xã biên giới với nước bạn Trung Quốc, Lai Châu đã trở thành tỉnh thứ hai hoàn thành công tác phân giới cắm mốc trên đất liền, giữ vững chủ quyền biên giới quốc gia... Với lợi thế về địa hình núi dốc và nguồn tài nguyên nước, nhiều công trình thủy điện lớn đã và đang được triển khai, xây dựng trên địa bàn Lai Châu như thủy điện Sơn La, Huổi Quảng, Bản Chát, Nậm Nhùn, Nậm Na, cùng với 60 dự án thủy điện vừa và nhỏ khác hứa hẹn đưa Lai Châu trở thành “vương quốc của thủy điện”. Đặc biệt, một hướng đi có tính chiến lược, đột phá làm thay đổi diện mạo, cơ cấu canh tác truyền thống của các vùng nông thôn nghèo là chương trình phát triển cây cao su. Từ khoảng 200 gốc cao su trồng thử nghiệm từ năm 1993, có khả năng sinh trưởng, phát triển tốt, phù hợp với điều kiện thổ nhưỡng một số vùng trước đây chỉ canh tác cây lương thực theo lối tự cấp tự túc, Ban chấp hành Đảng bộ tỉnh Lai Châu đã mạnh dạn thực hiện đề án, với mục tiêu đến năm 2015, toàn tỉnh sẽ có 4 vùng cây công nghiệp tập trung với diện tích 20.000ha cao su hàng hóa. Mục tiêu trên đang dần trở thành hiện thực, khi mà chỉ sau 3 năm triển khai, đã có 7000ha cao su mới trồng, đang tua tủa vươn mầm xanh tươi tốt, có vườn cây cao từ 4 đến 5m, mang nhiều điều hứa hẹn là cây chủ lực trong xóa đói giảm nghèo, tiến tới làm giàu cho bà con các dân tộc nơi đây. Đến Lai Châu trong những ngày đầu năm mới Tân Mão này, ai cũng có thể cảm nhận được không khí hồ hởi, náo nhiệt và lạc quan. Trên các tuyến đường của trung tâm tỉnh lỵ và 7 huyện, thị xã tưng bừng, rực rỡ cờ hoa, băng-rôn khẩu hiệu mừng Đảng, mừng Xuân, mừng quê hương ngày càng đổi mới. Con đường 58m rộng thênh thang, phẳng lỳ, như thảm lụa chạy dọc thung lũng, điểm tô cho thị xã trẻ Lai Châu. Công viên Thủy Sơn-Hồ Thượng xanh mướt, khiến nhiều người ngạc nhiên bởi giữa vùng đất nổi tiếng khô cằn, địa hình cát-xtơ, đào giếng còn gặp phải hang động, nay bỗng dâng lên một mặt nước mênh mang xanh biếc, đem lại sinh khí cho cả miền đất này. Bên cạnh đó, hồ Hạ đang tiếp tục được thi công. Quảng trường Nhân Dân cách đó vài bước chân, có sức chứa hàng chục nghìn người, một bên là tòa Trung tâm hội nghị văn hóa hoành tráng bậc nhất cả nước, một bên là khu hợp khối với kiến trúc hiện đại gồm 6 tòa nhà từ 7 đến 9 tầng. Đây là khu làm việc của toàn bộ các cơ quan, công sở của Tỉnh ủy, HĐND-UBND tỉnh và 40 khối cơ quan, đoàn thể của tỉnh, được giới chuyên môn đánh giá là kiến trúc công sở hiện đại nhất cả nước. Tượng đài Bác Hồ với các dân tộc Lai Châu cao 18m, trang nghiêm. Trong số 7 huyện, thị của Lai Châu, có tới 4 đô thị trẻ là Tam Đường, Phong Thổ, Tân Uyên và thị xã được quy hoạch theo kiến trúc hiện đại, quy hoạch tổng thể vừa hiện đại, vừa mang bản sắc văn hóa dân tộc... Trên cơ sở những thành quả đã đạt được, Lai Châu đang bước đi đầy tự tin, phấn đấu 5 năm tới sẽ cơ bản ra khỏi tình trạng kém phát triển, bằng việc triển khai 4 chương trình trọng điểm, với 16 chỉ tiêu chủ yếu cụ thể như: Mỗi năm giảm 4-5% tỷ lệ hộ nghèo; 15% số xã đạt tiêu chuẩn nông thôn mới; thu nhập bình quân đầu người đạt 19 triệu đồng; tốc độ tăng GDP đạt 16-17%/năm; thu nhân sách địa phương đạt hơn 500 tỷ đồng... Nguyễn Công Hải