Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu ngày 25-12 đã triệu tập đại sứ Mỹ tại Israel để phản đối việc Washington không sử dụng quyền phủ quyết giúp Israel chống lại nghị quyết mới đây của Hội đồng Bảo an LHQ.

Israel ‘nổi đóa’ vì nghị quyết

Hãng tin Reuters cho biết Bộ Ngoại giao Israel ngày 25-12 cũng triệu tập các đặc phái viên của 10 quốc gia khác để phản đối. Trước đó, tờ Aljazeera cho hay có đến 14 đặc phái viên được triệu tập.

Tuy nhiên, người phát ngôn phía Israel không nêu chi tiết cuộc gặp giữa ông Netanyahu và Đại sứ Mỹ tại Israel Daniel Shapiro. Ông Netanyahu đã có những lời khiển trách nặng nề đối với Mỹ sau khi nghị quyết được thông qua.

Trong nghị quyết yêu cầu Israel phải chấm dứt việc xây dựng các khu tái định cư trên phần lãnh thổ nước này đang chiếm đóng của Palestine, có tổng cộng 14/15 thành viên Hội đồng Bảo an LHQ đã bỏ phiếu thuận trong khi Mỹ bỏ phiếu trắng - phá vỡ cách tiếp cận ngoại giao lâu nay của nước này với Israel mà theo đó bảo vệ Israel tại LHQ.

Ông Netanyahu nói rằng chính quyền Tổng thống Mỹ Barack Obama đã âm mưu với người Palestine để thúc đẩy việc thông qua nghị quyết trên. “Theo thông tin của chúng tôi, không nghi ngờ gì rằng chính quyền ông Obama đã khởi xướng nghị quyết, đứng sau, dùng lời lẽ và yêu cầu thông qua nó” - ông Netantahu phát biểu trước nội các Israel.

Israel trieu tap hang loat dai su sau nghi quyet LHQ - Anh 1

Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu chỉ trích việc LHQ thông qua nghị quyết. Ảnh: AFP

Tuy nhiên, Nhà Trắng đã bác bỏ cáo buộc này. Các đặc phái viên từ 10/14 nước bỏ phiếu thuận đối với nghị quyết và có đại sứ quán tại Israel đã được triệu tập gồm có Anh, Trung Quốc, Nga, Pháp, Ai Cập, Nhật Bản, Uruguay, Tây Ban Nha, Ukraine và New Zealand.

Theo Reuters, Chủ nhật là một ngày làm việc bình thường tại Israel nhưng hầu hết các đại sứ quán đều đóng cửa và việc triệu tập các đại sứ ngay lễ Giáng sinh là rất bất thường.

Trước đó, hôm 24-12, ông Netanyahu tuyên bố sẽ đánh giá lại mối quan hệ với LHQ sau khi Hội đồng Bảo an thông qua việc chỉ trích nước này và cho hay “đã yêu cầu ngưng tài trợ 7,8 triệu USD cho năm tổ chức LHQ có thái độ thù địch với Israel”.

Nghị quyết ‘lịch sử’ sẽ bị cản trở?

Một quan chức giấu tên cho biết ông Netanyahu cũng đã ra chỉ thị trong ba tuần sắp tới các bộ trưởng không được đi du lịch hoặc gặp gỡ các quan chức của những quốc gia bỏ phiếu thuận đối với nghị quyết cho đến khi Tổng thống đắc cử Mỹ Donald Trump nhậm chức.

Đây là lần đầu tiên từ năm 1979 Hội đồng Bảo an thông qua nghị quyết lên án chính sách xây dựng các khu định cư của Israel. Nghị quyết nêu rõ việc định cư “không có giá trị pháp lý” và “vi phạm trắng trợn luật pháp quốc tế và là rào cản chính đối với việc đạt được giải pháp giữa hai bên”.

Mối quan hệ giữa Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu và Tổng thống Mỹ Barack Obama đã gặp những khó khăn trong suốt hai nhiệm kỳ tổng thống của ông Obama. Israel lo ngại Washington sẽ mạnh tay với một giải pháp như vậy trong những tuần tại nhiệm cuối cùng của ông Obama.

Israel trieu tap hang loat dai su sau nghi quyet LHQ - Anh 2

Nghị quyết của Hội đồng Bảo an lên án chính sách xây dựng các khu định cư của Israel ở Bờ Tây và Đông Jerusalem. Ảnh: AP

Trong khi đó, ông Trump bình luận trên Twitter rằng nghị quyết sẽ là “sự mất mát to lớn” đối với Israel và khiến quá trình đàm phán hòa bình khó khăn hơn. Vị tổng thống đắc cử Mỹ nói “mọi thứ sẽ khác” tại LHQ sau khi ông nhập chức vào ngày 20-1 năm sau.

Israel trong nhiều thập kỷ theo đuổi chính sách xây dựng các khu định cư Do Thái tại những vùng lãnh thổ chiếm được trong cuộc chiến tranh năm 1967 với các nước Ả Rập lân cận, trong đó có Bờ Tây, Dải Gaza và Đông Jerusalem.

Phần lớn các nước xem hoạt động xây dựng khu định cư của Israel ở Bờ Tây và Đông Jerusalem là một hành động trái pháp luật và đe dọa hòa bình khu vực. Tuy nhiên, Israel đã bác bỏ cáo buộc này, viện dẫn sự liên quan của người Israel đối với hai khu vực trên cũng như các lợi ích an ninh.