Trong hai giờ, PGS.TS.BS Vũ Văn Khiên (BV TƯ Quân đội 108) đã giải đáp nhiều thắc mắc của bạn đọc liên quan Hội chứng Ruột kích thích và Viêm đại tràng, đặc biệt là cách phân biệt 2 bệnh, khuyến cáo phát hiện đúng, điều trị trúng, hiệu quả và tiết kiệm.

PGS.TS.BS Vũ Văn Khiên tại tòa soạn VietNamNet. Ảnh: Lê Anh Dũng

Trên thực tế, có người sau hơn 1 năm mắc Hội chứng ruột kích thích đã tưởng mình mắc ung thư, do sụt 10kg và thường xuyên sờ thấy những cục cứng khi ruột co thắt. Trong khi bà có thể khỏi nếu biết điều chỉnh chế độ ăn uống kịp thời khi co thắt mới ở mức độ nhẹ, và được bác sĩ kê toa một số loại thuốc giảm co thắt ruột và kháng trầm cảm liều thấp (khi hội chứng này đã nặng).
Để giải đáp các thắc mắc của bạn đọc về Hội chứng ruột kích thích và Viêm đại tràng, cung cấp những thông tin cụ thể để từ đó, bạn đọc phân biệt rõ 2 bệnh, có giải pháp đúng cho tình trạng sức khỏe của mình. Báo VietNamNet tổ chức Giao lưu trực tuyến: Hiểu đúng về Bệnh viêm đại tràng và Hội chứng ruột kích thích.
Khách mời: PGS.TS.BS Vũ Văn Khiên - Trưởng bộ môn Nội Tiêu hóa, Bệnh viện Trung ương Quân đội 108

NỘI DUNG BUỔI GIAO LƯU

Dễ phát hiện Hội chứng ruột kích thích

Lê Hưng , Nam - 35 Tuổi
Tôi đi ngoài đều đặn buổi sáng, sau khi ngủ dậy. Tuy nhiên, thường phân nát không thành khuôn, có khi có cảm giác đi không hết. Sau khi ăn sáng, đặc biệt là các thức ăn nóng, cay, dầu mỡ như phở, mì ăn liền thì ngay lập tức bị đau bụng dữ dội, lại đi ngoài lần nữa, thường đi lỏng hoặc có khi nhầy như mũi, sau đó thì thấy dễ chịu. Các bữa ăn sau thì có thể ăn thoải mái các loại thức ăn mà không có hiện tượng này. Nếu không ăn sáng thì sau khi ăn trưa cũng có khi xảy ra hiện tượng như thế. Tôi bị như thế đã khoảng mười mấy năm, nhưng tùy theo đợt triệu trứng nặng nhẹ khác nhau, ảnh hưởng không nhỏ đến sinh hoạt bình thường, đặc biệt khi đi đâu xa thường không dám ăn sáng. Xin hỏi bác sĩ như vậy có phải hội chứng ruột kích thích không? có thể chữa dứt điểm được không? Cảm ơn bác sĩ

PGS.TS Vũ Văn Khiên: Quá đúng, đây là hội chứng ruột kích thích điển hình vì đã bị bệnh trên 10 năm. Nhưng không lo lắng gì vì đây không phải ung thư. Tuy nhiên lại gây phiền toái nhiều khi đi công tác, tôi khuyên bạn nên có thuốc dự trữ sẵn trong người như Smecta, Debnate và có thể uống Tràng Phục Linh plus theo từng đợt. Nên luyện tập thể dục thể thao.

vũ Xuân Thái , Nữ - 45 Tuổi
Tôi bị triệu chứng: vào buổi sáng mặc dù đã đi đại tiện, nhưng khi ăn sáng xong khoảng 30 phút lại đau bụng và đi ngoài phân lỏng. Đi xong thì bình thường. Xin hỏi, Tôi có bị hội chứng ruột kích thích không?

PGS.TS Vũ Văn Khiên: Bạn đã có triệu chứng của hội chứng ruột kích thích, muốn điều trị: phải điều chỉnh về chế độ ăn uống, luyện tập, ngủ nghỉ và dùng thuốc điều trị hội chứng ruột kích thích ví dụ nếu phân lỏng dùng Smecta và Tràng Phục Linh Plus.

Bùi Ngọc Toàn , Nam - 28 Tuổi
Cháu thường hay bị táo bón, cháu ăn đồ ngọt hoặc lạ thường hay bị đi ngoài phân lỏng và gấp. Không biết đó là triệu chứng của bệnh gì thế bác? Cháu cảm ơn bác!

PGS.TS Vũ Văn Khiên: Qua câu hỏi này của cháu, đây là dấu hiệu của tiêu hóa đúng hơn, cụ thể rối loạn đại tiện phân: có thể đi phân táo hoặc phân lỏng, hoặc xen kẽ. Bạn cần phân biệt, đây không phải hội chứng ruột kích thích, hội chứng này có 3 tam chứng: rối loạn về đầy bụng, chướng bụng, đại tiện phân. Bạn cần đi khám để có hướng điều trị đúng.

Nguyễn Trọng Tú , Nam - 40 Tuổi
Xin PGS.TS.BS Vũ Văn Khiên cho biết cách nhận biết và phân biệt bệnh Viêm Đại Tràng và Hội chứng ruột kích thích. Cách và nơi chữa trị hiệu quả của bệnh viêm Đại tràng và hội chứng ruột kích thích? Cám ơn nhiều!

PGS.TS Vũ Văn Khiên: Để chẩn đoán giữa viêm đại tràng và hội chứng ruột kích thích thông qua soi đại tràng. Nếu không có tổn thương sẽ là hội chứng ruột kích thích, sau khi có kết quả nội soi, bác sĩ sẽ có hướngđi ều trị bệnh phù hợp.

Huỳnh Thanh Tâm , Nam - 33 Tuổi
Thưa PGS.TS Khiên, khi có các triệu chứng giống như bệnh viêm đại tràng thì cần làm những xét nghiệm, chuẩn đoán gì hay làm cách nào khác để biết được có bị Bệnh viêm đại tràng và Hội chứng ruột kích thích. Cách điều trị như thế nào? Xin cám ơn.

Toàn cảnh buổi giao lưu. Ảnh: Lê Anh Dũng

PGS.TS Vũ Văn Khiên: Có hai chứng bệnh: ruột kích thích và viêm đại tràng, bạn phải phân biệt được. Viêm đại tràng có nhiều nguyên nhân: do amip, trực khuẩn, hay viêm đại tràng chảy máu. Hội chứng ruột kích thích có 3 triệu chứng: đau bụng, đầy bụng, rối loạn đại tiện phân. Muốn để chuẩn đoán phân biệt viêm đại tràng hay hội chứng ruột kích thích, chúng ta có biện pháp rất tốt là nội soi đại tràng bằng ống mềm và có thể xét nghiệm phân để giúp bạn chẩn đoán tốt. (nếu như không phát hiện các tổn thương mà vẫn có triệu chứng là bị hội chứng ruột kích thích).

Cách điều trị phụ thuộc khi có xác chẩn của bác sĩ với bạn.

ngô hoài phong , Nam - 32 Tuổi
Tôi hay bị những triệu chứng như trên khi ăn các thức ăn như: ớt, tỏi, uống nhiều rượu bia. tôi tự điều trị bằng cách ăn khoai lang, bí đỏ mà không cần uống thuốc nhưng hay bị tái đi tái lại nhiều lần. Nay xin hỏi bác sỹ có cách nào điều trị hết hẳn bệnh hay không? thuốc tây y để điều trị như thế nào?

PGS.TS Vũ Văn Khiên: Qua các triệu chứng bạn nói, tôi nghiêng nhiều bạn bị hội chứng ruột kích thích. Hội chứng này phụ thuộc vào các yếu tố ăn uống như ớt, toit, uống rượu bia.... Tôi khuyên bạn nên bỏ các tác nhân này, sau đó nếu vãn còn triệu chứng có thể dùng thuốc để điều trị như smecta, ngoài ra bạn có thể dùng thêm 1 số thực phẩm chức năng tốt cho đại tràng như Tràng Phục Linh Plus.

Nguyen Thi Hop , Nữ - 29 Tuổi
Tôi đi ngoài phân lỏng, mỗi ngày chỉ đi 1-2 lần. Triệu chứng này kéo dài khiến tôi rất lo lắng vì thức ăn không hấp thụ được ở ruột. Xin hỏi BS như vậy tôi có bị đại tràng không và nên dùng thuốc gì để điều trị.

PGS.TS Vũ Văn Khiên: Đúng ra mà nói bạn đã có dấu hiệu bệnh đại tràng, đi phân lỏng, ngày 2 lần, Tuy nhiên bạn chưa cung cấp thông tin đã đến bệnh viện chưa, tôi khuyên bạn phải đến bệnh viện soi đại tràng, có thể phải xét nghiệm phân tìm vi khuẩn gây bệnh, tìm nấm, ký sinh trùng,.. khi không có tổn thương ở đại tràng bạn có thể bị hội chứng ruột kích thích, sẽ có phác đồ điều trị cụ thể.

Nguyễn Trường Nam , Nam - 34 Tuổi
Kính chào PGS.TS Vũ Văn Khiên, Bố em năm nay 66 tuổi, cách đây khoảng 3 tháng ông có bị đau bụng và đi bệnh viện Bạch Mai các bác sỹ chuẩn đoán bố em bị polip trực tràng và đại tràng. Bố em đã cắt nội soi và uống thuốc theo đơn của bác sỹ. Đến nay bố em không bị đau nữa, tuy nhiên ông ăn uống không được tốt lắm (vì cứ ăn những thức ăn trái chất vào là bị đi ngoài). Em muốn hỏi và nhờ bác sỹ tư vấn là như bố em thì theo thời gian, các polip có hình thành lại không? Có phải kiểm tra khám lại định kỳ không? Chế độ sinh hoạt hàng ngày có cần kiêng khem gì không? Nếu mỗi bữa bố em uống 1 chén rượu thì có được không? Xin cảm ơn!

PGS.TS Vũ Văn Khiên: Em đã hỏi rất nhiều vấn đề cho bố. Tôi xin trả lời từng phần như sau. Bố em đã cắt polip đại tràng rồi thì không lo lắng nữa, tuy nhiên vẫn có tỉ lệ hình thành polip ở những vị trí khác của đại tràng, do vậy cứ 3 năm 1 lần nên soi lại đại tràng 1 lần nhằm phát hiện sớm ung thư. Thuốc điều trị về đại tràng có thể dùng Tràng Phục Linh Plus rất tốt. Bố em không nên uống quá nhiều rượu quá cay, có chua nhưng có thể mỗi bữa uống 1 chén rượu vang nhỏ 30ml thì có thể giúp tiêu hóa tốt (Khuyến cáo của Hiệp hội Tiêu hóa Mỹ).

Nguyễn Văn Long , Nam - 42 Tuổi
Tôi thường bị đau rát bên bụng sườn trái, uống lạnh hoặc ăn thức ăn lạ là bị đau quặn bụng sau đó đi ngoài phân nhão, thời gian gần đây tôi hay bị mất ngủ và lại bị di ngoài nhưng bị táo. Nhiều lúc cũng bị phân đen. Xin bác sĩ cho biết về bệnh và phương pháp điều trị

PGS.TS Vũ Văn Khiên: Ban phải biết phân đen là do nguyên nhân gì, cần theo dõi có phải xuất huyết tiêu hóa hay không. Những triệu chứng của bạn chúng tôi nghĩ tới nhiều về hội chứng ruột kích thích vì có rối loạn phân và có thể rối loạn thần kinh thực vật. thuốc điều trị bao gồm thuốc điều trị hội chứng ruột kích thích và thuốc điều trị về mất ngủ (nên đi khám bác sĩ về thần kinh).

Khánh Hà , Nữ - 33 Tuổi
Cháu hay bị đau bụng tầm 4 giờ chiều trở ra, có khi bụng sôi, đi ngoài lúc lỏng lúc không lỏng, cháu đi khám BS chẩn đoán hội chứng ruột kích thích, cháu xin hỏi BS cháu phải uống thuốc gì cho khỏi hẳn

PGS.TS Vũ Văn Khiên: Bạn đã có dấu hiệu của hội chứng ruột kích thích, khi có dấu hiệu này nên dùng thuốc điều hòa như động ruột như Debnate hoặc Motilum M, có thể dùng Tràng Phục Linh Plus được - vừa là thuốc điều trị đại tràng, vừa là thực phẩm chức năng tốt cho cơ thể.

Đào Hùng , Nam - 59 Tuổi
Xin chào PGS, tôi bị bệnh liên quan đến đường tiêu hóa đã mấy năm rồi. hiện tượng bệnh của tôi là hay đau bụng, ợ hơi, ăn vào thì đau (cả khi đói lẫn khi no), ăn không tiêu, cũng hay sờ thấy các cục cứng ở bụng, thường xuyên bị táo bón. Tôi đã đi khám ở nhiều bệnh viện khác nhau, được nội soi dạ dày và đại tràng. Các bác sỹ kết luận tôi bị viêm đại tràng và dạ dày. tôi được các bác sỹ cho nhiều loại thuốc khác nhau nhưng bệnh vẫn không giảm. Xin PGS cho biết tôi bị viêm đại tràng hay la viêm ruột co thắt, hướng điều trị thế nào? xin cảm ơn

PGS.TS Vũ Văn Khiên: Bệnh của bạn hướng đến hội chứng ruột kích thích vì có đầy bụng, sôi bụng, ợ hơi và phân táo. Điều chứng hội chứng này cần phải kiên trì từng đợt kết hợp vận động thể dục thể thao, điều hòa chế độ ăn uống. Có thể dùng Tràng Phục Linh Plus để tăng thêm sức khỏe.

Phạm Đức Quang , Nam - 52 Tuổi
Thưa Bác sỹ, Tôi bị sỏi niệu quản, năm 2012 mổ nội soi xong thì thấy bụng bị sôi liên tục, khi sôi bụng hơi chạy xuống hậu môn và đi trung tiện. Hiện tại tôi đi đại tiện bình thường không có dấu hiệu đau bụng, táo bón hay đi lỏng. Việc sôi bụng và đi trung tiện nhiều gây ảnh hưởng đến cuộc sống, nhiều lúc quá bất tiện. Tôi đã đi khám BS nói là bị viêm đại tràng co thắt đã mua thuốc theo đơn và mua các loại thuốc trị viêm đại tràng uống nhưng hầu như không có tác dụng. Nhờ BS tư vấn giúp tôi cách điều trị dứt điểm bệnh này, cụ thể là dùng thuốc gì, phác đồ điều trị ra sao? Xin trân trọng cảm ơn Bác sỹ! Phạm Đức Quang

Bạn đọc đến tòa soạn VietNamNet để được PGS.TS Vũ Văn Khiên tư vấn trực tiếp. Ảnh: Lê Anh Dũng

PGS.TS Vũ Văn Khiên: Như vậy các triệu chứng sôi bụng và trung tiện nhiều là dấu hiệu rất khó chịu cho bác - dấu hiệu này thường gặp ở những người trên 50 tuổi - những triệu chứng này thường biểu hiện của hội chứng ruột kích thích do vậy cần điều trị phác đồ tổng hợp với các thuốc chống đầy bụng (có rất nhiều loại như Motilum M, Debnate), thuốc bảo vệ niêm mạc đại tràng như Smecta, có thể dùng thêm thuốc Tràng Phục Linh Plus, tôi khuyên bác nên soi đại tràng 1 lần để loại trừ các tổn thương thực thể.

Lê Sỹ Bách, Nam - 38 tuổi
Năm nay tôi 38 tuổi, tôi bị viêm đại tràng co thắt đã 4 năm nay, tôi cũng đã chữa bằng cả thuốc Đông y và Tây y rất nhiều nhưng vẫn chưa thấy khỏi bệnh. Tôi hay đi ngoài buổi sáng, phân lúc táo lúc lỏng, trong phân có nhiều chất nhầy trong như nhầy mũi. Bụng lúc nào cũng căng tức rất khó chịu, nếu xì hơi được sẽ dễ chịu hơn. Từ khi bị bệnh tôi rất mệt mỏi, không làm gì được. Nhiều khi thấy hồi hộp trống ngực, khó thở, cảm giác tim đập nhanh. Mà tôi đi khám tim mạch thì BS kêu không bị sao. Xin BS cho tôi biết cách chữa trị như thế nào? Tôi xin chân thành cám ơn.
PGS.TS Vũ Văn Khiên: Các triệu chứng mà bạn cung cấp là các triệu chứng của Hội chứng ruột kích thích. Các triệu chứng nổi bật của Hội chứng ruột kích thích là: Đau bụng, rối loạn đại tiện và chướng bụng. Ngoài ra, còn có thể có các triệu chứng rối loạn thần kinh thực vật như: Hồi hộp, khó thở. Điều trị bệnh không khó và căn cứ từng thể của bệnh. Nếu táo thì dùng thuốc chống táo (Bisacodyl). Nếu phân lỏng dùng Smecta. Nên dùng thuốc điều hòa vận động ruột như (Motilium, Debiriate)…

Nguyễn Thị Lan, Nữ - 67 tuổi
Tôi năm nay đã 67 tuổi, gần một năn nay, tôi thường bị đi đại tiện nhão và thậm chí như đi chảy, đôi khi như bị táo bón kiết… ngày đi từ 1-2 lần, thậm chí có hôm 3 lần nhưng không thấy đau bụng… Trước đây khi phải đi cầu, nếu có việc cần làm gấp, tôi có thể nhịn lại mà không sao? Nay đã buồn đi thì không thể nhịn được… Chính vì vây khi tôi đi đâu, tới chỗ không quen là rất bất tiện…..Điểm đặc biệt của tôi đi cầu thường vào buổi sáng sớm… sau đó khi ăn sáng xong đi tiếp một lần nữa, trong ngày không đi, bụng còn thường thường đầy hơi chướng bụng. Vậy qua buổi tư vấn này này, tôi muốn được các BS tư vấn xem tôi bị bệnh gì, phải khám bệnh tại đâu, chữa thuốc gì và bao lâu thì khỏi bệnh.

PGS.TS Vũ Văn Khiên: Để có câu trả lời chính xác bệnh, chúng tôi đề nghị bác nên đi khám bệnh tổng thể tại các bệnh viện lớn. Đăc biệt, bác cần nội soi đại tràng để phát hiện các bệnh lý tại đại tràng như: Ung thư, polyp, viêm và loét đại trực tràng. Ngoài ra có thể xét nghiệm phân, cấy phân tìm các tác nhân gây bệnh. Nếu tất cả các xét nghiệm này âm tính, thì bác bị mắc Hội chứng ruột kích thích. Các thuốc điều trị Hội chứng ruột kích thích hiện nay rất phong phú và cải thiện tốt các triệu chứng do Hội chứng ruột kích thích gây ra. Đi ngoài theo giờ quy định là thói quen tốt và có thể điều chỉnh được và Bác không lo lắng về vấn đề này...

Nguyễn Văn Hùng, Nam - 40 tuổi
Chào BS. Cách đây 2 tháng, tôi bị kết luận là bị Hội chứng ruột kích thích, xin BS giải thích kĩ hơn cho tôi về bệnh này, chữa ra sao. Tôi hay bị đi ngoài, ngủ ít, ăn thì không ăn được các chất chua cay và rượu bia. Xin cảm ơn BS

PGS.TS Vũ Văn Khiên: Hội chứng ruột kích thích được định nghĩa như sau: ”Đây là bệnh rối loạn chức năng ruột thường tái đi tái lại nhiều lần, nhưng không tìm thấy tổn thương về Giải phẫu, tổ chức học và sinh hóa học”. Điều này có thể hiểu nôm na là: Hội chứng ruột kích thích là rối loạn chức năng của ruột (Bao gồm cả đại tràng và tiểu tràng), nhưng không có tổn thương thực thể tại đại trực tràng-tiểu tràng. Về lâm sàng: Hội chứng ruột kích thích bao gồm 3 triệu chứng điển hình: Đau bụng, chướng bụng và rối loạn đại tiện. Đã có nhiều thuốc (đông y và tây y) trong điều trị HCRKT. Một số các yếu tố dễ gây HCRKT, ví dụ như Bia, rượu, chất cay (ớt)….

Nguyễn Thị Mơ, Nữ - 60 tuổi
Chào BS. Tôi bị viêm đại tràng co thắt , hay bị mất ngủ, đi ngoài nhiều. Xin BS cho tôi lời khuyên về ăn uống và sinh hoạt như nào cho đúng cách. Cám ơn BS

PGS.TS Vũ Văn Khiên: Không ăn các chất chua quá, cay quá, chất dễ kích thích…Tuyệt đối không uống rượu, bia., thuốc lá… Nên luyện tập thể thao, tránh căng thẳng về thần kinh và căng thẳng trong công việc.
Nguyễn Quang Huy, Nam - 28 tuổi
Hiện nay tôi bị đại tràng kích thích. Tôi đã đi khám chữa nhiều BS nhưng không hết. Triệu chứng của tôi là đi cầu nhiều lần, 3-4 lần vào buổi sáng đi phân lỏng. Trước khi ngủ dậy tôi đi cầu sau khi ăn sáng xong 30 phút thì bụng đau bắt buộc phải đi cầu lần nữa, nhưng tôi cảm giác như phân không đi hết. BS khám kêu tôi nhu động ruột tăng nên kích thích. Người tôi hoàn toàn bình thường. Không hiểu tại sao lại vậy. Nó rất phiền cho cuộc sống của tôi đi công tác xa và đi đâu đó vào buổi sáng. Mong BS tư vấn cho tôi thuốc gì để hết và điều hòa lại được.

PGS.TS Vũ Văn Khiên đang trả lời trực tuyến các câu hỏi của bạn đọc VietNamNet. Ảnh: Lê Anh Dũng

PGS.TS Vũ Văn Khiên: Đúng như vậy, bạn đã mắc Hội chứng ruột kích thích. Đây là bệnh rối loạn chức năng đại tràng, không có tổn thương thực thể tại đại tràng, nhưng để lại những phiền hà cho bệnh nhân, gây phiền toái trong sinh hoạt hàng ngày. Điều trị thường dùng các thuốc điều hòa nhu động ruột như: Debriate,Motilium M,.... Với trường hợp phân lỏng cho dùng Smecta. Với phân táo thì dùng Bisacodyl, Duphalac...

Lê Đình Phú, Nam - 24 tuổi
Cháu năm nay 24 tuổi. Khoảng 3 năm trở lại đây bụng dưới cháu thường bị đau lâm râm kèm theo trướng bụng ở 2 bên hông, ăn uống rất kém, mặc dù rất thèm ăn những ăn hơi nhiều một chút là bụng cứ căng trướng lên. Cháu đã thăm khám nhiều nơi và đã tiến hành nội soi đại tràng, kết quả là bị trĩ nội độ 1 và không có bất cứ tổn thương nào ở đại tràng. Xin hỏi BS cháu nên ăn uống như thế nào và có thể dùng được Tràng Phục Linh Plus không, vì cháu lên mạng tìm hiểu thì thấy nhiều người có triệu chứng giống như cháu, có khuyên dùng sản phẩm này ạ.

PGS.TS Vũ Văn Khiên: Các triệu chứng của bạn là Hội chứng ruột kích thích. Điều quan trọng là bạn đã được nội soi đại tràng: Không phát hiện thấy tổn thương tại đại trực tràng. Thuốc điều trị Hội chứng ruột kích thích có thể dùng các thuốc Tây y. Tràng Phục Linh Plus là thuốc đã được Bộ Y tế Việt Nam cho phép lưu hành và được sử dụng cho các bệnh nhân có Hội chứng ruột kích thích. Các nghiên cứu gần đây cho biết Tràng phục linh Plus có hiệu quả tốt trong điều trị Hội chứng ruột kích thích. Do vậy, Bạn có thể dùng được. Khi các triệu chứng Hội chứng ruột kích thích thuyên giảm thì bạn nên dừng uống thuốc.

Trần Mạnh Hùng, Nam - 46 tuổi
Tôi năm nay 46 tuổi, chừng 5 tháng nay đau quanh vùng rốn, đi khám BV Chợ Rẫy, BS chẩn đoán Hội chứng ruột kích thích, đang cho tôi uống thuốc điều chỉnh nhu động ruột. Tôi tìm hiểu thì được biết hiện nay có Tràng Phục Linh Plus hỗ trợ điều trị hội chứng ruột kích thích, vậy xin hỏi BS tôi có nên dùng sản phẩm này không?

PGS.TS Vũ Văn Khiên: Các triệu chứng của bạn là Hội chứng ruột kích thích. Điều quan trọng là bạn đã được nội soi đại tràng: Không phát hiện thấy tổn thương tại đại trực tràng. Thuốc điều trị Hội chứng ruột kích thích có thể dùng các thuốc Tây y. Tràng Phục Linh Plus là thuốc đã được Bộ Y