Đêm 17.1, hai em học sinh đã bị đánh đập dã man tại một lô càphê thuộc thôn 7, xã Ea Ning, huyện Cư Kuin khiến một em bị mù mắt phải, một em bị toạc đỉnh đầu. Gia đình nạn nhân khẳng định, chính lực lượng bảo vệ của Công ty càphê Chư Quynh (Tổng Cty Càphê VN) đã làm việc này.

Hợp đồng “phát canh thu tô” Năm 1990, Xí nghiệp càphê Việt Đức bàn giao toàn bộ diện tích càphê cho Cty càphê Chư Quynh quản lý. Do Cty càphê Chư Quynh không đầu tư chăm sóc nên càphê nhanh chóng suy kiệt, chết hàng loạt. Đến năm 1994, Cty này giao cho các hộ công nhân tự bỏ vốn trồng cây điều, ngoài ra còn phải nộp 500.000 đồng/ha tiền khai hoang cho Cty. Trên thực tế, các hộ công nhân đều không trồng điều mà trồng lại càphê robusta, trong đó gia đình ông Hà Kiên Quyết (trú thôn 7, xã Ea Ning, huyện Cư Kuin) trồng 0,5ha. Khi càphê bước vào thời kỳ kinh doanh, Cty gọi các hộ lên ký hợp đồng giao khoán đất và vườn càphê, hằng năm thu một phần sản lượng. Sau khi ký hợp đồng, ông Hà Kiên Quyết và một số hộ cho rằng phương thức khoán này không phản ánh đúng thực tế đầu tư, gây thiệt hại cho bên nhận khoán. Từ đó, ông Quyết không nộp đủ mức khoán theo hợp đồng, Cty càphê Chư Quynh khởi kiện ông Quyết ra tòa án. Tại bản án dân sự sơ thẩm, TAND huyện Krông Ana (thời điểm chưa tách huyện) cho rằng Cty càphê Chư Quynh có giao khoán 0,5ha càphê trị giá 5.120.000 đồng (không tính giá trị đất) cho ông Quyết, nên buộc ông Quyết phải nộp mức khoán như hợp đồng đã ký. Tuy nhiên, ông Quyết cho rằng trong phần “nội dung vụ kiện”, tòa án đã thừa nhận Cty giao cho công nhân tự bỏ vốn trồng cây, nhưng đến phần “nhận xét” và “quyết định” thì tòa nói ngược là rất vô lý. Theo ông Quyết, thực tế công ty chỉ khoán đất, còn giá trị vườn cây là do ông tạo lập. Bản án dân sự phúc thẩm của TAND tỉnh Đắc Lắc sau đó tuyên y án sơ thẩm. Trên cơ sở này, Cty cho lực lượng bảo vệ đến khống chế vườn cây, không cho gia đình ông Quyết thu hoạch dù 100% chi phí sản xuất trong cả năm vẫn do ông Quyết đầu tư. Ai đánh mù mắt con ông Quyết? Trong đơn tố cáo gửi cơ quan chức năng, ông Hà Kiên Quyết khẳng định: “Khoảng 21 giờ ngày 17.1, đồng thời với việc bị ném đá, chòi canh của gia đình tôi tại lô càphê còn bị bảo vệ của Cty càphê Chư Quynh bao vây. Đó là các ông: Trần Văn Hợi, Đặng Hải Đoàn, Nguyễn Ngọc Hùng, Nguyễn Văn Trọng. Ông Trần Văn Hợi là người trực tiếp cầm gậy gỗ đánh đập, gây thương tích nghiêm trọng cho cháu Hà Văn Lợi và cháu Hà Đức Bình”. Hà Văn Lợi là con trai ông Quyết - hiện đang học lớp 12, còn Hà Đức Bình là cháu ruột ông Quyết - đang học lớp 7. Theo chẩn đoán của BVĐK Đắc Lắc, mắt phải của Hà Văn Lợi bị chấn thương sụn và giập nát nhãn cầu. Dù được gia đình đưa đi Bệnh viện Mắt Trung ương điều trị, nhưng đến nay mắt phải của Lợi đã bị mù hẳn. Còn Hà Đức Bình cũng bị toạc đỉnh đầu, phải khâu nhiều mũi tại BVĐK Đắc Lắc. Làm việc với PV Lao Động ngày 21.3, ông Trần Dần - Trưởng phòng thanh tra, bảo vệ Cty càphê Chư Quynh - cho biết: “Ngay sau khi sự việc xảy ra, Công an huyện Cư Kuin đã tạm giữ đồng chí Trần Văn Hợi 2 ngày. Hiện Cơ quan CSĐT - Công an huyện vẫn đang triệu tập các đồng chí Hợi, Đoàn, Hùng, Trọng nhằm làm rõ vụ việc. Để đảm bảo công tác điều tra, chúng tôi không phát biểu gì khi chưa có kết luận chính thức của công an”. Đặng Trung Kiên