Ngày 5/7 tới, UB MTTQ VN sẽ tiến hành cuộc khảo sát kết quả thực hiện 15 năm cuộc vận động “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa ở khu dân cư”. Trên cơ sở đó, dự kiến năm 2011 bộ tiêu chuẩn khu phố văn hóa (KPVH) sẽ được xây dựng lại. Về thực trạng đáng buồn ở nhiều khu dân cư mang danh là KPVH, TT&VH ghi nhận một số ý kiến của đại diện các cơ quan chức năng và chuyên gia về vấn đề này.

*Ông Nguyễn Đình Sáng, Trưởng Ban Phong trào của UBMTTQ TP: Thành phố có nhiều nỗi khổ Hiện tại, nếu chúng ta “canh” cho thật kỹ, đúng ba rem thì có khả năng số lượng khu dân cư văn hóa sẽ giảm đi rất nhiều. Nhưng TP.HCM làm kĩ quá còn các tỉnh thành khác không giảm, lúc đó lại bị đánh giá là yếu kém. Đó là thực tế. Nói vậy dễ bị coi là chạy theo bệnh “thành tích” nhưng thực tế là không phải. Nó có phức tạp thế này, theo như thống kê, quy mô dân cư là 1.425.000 hộ dân, với 1.948 khu dân cư toàn địa bàn. Bình quân 1 khu dân cư là 731 hộ, to gấp 2,48 lần so với Hà Nội, hơn 3 lần so với Hải Phòng, 1 vài khu phố to gấp 17 lần so với khu dân cư có 400 nhân khẩu tại Đà Nẵng. Như vậy, bộ máy nào tỏa rộng đến hết khu dân cư? Sẽ có người nghe không rõ, không nghe tới. Ngoài ra, thành phố còn có những điểm phức tạp, người dân nhập cư đến từng ngày, không ổn định. Người dân mang nhiều đặc trưng riêng, không kịp dung hòa với đời sống văn hóa tại đô thị. Điều kiện hạ tầng còn khó khăn, nhiều hộ dân nghèo phải buôn bán ngoài vỉa hè. Do vậy làm gì thì chúng ta cũng phải “nương” để người dân có thể sống được dù là người ở nơi khác tới. Trong quá trình xây dựng đời sống văn hóa khu dân cư chúng ta có thể “du di” để công nhận khu dân cư văn hóa nhằm động viên cán bộ và nhân dân tiếp tục cố gắng. Nếu xuống trực tiếp địa phương sẽ thấy nhiều Ban vận động xây dựng đời sống văn hóa khu dân cư lăn xả trong công tác. Nếu mình xóa hết thành tích của họ thì họ sẽ giảm tinh thần hẳn. Thực trạng KPVH chưa thực sự văn hóa là có, có thực trạng buôn bán ma túy nhưng công khai là không còn nữa. Việc buôn bán ma túy lén lút chúng ta chưa thể dẹp hết được. Nếu các khu phố thực hiện tốt 7 tiêu chuẩn nhưng chỉ vì lý do ở đó còn lén lút mua bán ma túy mà mình không công nhận khu phố văn hóa cho họ thì cũng kẹt”(?!). * Ông Lê Hiếu Đằng, nguyên Phó Chủ tịch UB MTTQ TP.HCM: Châm chước, du di là chuyện dễ hiểu Việc xây dựng KPVH, thành phố văn minh, sạch đẹp ai cũng mong muốn nhưng khách quan mà nói, nhiều vấn đề chúng ta chưa làm được. Ông Lê Hiếu Đằng: “Không nên đặt nặng chủ trương xây dựng khu phố văn hóa Căn bệnh hình thức đang là căn bệnh trầm kha từ bấy lâu nay chưa có biện pháp nào giải quyết dứt điểm. Theo tôi, chúng ta nên trở lại thực tế, trước hết cố gắng làm sao trở lại yêu cầu tối thiểu là cho vệ sinh, ngăn nắp là được rồi. Không nên đặt nặng chủ trương xây dựng KPVH vì những khu phố còn lại sẽ bị hiểu là khu phố không có văn hóa hay sao? Như vậy cấp chính quyền cơ sở lại cố gắng đưa khu phố của địa phương mình vào KPVH, vô hình trung lại chạy theo căn bệnh hình thức. Vì vậy, chuyện châm chước, du di là chuyện dễ hiểu và đây là lỗi của không riêng bất kỳ cấp cơ sở nào cả. * Bà Phan Thanh Minh, Trưởng phòng chăm sóc và bảo vệ trẻ em, Sở LĐTB&XH: Cần xem xét lại tiêu chuẩn “Trong tất cả các phong trào, điều gì xảy ra đều bị trừ điểm. Thậm chí trong Ban điều hành KP để xây dựng KPVH gồm 7 tiêu chuẩn, trong đó tiêu chuẩn 5 có nói đến các chỉ tiêu liên quan đến dân số, gia đình, trẻ em. Những trường hợp trẻ em bị bạo hành, ngược đãi, xâm hại, nghiện ma túy, lang thang… đều bị trừ điểm. Chính vì vậy, nếu có xảy ra những trường hợp trên, có nơi họ cũng không dám báo cáo để giữ thành tích. Ví dụ như, sử dụng lao động trẻ em tại khu dân cư, đáng lý cảnh sát khu vực nắm rất rõ địa bàn thì phải biết chứ. Đã nhiều lần tôi kiến nghị nên xem xét thay đổi tiêu chuẩn nội dung về tiêu chuẩn 5, theo tôi, nếu địa phương phát hiện ra, can thiệp, xử lý, bảo vệ kịp thời thì nên cộng điểm và ngược lại nếu để báo chí, nơi khác phát hiện là trừ điểm. Như thế, vừa giải quyết được những sự vụ tồn tại, lại tránh “bệnh thành tích”. Điền Minh (Ghi)