Mặc dù không nói rõ thời điểm các ngân hàng (NH) phải hạ lãi suất (LS), song với thông điệp mà Thống đốc Ngân hàng Nhà nước (NHNN) Nguyễn Văn Bình đưa ra tại cuộc họp báo Chính phủ thường kỳ tháng 2/2012 hôm 6/3 thì ngày ấy rất gần…

Ngay sau công bố của Thống đốc, nhiều phòng giao dịch của các NH lớn, khách ra vào tấp nập một cách lạ thường.

Người gửi nháo nhào

Ngay sau công bố của Thống đốc, ngoài các NH nằm trong nhóm 4 vẫn cảnh đìu hiu thì tại nhiều phòng giao dịch của các NH lớn, khách ra vào tấp nập một cách lạ thường.

Tại phòng giao dịch của một NH thương mại cổ phẩn (TMCP) trên đường Xã Đàn, Hà Nội, nhân viên đon đả mời chào khách với thông báo sắp hạ LS. Một vị khách lớn tuối lập cập bước vào hỏi: “Cô ơi, sổ của tôi mãi 14 mới đến hạn, liệu lúc đó hạ chưa?”. Ngược lại, có người vui mừng ra mặt khi sổ vừa đến hạn và quyết định gửi liền 3 tháng thay vì gửi lắt nhắt tháng một như trước đây. Cũng vừa dịp 8/3, vị khách này còn được cơ hội nhân đôi quà tặng… “Cũng chẳng biết làm gì mới gửi NH, chứ LS xuống 1%, chênh lệch cũng chẳng là bao…”- vị khách này than.

Với 150 triệu đồng gửi tiết kiệm LS 13,90%/năm, mỗi tháng được lãi khoảng hơn 1,7 triệu đồng, giả sử ít nữa LS hạ còn 13%/năm, LS còn khoảng hơn 1,6 triệu đồng, giảm khoảng 100 nghìn đồng. “LS thế này, tính ra chẳng bõ. Em đang tính đợi vàng hạ rút ra mua hết rồi cất, đỡ mất công đi lại…”- một vị khách cho biết.

… Người vay hờ hững

Hào hứng hơn cả vẫn là những người có nhu cầu vay. “Thị trường bất động sản đang đóng băng, vợ chồng em cũng tính vay thêm để mua căn nhà, nhưng không hiểu LS hạ thì cho vay tiêu dùng có được hạ hay vẫn chỉ dành cho một số đối tượng ưu tiên…”- anh T. quận Hoàng Mai, Hà Nội băn khoăn.

Giám đốc một DN sản xuất đồ nhựa gia dụng cho biết DN của ông đang có nhu cầu vay vốn nhưng cố nán lại đợi lại ít hôm xem tình hình như thế nào. “Tôi nghe nói đối tượng ưu tiên là DN xuất khẩu, mà mình không làm xuất khẩu thì chẳng biết thế nào…”- vị giám đốc này băn khoăn…

“Thực ra giảm 1% LS chia ra 12 tháng mỗi tháng khoảng 0,8% cũng chẳng đáng là bao. Kỳ vọng của DN là LS phải hạ nữa, cỡ 12- 14%/năm …”- một DN cho biết.

Tuy nhiên, có không ít DN tỏ ra hờ hững với thông tin hạ LS. DN này cho biết, lúc DN có đơn hàng thì chạy vạy, lạy lục không vay được tiền. “LS chỉ là một phần, vấn đề là cơ hội, thị trường cho sản phẩm…”- DN này cho biết.

Ngân hàng chạy đua?

Tại cuộc họp báo Chính phủ thường kỳ hôm 6/3 vừa qua, Thống đốc Nguyễn Văn Bình đưa ra một loạt lý do cho rằng đã đến lúc hạ LS, trong đó có lý do quan trọng là thanh khoản của các NH trong 2 tháng đầu năm có diễn biến tích cực hơn, diễn biến LS trên thị trường liên NH đã khá lành mạnh. Thống đốc cho biết, hiện LS thị trường liên NH đã giảm mạnh, LS qua đêm trong thanh toán điện tử liên NH chỉ còn khoảng 7-8%/năm, LS 1 tháng cao nhất 13-14%/năm…, vì vậy, đã đến lúc NHNN hạ mặt bằng các mức LS do NHNN công bố xuống thêm 1%, trần LS huy động VND của các TCTD cũng sẽ được hạ 1%.

Tuy nhiên, không phải NH nào cũng có tình hình thanh khoản tốt. Theo thông tin từ ông Bình, hiện có khoảng 9 tổ chức tín dụng (TCTD) có tình hình tài chính yếu kém, đang nằm dưới sự kiểm soát chặt chẽ của NHNN. Tuy nhiên, 9 TCTD này chỉ chiếm khoảng chưa đến 10% thị phần trong toàn hệ thống NH nên ảnh hưởng không đáng kể đến hệ thống. “Các TCTD này do có những khoản nợ chưa trả nên vẫn phải chịu LS phạt, phổ biến 18-20%/năm, nhưng vì thị phần nhỏ nên mức LS này không ảnh hưởng đến thị trường…”- Thống đốc khẳng định.

Thực ra “tín hiệu” hạ LS đã được phát ra cả tháng nay khi một số NH lớn theo chỉ đạo của NHNN đã công bố hạ LS cho vay. Tiếp đến các NH TMCP cũng công bố hạ LS. Điển hình là NH Việt Nam Thịnh Vượng (VPBank)- một NH trong nhóm G12, với mức giảm cao nhất lên tới 2%/năm.

Ngoài ra NH này còn tung ra một gói tín dụng ưu đãi, với LS vay đặc biệt, thấp hơn 3% so với các khoản vay thông thường, để cho các khách hàng thuộc đối tượng ưu đãi vay nhằm phục vụ phát triển kinh tế nông nghiệp, nông thôn và DN xuất khẩu, SXKD với tổng hạn mức lên tới 5.000 tỷ đồng.

Mặc dù danh tính các NH thuộc nhóm 4 - nhóm không được giao chỉ tiêu tăng trưởng tín dụng không được công bố, song đến thời điểm hiện nay, khi tất cả các NH khác đã được giao chỉ tiêu tăng trưởng tín dụng thì cũng không khó khăn để xác định được 9 NH này. Tuy nhiên, không hiểu vì chưa được giao hay vì chạy đua với làn sóng hạ LS mà có NH trong nhóm này vẫn tự tin công bố tung tín dụng ưu đãi cho DN trị giá đến 1.000 tỷ đồng (!?)

Và không phải không có cơ sở khi có ý kiến tỏ ra nghi ngờ về thực chất của việc hạ LS cũng như các gói tín dụng ưu đãi mà các NH công bố…

Hiểu My