ANTT.VN – Phiên tòa hành chính xử vụ giảng viên Hoàng Xuân Quế (nguyên Viện phó Viện Tài chính Ngân hàng – Đại học Kinh tế Quốc dân) kiện cựu bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Phạm Vũ Luận đang diễn ra tại Tòa án nhân dân TP Hà Nội và thu hút sự quan tâm của dư luận.

Sau 10 năm mới bị tố cáo “đạo văn” luận án tiến sĩ

Như ANTT.VN đã đưa tin, ngày 7 và 10/10 vừa qua, Tòa án nhân dân TP Hà Nội đã mở lại phiên tòa sơ thẩm xét xử vụ giảng viên Hoàng Xuân Quế kiện cựu bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Phạm Vũ Luận vì đã thu hồi bằng tiến sĩ của ông này cách đây 3 năm.

Đây là một vụ việc phức tạp nên có thời gian nghị án kéo dài, dự kiến sẽ có phán quyết cuối cùng của tòa án vào ngày 17/10/2016.

Theo hồ sơ, năm 2003, ông Hoàng Xuân Quế (Phó Viện trưởng Viện Tài chính - Ngân hàng - Đại học Kinh tế Quốc dân) đã bảo vệ thành công luận án tiến sĩ với đề tài "Giải pháp hoàn thiện các công cụ chủ yếu của chính sách tiền tệ ở Việt Nam". Đề tài được chủ tịch Hội đồng phản biện cùng các thành viên đánh giá là xuất sắc.

Từ công trình nghiên cứu này, ông Hoàng Xuân Quế đã xuất bản thành cuốn sách chuyên khảo “Bàn về các công cụ của chính sách tiền tệ ở Việt Nam hiện nay” (Nhà xuất bản Thống kê, 2004).

Tuy nhiên, năm 2013, ông Quế đã bị chính Chủ tịch Hội đồng phản biện luận án của 10 năm trước là GS.TS Nguyễn Văn Nam, nguyên Bí thư Đảng ủy, nguyên hiệu trưởng Đại học Kinh tế Quốc dân (và một số cá nhân khác) tố cáo là đã "đạo văn" tới 30,02% dung lượng luận án tiến sỹ bảo vệ năm 2003 của TS. Mai Thanh Quế, Học viện Ngân hàng với đề tài "Các giải pháp hoàn thiện việc cung ứng và kiểm soát khối lượng tiền lưu thông của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam trong nền kinh tế thị trường ".

Từ các đơn tố cáo này, và trên cơ sở các xác minh do Bộ Giáo dục và Đào tạo chỉ đạo tiến hành, Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo (thời điểm năm 2013 là ông Phạm Vũ Luận) đã ra quyết định số 4674/QĐ-BGDĐT ngày 11/10/2013 hủy bỏ học vị tiến sỹ đối với ông Quế.

Đồng thời với quyết định này, Bộ GD-ĐT giao cho các đơn vị dưới quyền tiến hành thu hồi bằng tiến sĩ, thu hồi quyết định công nhận đạt tiêu chuẩn chức danh Phó Giáo sư và bãi nhiệm chức vụ Viện phó của ông Quế ở trường ĐH Kinh tế Quốc dân.

Không chấp nhận quyết định này của Bộ GD&ĐT, cho rằng nhiều khả năng mình bị đánh tráo luận án, và cho rằng bộ trưởng Phạm Vũ Luận đã ra quyết định thiếu căn cứ, ngay sau đó ông Hoàng Xuân Quế đã khởi kiện cựu bộ trưởng ra tòa.

Các nhà khoa học nói gì?

Trong khi cả hai bên nguyên và bị đơn đều có lý do để chứng minh phần đúng của mình thì lần tìm lại hồ sơ vụ việc, chúng tôi thấy rằng đã có một số nhà khoa học nổi tiếng có ý kiến về vụ việc này.

Người đầu tiên phải nhắc đến là tiến sĩ Dương Thu Hương (nguyên Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam) là giáo viên phản biện đề tài luận án của ông Hoàng Xuân Quế, đồng thời là giáo viên hướng dẫn 1 của ông Mai Thanh Quế (người được cho là bị ông Hoàng Xuân Quế sao chép luận án tiến sĩ đã bảo vệ trước đó 9 tháng).

Vu tien si kien bo truong: Cac nha khoa hoc noi gi? - Anh 1

Tiến sĩ Dương Thu Hương

Bà Dương Thu Hương đã có ý kiến bằng văn bản, trong đó khẳng định: "Khi đọc kỹ bản luận án của anh Hoàng Xuân Quế để phản biện, tôi không thấy có sự trùng lặp, sao chép giữa hai bản luận án vì đề tài của hai luận án đi hai hướng khác nhau của chính sách tiền tệ. Thông tin cho rằng luận án tiến sĩ của ông Hoàng Xuân Quế trùng lặp nguyên văn với một số phần luận án tiến sĩ của Mai Thanh Quế là không có cơ sở".

Còn nhớ, tài thời điểm mới xảy ra vụ việc (cuối năm 2013, đầu năm 2014), nhiều nhà khoa học uy tín đã lên tiếng bảo vệ ông Hoàng Xuân Quế đồng thời chỉ trích gay gắt Bộ Giáo dục Đào tạo trong vụ việc này.

Tiến sĩ Nguyễn Quốc Việt (nguyên Vụ trưởng Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, nguyên Tổng biên tập các báo, tạo chí Thời báo Ngân hàng, Tạp chí Ngân hàng, Tạp chí Thị trường Tài chính Tiền tệ, Ủy viên hội đồng chấm luận án tiến sỹ cấp Nhà nước của nghiên cứu sinh Hoàng Xuân Quế) từng phát biểu: “Với kết luận này, Bộ GD & ĐT đã phủ nhận toàn bộ kết quả chấm luận án của Hội đồng cấp Nhà nước 10 năm trước đây. Hội đồng chấm luận án đối với NCS Hoàng Xuân Quế đều là những chuyên gia đầu ngành về lĩnh vực Ngân hàng – Tài chính như GS.TS Cao Cự Bội, nguyên Ủy viên Hội đồng Quản trị Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, nguyên trưởng khoa Ngân hàng – Tài chính Đại học Kinh tế Quốc dân..."

Nói về quyết định này của Bộ GD&ĐT đối với ông Hoàng Xuân Quế, GS.TSKH Lê Du Phong cho rằng: 'Bộ GD&ĐT công bằng bao nhiêu thì uy tín lên bấy nhiêu, còn không công bằng thì uy tín đã kém rồi thì sẽ còn kém hơn nữa'.

Điều đặc biệt là trong các đơn tố cáo ông Hoàng Xuân Quế “đạo văn” có đơn của GS.TS Nguyễn Văn Nam, cựu hiệu trưởng Đại học Kinh tế Quốc dân. Ông Nam chính là chủ tịch cả 3 hội đồng phản biện luận án của ông Quế 10 năm về trước và đã có những đánh giá kết luận rất tích cực về luận án này: “tên và nội dung đề tài không trùng lặp với các đề tài luận án, công trình khoa học đã công bố, bản tóm tắt phù hợp và trung thành với nội dung bản chính của luận án”.

Từ đó, ông Nam có đánh giá chung về đề tài của ông Quế như sau: “Đề tài mà NCS lựa chọn là một lĩnh vực rất khó và phức tạp nhưng tôi cho rằng luận án đã giải quyết một cách xuất sắc các mục tiêu đề ra. Điều này cho thấy tác giả luận án rất am hiểu đề tài nghiên cứu. Luận án của NCS Hoàng Xuân Quế đáp ứng yêu cầu luận án Tiến sĩ kinh tế cả về hình thức và nội dung. Kính đề nghị Bộ GD&ĐT cấp bằng tiến sĩ kinh tế cho tác giả luận án”.

Trao đổi với ANTT.VN sáng 16/10, người được cho là có luận án tiến sĩ bị ông Hoàng Xuân Quế sao chép - tiến sĩ Mai Thanh Quế ( Giám đốc Trung tâm Đào tạo và Bồi dưỡng nghiệp vụ ngân hàng – Học viện Ngân hàng) từ chối bình luận về vấn đề này. Ông Mai Thanh Quế nói: “Chuyện này xảy ra đã lâu rồi, tôi cũng đã có ý kiến rồi, hiện giờ tôi không quan tâm nữa, cứ để các cơ quan thực thi pháp luật phán quyết”.

Vu tien si kien bo truong: Cac nha khoa hoc noi gi? - Anh 2

Tiến sĩ Mai Thanh Quế

Chúng tôi sẽ tiếp tục thông tin...

Được biết, trong suốt 10 năm giữ học hàm, học vị là phó giáo sư tiến sĩ của mình, ông Hoàng Xuân Quế đã hướng dẫn 5 luận án tiến sĩ, 400 luận văn cao học thạc sĩ, 30 lần làm chủ tịch hoặc tham gia hội đồng chấm luận án tiến sĩ và hàng nghìn lần làm chủ tịch hoặc tham gia hội đồng chấm luận văn thạc sĩ trên cả nước.

Nếu tòa phán quyết ông Hoàng Xuân Quế bị thu hồi bằng tiến sĩ thì tất cả những tiến sĩ, thạc sĩ ông Quế từng hướng dẫn và chấm luận án, luận văn đứng trước nguy cơ bị thu hồi bằng do giáo viên hướng dẫn, phản biện không đạt tiêu chuẩn về học vị.

Minh Minh ( minhminh.antt@gmail.com )