Lần đầu tiên trong lịch sử cuộc thi Vietnam Idol, ngôi vị cao nhất đã thuộc về một thí sinh nước ngoài là cô gái người Philippines Janice Phương. Dư luận đặt câu hỏi: Liệu việc trao giải cho Janice Phương có thể hiện sự thiên vị của Ban Giám khảo nhằm cứu một mùa thi được cho là nhạt nhẽo?

Vietnam Idol 2016: Khoa lap su nhat nheo bang thi sinh nuoc ngoai? - Anh 1

Cô gái Philippines Janice Phương đăng quang Quán quân Vietnam Idol 2016. Ảnh: TL

Vui – buồn xung quanh kết quả

Ngay từ vòng thử giọng của cuộc thi Vietnam Idol 2016, cô gái người Philippines Janice Phương đã tạo được dấu ấn với Ban Giám khảo nhờ chất giọng đầy nội lực, giàu cảm xúc qua ca khúc tiếng Anh (Set fire to the rain) và tiếng Việt (Cám ơn tình yêu). Suốt quá trình tham gia Vietnam Idol, Janice Phương luôn thể hiện kỹ thuật thanh nhạc nổi bật, cảm xúc lắng đọng chạm tới trái tim khán giả Việt Nam. Hiệu ứng thí sinh này mang lại thể hiện ở chi tiết cả ba thành viên Ban Giám khảo đều tuyên bố bình chọn và kêu gọi người hâm mộ hãy bình chọn cho cô gái ngoại quốc.

Khách quan nhìn nhận, so với dàn thí sinh năm nay, Janice Phương đã mang đến một làn gió mới. Trong khi Việt Thắng – thí sinh đoạt giải Á quân – khá nhạt nhòa, không làm chủ được cảm xúc, kỹ thuật… thì Janice Phương có bản lĩnh sân khấu, vững kỹ thuật và lôi cuốn về cảm xúc. Nhưng không vì thế mà việc trao giải cho cô được đông đảo công chúng chấp nhận.

Đầu tiên phải kể đến yếu điểm hát chưa sõi tiếng Việt của Janice Phương. Vẫn biết cô là thí sinh ngoại quốc, hát được như hiện tại đã là sự nỗ lực và bộc lộ năng khiếu đặc biệt. Tuy nhiên, ở một cuộc thi, tất cả mọi thí sinh đều được chấm điểm công bằng. Không có sự phân biệt trong nước và ngoại quốc, khỏe mạnh hay khuyết tật… Vietnam Idol là cuộc thi âm nhạc của Việt Nam thông qua việc biểu diễn các ca khúc, vậy một trong những yêu cầu đầu tiên phải là thí sinh hát chuẩn tiếng Việt. Thí sinh bản lĩnh sân khấu tốt, vững về kỹ thuật nhưng nếu không hát tiếng Việt lơ lớ đều khó chấp nhận về mặt tiêu chí. Trước đây, giọng ca Võ Hồng Quân của Việt Nam từng mang một ca khúc thính phòng dự thi tại Pháp và bị bắt lỗi phát âm. Phải chăng, cuộc thi Vietnam Idol 2016 chỉ ưu tiên cảm xúc, sau đó là kỹ thuật thanh nhạc mà không cần phát âm chuẩn?

Giám khảo Bằng Kiều chia sẻ, khoảnh khắc cô gái ngoại quốc hát câu “Tôi yêu Việt Nam” anh sẽ nhớ mãi trong chặng đường ca hát của mình. Khán giả cũng gọi tên Janice Phương không ngớt với tiết mục thể hiện tình yêu Việt Nam. Về phần thí sinh Việt Thắng, dù đã hết mình với ca khúc “Đếm ngày xa em”, có cả sự run rẩy, hồi hộp trong đoạn Rap khiến khán giả rung động, nhưng sự cố gắng ấy vẫn không giúp anh ghi điểm với giám khảo. So với Janice Phương, Việt Thắng thiếu kinh nghiệm, nội lực yếu hơn và ngay từ đầu đã “lép vế” trước hiện tượng cô gái ngoại quốc hát tiếng Việt.

Đánh giá về kết quả chung cuộc Vietnam Idol 2016, nhiều khán giả cho rằng đây là kết quả buồn – vui xen lẫn. Vui là về mặt cảm xúc, công chúng rung động trước tình yêu đất nước, con người, ca khúc Việt Nam của một cô gái ngoại quốc. Tình yêu ấy đã tiếp thêm nghị lực để cô từ một người chỉ đi hát vì mục đích kiếm tiền gửi về cho gia đình trở thành con nuôi bà mẹ Việt, kết hôn với nhạc công Minh Khuê và gắn bó với gia đình nhà chồng tại Hà Nội. Buồn vì một mùa thi không thể nào nhạt hơn, đông đảo thí sinh Việt đăng kí tham dự mà cuối cùng đành chấp nhận ngôi vị Quán quân thuộc về người ngoại quốc.

Vietnam Idol đến lúc nên khép lại?

Trải qua 7 mùa thi, Vietnam Idol 2016 đã đánh mất vị trí của một “tâm bão” về âm nhạc như những mùa đầu với các tên tuổi Quán quân nổi bật, đủ sức với thu hút đám đông như: Phương Vy, Uyên Linh, Nhật Thủy… Càng về những mùa sau này, cuộc thi càng nhạt nhẽo, tai tiếng với scandal đời tư của Yasuy, sự loay hoay chưa khẳng định được tên tuổi của Quốc Thiên, phong độ thất thường của Trọng Hiếu. Tình trạng này không chỉ xảy ra ở phiên bản Việt mà nhiều quốc gia trên thế giới đã phải tuyên bố ngừng tổ chức cuộc thi Idol vì phong độ sụt giảm, khán giả thờ ơ. Ngay cả phiên bản gốc của Mỹ từng “làm mưa, làm gió” với khán giả trong nước và quốc tế sau 15 mùa cũng tuyên bố “xóa sổ” vì lượng khán giả theo dõi quá thấp.

Trở lại phiên bản Vietnam Idol tại Việt Nam, so với những mùa đầu, năm nay không chỉ lượng khán giả sụt giảm mà chất lượng thí sinh của cuộc thi cũng ở mức báo động. Trong hàng nghìn ứng viên đăng kí dự thi, giải Quán quân đã thuộc về cô gái ngoại quốc phát âm tiếng Việt còn chưa sõi. Điều đó dẫn đến mối hoài nghi, hoặc giám khảo thiếu công bằng, hoặc chất lượng thí sinh yếu kém. Độ “hot” sụt giảm, Vietnam Idol 2016 gần như chỉ vớt vát được qua dàn giám khảo có sức hút như đạo diễn Nguyễn Quang Dũng, ca sĩ Bằng Kiều, Thu Minh. Dù vậy, nếu theo dõi kỹ, trong những lời nhận xét thí sinh, ba vị giám khảo này không tránh khỏi những phát ngôn, biểu cảm “thiếu muối” mà nguyên nhân chính dường như bắt nguồn từ năng lực thí sinh. Trong và sau cuộc thi năm nay, thân phận của cô gái người Philippines Janice Phương trở thành điểm thu hút hiếm hoi với khán giả, truyền thông. Hoàn cảnh gia đình, khát vọng cá nhân của Janice Phương đang được khai thác triệt để. Điều đó khiến dư luận đặt dấu hỏi về khả năng chương trình chọn cô gái ngoại quốc đăng quang Quán quân để “tạo sóng”, vớt vát một mùa thi âm nhạc đang đứng trước nguy cơ phải đóng cửa.

Thành Nam