Moscow không chủ trương giúp Assad tận diệt quân nổi dậy để thống nhất Syria. Nhận định Nga không thể chiến thắng là không hiểu mục đích Moscow xuất hiện tại Syria.

Reuters ngày 18/11 tường thuật, trong chuyến thăm tạm biệt châu Âu, Tổng thống Mỹ Barak Obama đã phải trấn an những đồng minh bên bờ đông Đại Tây Dương trong bối cảnh đang dấy lên lo ngại tân Tổng thổng Mỹ Donald Trump sẽ không tiếp tục viện trợ quân sự cho các thành viên NATO nữa.

Cùng với đó là lo ngại tân Tổng thống Trump sẽ gần gũi với Tổng thống Nga Putin, từ đó có thể tạo ra mối quan hệ Mỹ - Nga thân thiện hơn so với thời chính quyền Obama, phá vỡ thế cấm vận của Washington và đồng minh đối với nước Nga sau sự kiện Crimea trong cuộc xung đột tại Ukraine.

Vi sao Nga khong can chien thang cuoi cung o Syria? - Anh 1

Putin không chủ trương giúp Assad tiêu diệt hết quân nổi dậy để thống nhất Syria. Ảnh : RT

Còn The New York Times bình luận thì bình luận rằng, khi ông Obama rời vũ đài chính trị, nữ Thủ tướng Đức Angela Merkel trở thành “hậu vệ mạnh mẽ cuối cùng” phải chống đỡ với một nước đang Nga hồi sinh, tạo hiệu ứng tốt cực hữu trên khắp Châu Âu và thổi bùng ngọn lửa của chủ nghĩa dân tộc cực đoan.

Điều đó cho thấy thực sự Mỹ và đồng minh đang rất lo ngại trước những hiệu ứng tiêu cực từ phía Nga đối với sức mạnh và giá trị phương Tây. Đó là sự thật đã được chứng minh qua việc thay đổi quyền lực tại Mỹ và sự đe dọa đối với quyền lực của chính quyền tại các quốc gia đồng minh quan trọng của Washington.

Vậy nhưng có một số người lại đặt vấn đề rằng nước Nga đang run sợ. Chỉ từ những toan tính của các bên trong ván cờ Syria, người ta đã đưa ra kết luận Nga đang sa lầy và tham vọng của Moscow tại Trung đông là quá lớn so với khả năng của nước Nga. Điều đó khiến cho dư luận hết sức ngỡ ngàng.

Nga đang run sợ hay phương Tây đang run sợ?

Có thể khẳng định ngay rằng nước Nga đã, đang và sẽ không run sợ trước kẻ thù, thực tế lịch sử đã chứng minh điều đó. Trong Thế chiến II, khi phát xít Đức chỉ còn cách Moscow hơn 20km, vận mệnh đất nước Liên Xô ở vào tình thế ngàn cân treo sợi tóc, dân tộc Nga và các dân tộc anh em trong Liên bang Xô Viết có nguy cơ diệt vong, vậy nhưng không hề thấy có sự run sợ.

Bằng chứng là từ lễ duyệt binh kỷ niệm 24 năm ngày Cách mạng Tháng Mười, ngày 7/11/1941, Hồng quân Liên Xô đã tiến thẳng ra chiến trường, đẩy lui phát xít khỏi của ngõ thủ đô, tạo ra thế chủ động trên chiến trường – bước ngoặt quan trọng nhất cho cuộc chiến tranh giữ nước vĩ đại của người dân Liên Xô.

Với thuyết “Không gian sống”, thực hiện thanh lọc sắc tộc, sự đe dọa của chủ nghĩa phát xít đối với Liên Xô nguy hại gấp nhiều lần sự đe dọa của các đối thủ với nước Nga hiện nay, vậy nhưng cuối cùng Liên Xô đã chiến thắng. Trong khi cán cân lực lượng lúc đó hoàn toàn thuộc về phát xít, còn mặt trận phía Tây thì Mỹ và Anh vẫn chưa mở, để Liên Xô một chọi một với phát xít.

Người viết xin nhắc lại một chút về lịch sử để cho thấy ai đó nói nước Nga đang run sợ là phiến diện, hiểu biết chưa sâu sắc về khí chất của dân tộc Nga và bản chất sức mạnh của một nhà nước có chủ quyền. Và cần phải hiểu khi nào thì có thể nhận diện một thực thể chính trị, một lực lượng quân có sự run sợ.

Về chính trị thì khi lực lượng cầm quyền nắm giữ quyền lực không theo quy chế ủy nhiệm quyền lực nhân dân, phải đối mặt với nguy cơ bị tước bỏ quyền lực thì có thể sẽ run sợ khi phải trả giá cho hành động trái quy luật của mình. Hoặc lực lượng cầm quyền rơi vào cảnh có quyền nhưng không còn lực và đối diện với nguy cơ bị tước bỏ quyền lực bởi những lực lượng cực đoan.

Về quân sự thì chỉ những lực lượng tham vọng quyền lực, sử dụng sai mục đích sức mạnh quân sự mang tới thiệt hại cho chính thể quốc gia hay một tổ chức chính trị đại diện, bị phát giác và đối diện với nguy cơ bị trừng phạt thì có thể sẽ run sợ. Còn lại lực lượng quân sự của một quốc gia được thiết lập để thực hiện sức mạnh nhà nước thì thể không có sự run sợ trước kẻ thù.

Người viết cho rằng gần đây có hai hiện tượng có thể nhận diện có sự run sợ, đó là chính quyền Iraq thời hậu Saddam Hussein run sợ trước sức tấn công của như vũ bão của phiến quân IS tiến về Bagdad và có thể lật nhào chính thể này. Hai là lực lượng quân đội Ukraine bị quân nổi dậy bao vây trong cuộc xung đột vũ trang tại miên Đông nước này.

Như vậy, đặt vấn đề nước Nga đang run sợ là không hợp lý, là tùy tiện trong sử dụng ngôn từ. Còn nếu cho rằng Moscow đang rơi vào thế tiến thoái lưỡng nan với tham vọng của mình trên mặt trận Syria để nhận định Nga đang run sợ thì có lẽ phương Tây đang run sợ thì hợp lý hơn.

Bởi lẽ Putin đang thực hiện sứ mệnh được nhà nước Nga ủy nhiệm và đáp ứng lời kêu gọi giúp đỡ của chính quyền Syria. Ngược lại, Mỹ và đồng minh đã phải chống lưng một cách không hợp pháp cho lực lượng chống đối Assad, trong khi ở hậu phương thì đang rối bời vì quyền lực bị đe dọa.

Vậy ai tiến thoái lưỡng nan trong trường hợp này, ai lo ngại hay run sợ trong tình thế này?