Nhà thơ Trần Hữu Dũng trên Facebook thốt lên: “Thật lạ thường khi nghe tin nhạc sĩ, ca sĩ Bob Dylan đoạt giải Nobel văn chương năm 2016. Dù biết người nhạc sĩ lớn nầy luôn là thần tượng của nhiều thế hệ công chúng toàn cầu, và các ca khúc, nghệ thuật trình diễn của ông vượt mọi giới hạn thời gian, nhưng vẫn thấy lạ thường về một giải văn chương Nobel càng ngày càng bất thường”.

Tò mò tôi vào mạng, thì ra Bob Dylan đoạt giải Nobel Văn chương vì “sáng tạo những cách diễn đạt mới cho thơ theo truyền thống vĩ đại của những ca khúc Mỹ” (for creating new poetic expressions within the great American song tradition).

Còn nhớ năm 1997, Bob Dylan cho ra mắt album Time Out Of Mind, đoạt nhiều giải Grammy, gây chấn động trong giới âm nhạc. Biết bao nghệ sĩ từ Duke Ellington, Neil Young, Elvis Costello… đua nhau trình diễn những sáng tác của ông. Có lẽ lời phát biểu của nữ ca sĩ Joan Baez phần nào giải tỏa nỗi thắc mắc của người yêu văn chương Việt Nam khi cô bảo “Trịnh Công Sơn là Bob Dylan của Việt Nam” vì cả hai đều hát thơ giống như những nghệ sĩ lang thang từ thời Trung cổ hay dân Digan phiêu bạt ca múa khắp thế giới, thơ và nhạc hòa quyện trong giai điệu, lời ca, điệu múa.

Vi sao Bob Dylan doat giai Nobel - cau tra loi dang 'bay theo gio' - Anh 1

Nhà thơ Trần Hữu Dũng

Tôi có ông cậu là dân Sài Gòn chính hiệu con nai vàng, mê đắm đuối bài Blowing in the wind (Theo gió bay đi):

Bao nhiêu con đường một người phải đi qua / Trước khi bạn gọi đó là người?....? Bao nhiêu năm người ta phải sống / Trước khi được tự do?...Và phải có bao nhiêu cái chết cho đến khi chúng ta biết / Rằng đã có quá nhiều người chết?...Câu trả lời, bạn ơi, đang bay trong gió / Câu trả lời đang bay trong gió.

Bob Dylan sáng tác bài Theo gió bay đi vào tháng 4 năm 1962 trong quán cà phê The Commons khi tranh luận với nhóm bạn về đề tài Nhìn thấy bất công mà không chống lại là thỏa hiệp.

Nhiều bạn hỏi tôi, nghĩ sao về giải Nobel Văn chương lại trao cho Bob Dylan? Tôi nói vui: “Thủ tướng Anh W. Churchill từng đoạt giải Nobel Văn chương mà…”. Thôi thì ta hãy bắt nhịp hát: “…Bao nhiêu lần người ta phải nhìn lên / Trước khi có thể thấy bầu trời?...

Câu trả lời, bạn ơi, đang bay trong gió…”.

Trần Hữu Dũng