Thời gian qua, liên tục xảy ra những vụ việc gây bức xúc, phẫn nộ trong dư luận xã hội, được nhiều báo, đài phản ánh, liên quan đến hành vi, văn hóa ứng xử cũng như đạo đức, tác phong của một số cán bộ công chức ở các địa phương.

Ung xu chuan muc va van hoa - Anh 1

Gần đây nhất và bị phê phán mạnh mẽ là sau sự cố va chạm giao thông, Phó Giám đốc phụ trách Trung tâm Dịch vụ đối ngoại của Sở Ngoại vụ Hà Nội đánh một cựu giảng viên Trường đại học Bách khoa đã 76 tuổi phải đưa vào bệnh viện. Trước đó, cũng trên địa bàn TP Hà Nội, sau việc một cán bộ Thanh tra giao thông thành phố cùng một người bạn tham gia hành hung nữ nhân viên hàng không tại Sân bay quốc tế Nội Bài dưới sự chứng kiến của nhiều người, trong đó có không ít khách quốc tế. Hay như vụ việc xảy ra tại trạm thu phí quốc lộ 6, huyện Lương Sơn, tỉnh Hòa Bình, một cán bộ kiểm lâm thuộc Hạt Kiểm lâm huyện đã có hành vi lăng mạ, gọi người đến đe dọa và xông vào đánh đuổi nhân viên của trạm thu phí, làm náo loạn, mất trật tự, gây ùn tắc giao thông. Cách đây hơn một tháng, lãnh đạo tỉnh Bình Thuận cũng đã phải chỉ đạo cơ quan chức năng xác minh để kiểm điểm một cán bộ công chức của tỉnh đánh đồng nghiệp phải đi cấp cứu tại bữa tiệc liên hoan có đông người tham dự…

Hàng loạt vụ việc nêu trên đã và đang cho thấy những biểu hiện thoái hóa, xuống cấp về đạo đức, tác phong ở một bộ phận cán bộ công chức hiện nay. Đó là điều cần lên án bởi các hành vi thô lỗ, côn đồ mà họ thể hiện đã đi ngược lại văn hóa ứng xử tối thiểu cần có đối với phụ nữ, người già, trẻ em và bạn bè, đồng nghiệp trong một xã hội văn minh, đồng thời còn trái với đạo lý truyền thống hiếu hòa, trọng tình, trọng nghĩa của dân tộc. Những hành vi đáng xấu hổ này như “con sâu làm rầu nồi canh”, không chỉ tác động tiêu cực đến gia đình, người thân của chính các cán bộ công chức đó mà còn gây ảnh hưởng nghiêm trọng tới uy tín, hình ảnh của đội ngũ công chức địa phương, khiến niềm tin vào các cơ quan chính quyền giảm sút. Người dân sẽ nghĩ gì khi nhìn vào các hành vi thiếu chuẩn mực nơi công cộng của những người vẫn được gọi là công bộc của dân?!

Các vụ việc đáng buồn vừa qua tuy chỉ là cá biệt, không thể từ đó đánh giá tiêu cực về số đông công chức, nhưng cũng cần phải nhìn nhận lại và rút ra bài học về trách nhiệm của các cấp lãnh đạo trong công tác quản lý, đào tạo, giáo dục cán bộ. Đã có những ý kiến dường như vô can khi cho rằng, cơ quan chỉ quản lý cán bộ trong giờ hành chính, còn ngoài giờ đó, mỗi người phải chịu trách nhiệm về hành vi của mình trước xã hội và trước pháp luật nếu vi phạm. Cũng không thể nói, các hành vi tiêu cực là do những bức xúc, bất mãn dồn nén và chỉ mang tính nhất thời, không phải là bản chất. Nhìn về sâu xa, hành vi và lối ứng xử của công chức thể hiện nền tảng văn hóa và môi trường giáo dục của gia đình, xã hội và cả nơi họ sinh sống, làm việc. Tạo dựng tốt một môi trường văn hóa công sở; đánh giá, lựa chọn đúng cán bộ; quản lý, giám sát chặt chẽ, chúng ta sẽ có được một đội ngũ công chức vừa có tài, vừa có đức, hết lòng, hết sức vì công việc, phục vụ đất nước và nhân dân.

Lâu nay, ở không ít cơ quan đã xây dựng được những quy định, quy tắc văn hóa công sở, văn hóa ứng xử, giao tiếp của cán bộ công chức trong nội bộ và với nhân dân. Tuy nhiên, đã có quy định, quy tắc, song điều quan trọng là cần triển khai và thực hiện một cách thường xuyên, thiết thực và có những chế tài xử lý nghiêm vi phạm, thậm chí sẵn sàng loại bỏ các đối tượng không đáp ứng các tiêu chí ra khỏi bộ máy công vụ. Bên cạnh đó, cần gắn kết được trách nhiệm các cấp lãnh đạo quản lý, tránh xa bệnh hình thức, chỉ làm cho có. Cũng không thể có chuyện “giơ cao, đánh khẽ”, xử lý theo kiểu khiển trách, cảnh cáo dẫn đến coi thường các quy định. Trong thực hiện, cấp hàm, chức vụ càng cao mà vi phạm thì càng phải xử lý nghiêm để làm gương. Dư luận cũng đòi hỏi, đã đến lúc nên xây dựng “văn hóa xin lỗi” của lãnh đạo cơ quan khi cán bộ dưới quyền có những hành vi không đúng chuẩn mực của một công chức. Đó cũng là cách ứng xử văn minh và là điều bình thường trong một xã hội hiện đại, qua đó cho thấy trách nhiệm của lãnh đạo trong công tác quản lý và giáo dục.