Quyết định 661 của UBND tỉnh Hải Dương không thực hiện đúng lộ trình Chính phủ, liên tục thúc ép các Chủ đầu tư lò gạch liên tục kiểu đứng hợp pháp dừng hoạt động sản xuất bằng mọi giá.

Từ năm 2004, UBND tỉnh Hải Dương ban hành Quyết định số 3902/2004/QĐ – UBND quy định về xây dựng và vận hành lò nung gạch liên tục kiểu đứng trên địa bàn tỉnh Hải Dương để thay thế các lò gạch thủ công nhằm giảm tải ô nhiễm môi trường.

Thực hiện chủ trương của tỉnh, hàng trăm nhà đầu tư là doanh nghiệp, hộ gia đình, cá nhân đã đầu tư vào lĩnh vực này và được tỉnh, huyện phê duyệt, chấp thuận dự án đầu tư từ những năm 2006 - năm 2009. Đồng thời, tỉnh giao huyện cho thuê đất thời gian dài để thực hiện dự án, trong đó có nhiều trường hợp thời gian thực hiện dự án được thuê đất đến 20 năm, 25 năm và nhiều hợp đồng không nêu thời gian thuê đất là bao lâu, (chiểu theo Luật Đất đai thì tại thời điểm các Chủ đầu tư này được cơ quan Nhà nước có thẩm quyền cho phép đầu tư xây dựng công nghệ lò gạch liên tục kiểu đứng thì thời gian thuê đất có thể kéo dài từ 20 năm đến 50 năm)

UBND tinh Hai Duong lam trai quy dinh cua Thu tuong? - Anh 1

Làm trái quy định, gộp lò gạch liên tục kiểu đứng vào lò gạch thủ công

Ngày 15/3/2011, UBND tỉnh Hải Dương lại ban hành Quyết định số 661/2011/QĐ-UBND yêu cầu đến 31/12/2015 dừng hoạt động lò gạch kiểu đứng liên tục. Tại thời điểm ban hành Quyết định 661 này, hầu như các nhà đầu tư mới đầu tư khoảng gần 2-3 năm nhưng luôn chịu áp lực phải dừng hoạt động từ năm 2011 mà UBND tỉnh Hải Dương ban hành Quyết định 661 này gây khó khăn cho họ. Trong khi họ đã được tỉnh, huyện phê duyệt quy hoạch, chấp thuận đầu tư với thời hạn hoạt động lâu dài 12 tháng trong năm, 25 năm và 20 năm… Và họ nộp tiền thuê đất, nộp các thuế khác cho nhà nước đầy đủ.

Mới đây, ngày 11/08/2016, UBND tỉnh Hải Dương ban hành Công văn số 1992/UBND – VP về việc chấm dứt hoạt động sản xuất gạch đất sét nung bằng lò thủ công trên địa bàn tỉnh Hải Dương do ông Nguyễn Anh Cương, PCT UBND tỉnh Hải Dương ký ban hành đã gộp luôn lò gạch liên tục kiểu đứng vào thành lò gạch thủ công để yêu cầu các nhà đầu tư gạch kiểu đứng liên tục dừng hoạt động.

Do đó, việc gộp này của nội dung Công văn là trái quy định của điểm e khoản 2 Điều 1 Quyết định số 1469/QĐ- TTg của Chính phủ gây nhầm lẫn ảnh hưởng đến hoạt động sản xuất kinh doanh của các nhà đầu tư và đời sống của trên 4000 người lao động.

UBND tinh Hai Duong lam trai quy dinh cua Thu tuong? - Anh 2

Trong khi Quyết định số 1469 của Chính phủ quy định rõ lò gạch thủ công riêng, lò gạch liên tục kiểu đứng riêng và lộ trình chấm dứt hoạt động của lò thủ công sớm hơn so với lò gạch liên tục kiểu đứng. Thậm chí, Công văn số 1992 vừa nêu này và Quyết định 661 của UBND tỉnh Hải Dương cũng không nêu được chính sách bồi thường, hỗ trợ theo đúng quy định của pháp luật đầu tư, đất đai… của Nhà nước cho các doanh nghiệp và các hộ gia đình và nhân dân đang đầu tư lò gạch kiểu đứng liên tục hợp pháp tại nơi đây.

Cần thực hiện đúng lộ trình của Chính phủ

Mặc dù, Quyết định số 1469/QĐ-TTg của Chính phủ cho phép những nhà đầu tư lò gạch kiểu đứng liên tục lộ trình được hoạt động đến trước năm 2018 và phân biệt rõ lò gạch thủ công với lò gạch kiểu đứng liên tục, phân định rõ lộ trình chấm dứt lò gạch thủ công đến năm 2016, lò gạch liên tục kiểu đứng đến năm 2018. Nhưng Công văn vừa nêu, Quyết định 661 của UBND tỉnh Hải Dương không thực hiện đúng lộ trình Chính phủ, liên tục thúc ép các Chủ đầu tư lò gạch liên tục kiểu đứng hợp pháp dừng hoạt động sản xuất bằng mọi giá kể cả trái quy định nhà nước.

Cụ thể, ông Thìn Chủ tịch Hiệp hội gạch công nghệ lò đứng tỉnh Hải Dương bức xức: “Ở huyện Nam Sách, chính quyền xã Cộng Hòa điều dân quân du kích đóng lều bạt trên đất doanh nghiệp đang sản xuất, dùng khóa, kể cả khóa số 8 mang ra khóa các dụng cụ, phương tiện không cho chủ đầu tư sản xuất tại lò gạch liên tục kiểu đứng, như của gia đình nhà chị Phùng Thị Ánh. Huyện Kim Môn, vận động dừng hoạt động và cấm không cho làm gạch mộc,… Chúng tôi đầu tư theo đúng chính sách của Nhà nước. Bây giờ, tỉnh yêu cầu chúng tôi dừng hoạt động phải đúng lộ trình của Chính phủ, đưa ra chính sách bồi thường, hỗ trợ theo đúng quy định pháp luật, do đó đề nghị Chính phủ, các cấp, các ngành giải quyết giúp đỡ ”.

Ông Bùi Đức Dục là chủ đầu tư của một cơ sở sản xuất gạch ở xã Tứ Xuyên (Tứ Kỳ, Hải Dương) cho hay: “Gia đình đã đầu tư gần 17 tỷ đồng để xây dựng 02 cặp lò gạch liên tục kiểu đứng. Để có vốn, tôi đã phải vay các tổ chức tín dụng và huy động từ anh em, họ hàng trong gia đình. Trong khi, tôi sản xuất chưa lâu, nếu buộc phải ngừng hoạt động thì gia đình tôi chắc chắn sẽ không có khả năng thanh toán các khoản nợ do đầu tư sản xuất gạch. Trong khi đó, diện tích đất thuê của gia đình vẫn còn thời hạn khoảng 18 năm”.

Tiếp đến, ông Nguyễn Ngọc Miên ở xã Cẩm Hoàng, Cẩm Giàng, Hải Dương cho biết, 2 trong số 3 lò gạch liên tục kiểu đứng mà ông vay vốn ngân hàng đầu tư đã phải dừng sản xuất. Cái còn lại thì hoạt động cầm chừng, hàng trăm vạn gạch chưa nung, đã nhiều tháng nay mất ăn, mất ngủ vì lo vỡ nợ. Tương tự như thế, khoảng 60 Chủ đầu tư cơ sở sản xuất gạch bằng lò nung liên tục kiểu đứng (theo chủ trương đầu tư của tỉnh Hải Dương) trên địa bàn tỉnh Hải Dương cũng sẽ rơi vào cảnh tương tự khi chính quyền tỉnh buộc họ dừng hoạt động sản xuất mà không đưa ra phương hướng bồi thường, hỗ trợ theo đúng quy định pháp luật của nhà nước.

Để nhân dân ổn định cuộc sống

Quá trình tìm hiểu được biết, lò gạch liên tục kiểu đứng giảm thiểu ô nhiễm, ít tác động đến môi trường, khí thải đều đạt tiêu chuẩn TCVN và quy chuẩn QCVN (nồng độ khí thải được đo thường xuyên và luôn bảo đảm ở mức cho phép); ngoài ra còn tận dụng các phế liệu trong công nghiệp và nông nghiệp, phế liệu của các nhà máy nhiệt điện, trấu, mùn cưa... để làm nguyên liệu sản xuất, vì thế đã thay thế hoàn toàn việc sử dụng nguyên liệu hóa thạch.

Theo nội dung đơn kiến nghị do Hiệp hội gạch công nghệ lò đứng tỉnh Hải Dương gửi đến Ban Thường vụ Tỉnh ủy và UBND tỉnh Hải Dương có đoạn nêu, các lò gạch liên tục kiểu đứng trên địa bàn tỉnh hiện nay đang tạo công việc ổn định cho hơn 4.000 lao động tại địa phương với mức thu nhập bình quân từ 4,5 - 6 triệu đồng/người/tháng.

Đây là số lao động người địa phương, phần lớn có độ tuổi từ 45 - 60 tuổi nên khó có thể chuyển đổi công việc khi các lò gạch ngừng hoạt động. Từ những vấn đề nêu trên, và rất nhiều cơ quan báo chí khác nêu khó khăn, vướng mắc về việc chấm dứt lò gạch liên tục kiểu đứng trên địa bàn tỉnh Hải Dương, kính đề nghị Chính phủ xem xét hoạt động lò gạch liên tục kiểu đứng nếu không có tác động xấu đến môi trường? để gia hạn giúp đỡ các nhà đầu tư vượt qua khó khăn có thời gian thu hồi vốn đầu tư, chuyển đổi công nghệ mới, người lao động có việc làm;đồng thời, chỉ đạo các ban, ngành, tỉnh tháo gỡ khó khăn, để các doanh nghiệp, tổ chức và cá nhân, người lao động nơi đây được ổn định cuộc sống.

Điều quá khó hiểu và quá kỳ lạ, khi các chủ đầu tư lò gạch liên tục kiểu đứng được cấp phép hoạt động đúng pháp luật thời gian vẫn còn đến 15 - 18 năm, lâu dài (12 tháng trong năm) và cũng chưa hết lộ trình chấm dứt của Chính phủ thì bị lãnh đạo tỉnh Hải Dương chỉ đạo thúc ép không cho hoạt động.

Nhưng quá nhiều, 39 lò gạch úp vung (trong đó, thậm chí có 14 lò bắt đầu hoạt động từ năm 2012 sau Quyết định 661/2011/QĐ- UBND của UBND tỉnh Hải Dương) hiện nay vẫn đang ngang nhiên hoạt động không phép trái pháp luật trên địa bàn tỉnh Hải Dương chiếm dụng hàng trăm tỷ đồng tiền ngân sách Nhà nước từ việc không nộp tiền thuê đất, thuế đất, kinh doanh… nhiều năm nay thì được chính quyền bao che không đả động gì vẫn cho hoạt động bình thường.

Câu hỏi đặt ra ở đây là các lãnh đạo Hải Dương biết nhưng vẫn cố ý cho “vùng ngoại lệ lò gạch úp vung hoạt động trái pháp luật” Như vậy, có việc tham nhũng của một số cán bộ lãnh đạo Hải Dương không mà để cho các dự án lò úp vung to đùng này ngang nhiên hoạt động chiếm dụng tiền ngân sách nhà nước?

Thu Lương/KD&PL