Tổng thống Philippines vừa khẳng định sẽ nêu phán quyết của Tòa trọng tài quốc tế về tranh chấp trên Biển Đông trong các cuộc nói chuyện với lãnh đạo Trung Quốc khi ông đến thăm nước này tuần sau.

Tổng thống Rodrigo Duterte cũng nhấn mạnh sẽ không từ bỏ tuyên bố chủ quyền của mình cũng như bỏ qua phán quyết hồi tháng 7-2016 của tòa trọng tài The Hague, theo đó bác bỏ tuyên bố chủ quyền phi lý của Bắc Kinh trên Biển Đông.

Ông cho biết đã nghe về các lo ngại trong nước rằng các chính sách của ông nhằm siết chặt quan hệ với Trung Quốc có thể ảnh hưởng đến chủ quyền hàng hải quốc gia, nhưng không khẳng định chuyện đó "sẽ không bao giờ xảy ra".

Dù Trung Quốc khăng khăng tuyên bố không thừa nhận phán quyết của tòa trọng tài quốc tế, nhưng ông Duterte khẳng định ông sẽ nói về chuyện đó trong chuyến thăm Bắc Kinh sắp tới. “Chúng tôi sẽ nói chuyện... và vạch ra các ranh giới lãnh thổ của chúng tôi, đặc biệt là các vùng đặc quyền kinh tế” - ông Duterte cho biết.

“Tôi sẽ không mặc cả chỗ nào hết, chúng ta sẽ tiếp tục khẳng định nó là của chúng ta, phán quyết của Tòa trọng tài quốc tế phải được tuân thủ” - hãng tin Reuters dẫn lời ông Duterte tuyên bố trong cuộc họp báo ở Davao ngày 16-10.

Trung Quoc van that bai e che voi muu do chiem doat Bien Dong du da 'mua chuoc' TT Philippines - Anh 1

Trung Quốc vẫn thất bại ê chề với mưu đồ chiếm đoạt Biển Đông mặc dù đã mua chuộc TT Philippines Duterte

Trước đó, thông qua người phát ngôn Ernesto Abella, Tổng thống Philippines cũng tuyên bố ông sẽ không ký bất kỳ thỏa thuận nào với Trung Quốc có thể làm tổn hại đến lợi ích quốc gia ở Biển Đông.

Có mặt tại Bắc Kinh từ ngày 19 đến 21-10, ông Duterte dự kiến sẽ gặp các lãnh đạo cấp cao của Trung Quốc như Chủ tịch Tập Cận Bình và Thủ tướng Lý Khắc Cường và ký kết hàng loạt thỏa thuận hợp tác trong nhiều lĩnh vực.

Giới lãnh đạo tòa án Philippines cũng đã cảnh báo ông Duterte về vấn đề chủ quyền. Báo Filipino Times ngày 16-10 dẫn lời Phó Chánh án Tòa án Tối cao Antonio Carpio nói rằng tổng thống có thể bị luận tội nếu đánh mất chủ quyền bãi cạn Scarborough vào tay Trung Quốc.

“Nếu ông Duterte nhường chủ quyền, đó sẽ là sự vi phạm Hiến pháp, một căn cứ để luận tội. Một khi Duterte đã nhượng bộ, chúng ta không bao giờ có thể lấy lại được chủ quyền bởi Trung Quốc sẽ không đời nào trả lại” - ông Carpio cảnh báo trong một buổi nói chuyện với các sinh viên và luật sư.

Tuyên bố này khá là bất ngờ bởi gần đây, TT Philippines đang có xu hướng xa rời Mỹ để xích lại gần Trung Quốc. Hơn thế nữa, trong bối cảnh ông Duterte đang ngả dần về Nga và Trung Quốc, để tìm các cơ hội mới, thay vì tin cậy Mỹ và châu Âu, bất chấp việc quốc gia Đông Nam Á này có những tranh chấp chủ quyền căng thẳng trên biển với Trung Quốc, Bộ Ngoại giao Trung Quốc còn ra tuyên bố nhằm 'mua chuộc' ông rằng Trung Quốc ủng hộ Manila khi cho biết họ thấy chiến dịch chống ma túy đẫm máu ở quốc gia Đông Nam Á là cần thiết.

Phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Trung Quốc vừa cho hay, họ “hiểu và ủng hộ” chính sách của Philippines dưới sự chỉ đạo của Tổng thống Duterte trong việc loại trừ tội phạm ma túy ở quốc gia này.

Không dừng lại ở đó, Bắc Kinh còn tuyên bố sẽ sát cánh với Manila trong cuộc chiến đó, thể hiện qua khả năng hợp tác giữa các cơ quan chống ma túy của 2 nước.

Cuộc chiến chống ma túy làm hơn 3.700 người chết kể từ tháng 7, cả do cảnh sát lẫn trong các trường hợp không giải thích được, theo dữ liệu chính thức, khiến các nước phương Tây, Liên Hợp Quốc, Tòa án Hình sự Quốc tế lên án.

Ông Duterte sẽ thăm Trung Quốc vào tuần tới, trong chuyến công du nước ngoài đầu tiên ngoài Đông Nam Á kể từ khi ông lên nắm quyền hồi tháng 6. Chuyến thăm thể hiện nỗ lực của ông nhằm cải thiện quan hệ với Bắc Kinh, vốn căng thẳng do tuyên bố chủ quyền ở Biển Đông.

Ông mô tả lãnh đạo Trung Quốc Tập Cận Bình là "chủ tịch tuyệt vời" và khen ngợi Trung Quốc, Nga thể hiện sự tôn trọng thay vì chỉ trích chiến dịch trấn áp tội phạm của ông.

Minh Đức