Bất chấp tin tức nói rằng ngư dân Philippines có thể tự do đánh cá ở bãi cạn Scarborough, Trung Quốc vẫn chặn lối vào bên trong bãi cạn này.

Hình ảnh vệ tinh ngày 29/10 của tổ chức tư vấn Sáng kiến minh bạch hàng hải khu vực châu Á (AMTI) của Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế (CSIS) có trụ ở Washington DC cho thấy một tàu Cảnh sát biển Trung Quốc (CCG) neo đậu ngay bên trong lối ra vào bãi cạn Scarborough, nơi Trung Quốc đã ngăn chặn ngư dân Philippines từ năm 2012.

Trung Quoc van chan loi vao ben trong bai can Scarborough - Anh 1

Hình ảnh vệ tinh ngày 29/10 của AMTI cho thấy tàu Cảnh sát biển Trung Quốc vẫn án ngữ lối vào các đầm phá bên trong bãi cạn Scarborough. Ảnh CSIS/AMTI

AMTI cho biết ít nhất 17 tàu đánh cá Philippines được nhìn thấy dọc theo bên ngoài bãi cạn Scarborough. Tổ chức này cho biết: "Điều này chứng thực báo cáo nói rằng ngư dân Philippines đang đánh bắt ở bên ngoài các đầm phá của bãi cạn Scarborough trong tuần qua. Ngoài ra còn có hai tàu dân sự Trung Quốc ở vùng lân cận. Theo Hải quân Philippines, ba tàu CCG khác tiếp tục tuần tra gần bãi cạn Scarborough".

Bộ Ngoại giao Trung Quốc cho biết Trung Quốc "đã luôn luôn được thực hiện quyền tài phán bình thường trên Hoàng Nham Đảo (bãi cạn Scarborough)” và khẳng định: ”Tình hình sẽ không có gì thay đổi”.

Các chuyên gia của AMTI cho rằng phía Trung Quốc chỉ đơn thuần nới lỏng sự "phong tỏa nghiêm ngặt đối với rạn san hô này (bãi cạn Scarborough) mà họ đã tiến hành sau phán quyết ngày 12/7 của Tòa Trọng tài”.

Phán quyết Biển Đông ngày 12/7 của Tòa Trọng tài ở La Haye tuyên bố bãi cạn Scarborough là một ngư trường truyền thống của Philippines và việc Trung Quốc phong bãi cạn này là bất hợp pháp.

Bác bỏ phán quyết Biển Đông của Tòa Trọng tài, các tàu công vụ Trung Quốc vẫn tăng cường tuần tra bãi cạn Scarborough, xua đuổi ngư dân Philippines khỏi bãi cạn này.

Theo AMTI, tình hình hiện nay chỉ có thể được mô tả là "sự trở lại với nguyên trạng đã tồn tại trong 4 bốn năm qua, chứ không phải với nguyên trạng trước năm 2012, khi ngư dân Philippines thường xuyên ra vào các đầm phá bên trong bãi cạn Scarborough. Trong bốn năm qua, ngư dân Philippines vẫn có thể tiếp cận bên ngoài bãi cạn và chịu sự giám sát chặt chẽ của các tàu Cảnh sát biển Trung Quốc”.

Trong tháng 9/2016, ngư dân Philippines vẫn còn khiếu nại về việc "tiếp cận bãi cạn Scarborough trở nên khó khăn hơn so với trước đây".

AMTI cho biết kể từ đầu tháng 9/2016, số lượng tàu Cảnh sát biển và tàu dân sự của Trung Quốc xung quanh bãi cạn Scarborough đã tăng mạnh so với “những gì đã nhìn thấy trong ảnh vệ tinh hồi đầu năm 2014”. Tổ chức này khẳng định: "Kể từ khi Trung Quốc chiếm giữ bãi cạn Scarborough vào giữa năm 2012, ngư dân Philippines đã không thể đi vào các đầm phá giàu hải sản ở bên trong bãi cạn này”.

Sau chuyến thăm chính thức Trung Quốc từ ngày 18 đến ngày 21/10, Tổng thống Philippines Rodrigo Duterte nói: "Chúng ta sẽ chỉ phải chờ đợi thêm một vài ngày. Chúng ta có thể quay trở lại bãi cạn Scarborough”.