Tổng thống Philippines hôm qua (16/10) đã thề rằng ông sẽ không “bán rẻ” lãnh thổ cũng như các quyền kinh tế của đất nước. Lời cảnh báo sắc lạnh và đầy bất ngờ này được đưa ra ngày trước thềm chuyến thăm của Nhà lãnh đạo Philippines đến Bắc Kinh để hàn gắn quan hệ với nước láng giềng sau những “sóng gió” suốt thời gian qua vì tranh chấp ở Biển Đông.

Trung Quoc 'on lanh' truoc canh bao bat ngo tu Tong thong Philippines - Anh 1

Tổng thống Philippines Duterte

Tổng thống Duterte sẽ đến Bắc Kinh vào ngày mai (18/10) sau chuyến thăm đến Brunei hồi cuối tuần. Tháp tùng ông Duterte đến Trung Quốc là một phái đoàn doanh nghiệp hùng hậu. Điều này đủ thấy mục tiêu quan trọng hàng đầu của Manila là thúc đẩy quan hệ hợp tác về kinh tế, thương mại và đầu tư với Trung Quốc.

Đề cập đến chuyến thăm Trung Quốc, ông Duterte ngày hôm qua bất ngờ tuyên bố, ông này sẽ đưa phán quyết của Tòa án Trọng tài Thường trực về tranh chấp Biển Đông ra cuộc gặp với Chủ tịch Tập Cận Bình. Phán quyết này bác bỏ đòi hỏi chủ quyền tham lam của Trung Quốc ở Biển Đông dựa trên yêu sách đường 9 đoạn hay còn gọi là đường lưỡi bò.

Bắc Kinh phản đối quyết liệt phán quyết của tòa án quốc tế và tuyên bố không chấp nhận phán quyết này dù cộng đồng quốc tế liên tục gây sức ép mạnh mẽ đòi Trung Quốc phải tuân thủ luật pháp quốc tế, cụ thể là phán quyết về Biển Đông.

Trước đây, Tổng thống Duterte tuyên bố sẽ không “làm ầm ĩ hay phô trương” về phán quyết mà tòa án quốc tế đưa ra hồi tháng Bảy bởi ông này có mục đích cải thiện quan hệ đầu tư và thương mại với nước láng giềng to lớn Trung Quốc. Tuyên bố này vấp phải sự cảnh báo từ một số quan chức về khả năng ông Duterte sẽ nhượng bộ các đặc quyền kinh tế trên biển cho Trung Quốc. Trước đó nữa, trong chiến dịch vận động tranh cử, ông Duterte từng nói sẽ sẵn sàng “đặt sang một bên” cuộc tranh chấp ở Biển Đông để đổi lại việc Trung Quốc xây một hệ thống đường sắt đi qua khu vực miền nam nghèo đó Mindanao của nước này. Ông Duterte cũng tuyên bố sẵn sàng đàm phán với Trung Quốc về tranh chấp ở Biển Đông.

Cùng với đó, Nhà lãnh đạo Philippines liên tục tung ra những phát biểu cay đắng, tức giận nhằm vào đồng minh thân thiết nhất là Mỹ. Ông Duterte còn hủy bỏ một loạt cuộc tập trận cũng như tuần tra chung với Mỹ ở Biển Đông.

Những diễn biến như vậy khiến giới chức ở Bắc Kinh không khỏi mừng thầm. Tuy nhiên, ngày hôm qua, phát biểu trước các phóng viên ở thành phố Davao, Tổng thống Duterte bất ngờ tuyên bố: “Tôi sẽ rất thận trọng để không bán rẻ bất kỳ điều gì bởi tôi không thể cho đi những thứ không phải của tôi và tôi không được quyền làm điều đó dù có bất kỳ suy diễn nào đi chăng nữa”.

"Quyết định của tòa án quốc tế sẽ phải được thực thi nhưng sẽ không phải là sự áp đặt cứng rắn. Chúng tôi sẽ đàm phán và chúng tôi có thể diễn giải mọi thứ trong phán quyết đồng thời đặt ra những giới hạn về chủ quyền và các vùng đặc quyền kinh tế của chúng tôi”, Tổng thống Duterte nhấn mạnh.

Ông Duterte cho biết, ông đồng ý với phát biểu của thẩm phán cấp cao của Tòa án Tối cao Philippines Antonio Carpio về việc Tổng thống có thể bị luận tội và bị truất quyền nếu nhượng bộ trong vấn đề bãi cạn Scarborough – một ngư trường đánh cá truyền thống nằm trong vùng đặc quyền kinh tế của Philippines nhưng đã bị Trung Quốc chiếm năm 2012.

"Ông ấy nói đúng. Tôi sẽ bị luận tội. Tôi không chống lại tuyên bố đó bởi nó hoàn toàn đúng đắn, hợp pháp và tôi đồng ý với điều đó”, ông Duterte thừa nhận.

Những phát biểu mới nhất của Tổng thống Philippines khiến Trung Quốc hoang mang, lo lắng bởi rõ ràng Bắc Kinh không thể chờ đợi cuộc tranh chấp ở Biển Đông giữa họ với Manila sẽ trở nên “dễ thở hơn”.

Kiệt Linh (tổng hợp)