Lô hàng 9 xe tăng của Singapore sau khi tập trận về qua cửa Hồng Kông đã lần đầu tiên bị ngừng lại kiểm tra hải quan và tạm thu giữ.

Trung Quốc hôm 25/11 lên tiếng về vụ hải quan của nước này thu giữ lô hàng 9 xe tăng của Singapore vận chuyển từ Đài Loan qua ngả Hồng Kông hôm 23/11. Đây là "lô hàng chiến lược" lớn nhất bị giữ lại ở Hong Kong trong hai thập niên qua.

Ông Cảnh Sảng, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc, cho biết Bắc Kinh đang xác minh vụ Hải quan Hồng Kông thu giữ 9 xe quân sự bọc thép của Singapore và một số thiết bị khác trong 12 container được vận chuyển từ Đài Loan sau cuộc diễn tập quân sự.

Trung Quoc giu xe tang cua Singapore: Dau khau nong - Anh 1

Lô hàng 9 xe tăng của Singapore bị thu giữ tại Hồng Kông.

"Việc ra vào Hồng Kông của cá nhân, hàng hóa nước ngoài phải tuân thủ pháp luật của đặc khu hành chính này. Tôi muốn nhắc lại chính phủ Trung Quốc kiên quyết phản đối bất kỳ hình thức trao đổi chính thức nào, gồm trao đổi và hợp tác quân sự, giữa các quốc gia mà chúng tôi có quan hệ ngoại giao và Đài Loan” - ông Cảnh Sảng cho biết.

12 container trên đường tới Singapore được phát hiện trong cuộc kiểm tra thường kỳ một con tàu từ Cao Hùng, Đài Loan, theo thông cáo từ Hải quan Hong Kong. Phía Hong Kong cho rằng cần có giấy phép và bằng chứng về việc chuyển tải đối với một số vũ khí, đạn dược nhất định, kể cả khi chúng chỉ được quá cảnh.

Trong khi đó, cơ quan Ngoại giao Singapore kêu gọi "nhanh chóng" gửi trả lô hàng và mô tả tình hình là sự trì hoãn "do Hải quan Hong Kong yêu cầu kiểm tra thường kỳ", theo Reuters.

Bộ Quốc phòng Singapore hôm 24/11 xác nhận lô xe bọc thép 8 bánh Terrex cùng thiết bị liên quan không mang đạn dược đang bị giữ tại cảng container Kwai Chung. Theo đó, quân đội nước này đã ký hợp đồng riêng với Công ty vận tải biển APL để xử lý lô hàng, đổi lại, không có đạn dược hoặc thiết bị nhạy cảm trong 9 xe bọc thép. Vận chuyển vũ khí quân sự bằng hình thức thương mại này đã từng được Singapore thực hiện trước đây.

"Những chiếc xe bọc thép Terrex ICVs này được Lực lượng Vũ trang Singapore sử dụng cho các hoạt động huấn luyện thường kỳ ở nước ngoài, và được chuyển về nước thông qua phương thức thương mại như những lần trước. Giới chức Singapore đang hỗ trợ hải quan Hong Kong và kỳ vọng lô hàng nhanh chóng được chuyển đến Singapore", South China Morning Post (SCMP) dẫn thông cáo của Bộ Quốc phòng Singapore.

Bộ Quốc phòng Singapore cho hay một nhóm binh sĩ Singapore cũng đến Hồng Kông để đảm bảo sự an toàn của các thiết bị quân sự.

Thông cáo cũng cho biết thêm chuyện quân đội Singapore thường xuyên có những đợt huấn luyện ở nước ngoài, bao gồm Australia, Mỹ, Đức và Ấn Độ. SCMP dẫn nguồn tin cho hay, lúc bị giữ lại kiểm tra, những chiếc xe đang trên đường chuyển ngược về Singapore sau khi tham gia huấn luyện ở Đài Loan.

Chuyên gia quân sự Antony Wong Dong (sống tại Macau) nhận định rằng lô hàng xe bọc thép Terrex AV-81s trên có thể đã tham gia tập trận tại Đài Loan. Theo ông Wong, AV-81s là loại phương tiện quân sự tiên tiến nhất của Singapore, và việc này có thể khiến Trung Quốc tức giận. Bắc Kinh luôn xem Đài Loan là một tỉnh ly khai của Trung Quốc.

"Singapore có thể sẽ gặp rắc rối lớn vì chuyện này. Trung Quốc có thể nhân cơ hội này để làm khó Singapore nhằm trả đũa cho quan điểm của nước này trong vấn đề Biển Đông", ông Wong nói.

Ngoài ra, lô hàng trên cũng có thể làm lộ bí mật quân sự của Singapore cũng như hệ thống liên lạc của nước này với giới quân sự Đài Loan, SCMP dẫn lời ông Wong.

Trung Quoc giu xe tang cua Singapore: Dau khau nong - Anh 2

Lô xe bọc thép kéo căng thẳng giữa Trung Quốc - Singapore vì Đài Loan.

Singapore không có tuyên bố chủ quyền, nhưng là hải cảng lớn nhất ở Đông Nam Á, nền kinh tế mở của nước này lệ thuộc vào việc duy trì tự do hàng hải trong khu vực.

Trương Bảo Huy, một giáo sư khoa học chính trị, Đại học Kỵ Nam, Hồng Kông cho rằng, vấn đề này sẽ là phép thử của mối quan hệ giữa Trung Quốc với Singapore:

"Rõ ràng đây chỉ là một hoạt động nghiệp vụ của hải quan, nhưng Cục Hải quan và Cục Thuế Hồng Kông không thể tự xử lý mà phải báo cáo với Bắc Kinh vì đó là mặt hàng quân sự.

Nếu Bắc Kinh bật đèn xanh để cho tàu container quá cảnh, quan hệ Trung Quốc - Singapore sẽ cải thiện. Nếu không, nó sẽ trở thành một vấn đề chính trị phức tạp".

Về phía Đài Loan, người phát ngôn Bộ Quốc phòng Đài Loan xác nhận, 9 chiếc xe bọc thép này không thuộc sở hữu của Đài Loan.

Những nguồn tin ngoại giao trong khu vực cho biết các quan chức Trung Quốc đặc biệt lo ngại về việc Singapore tiếp đón máy bay trinh sát P-8 Poseidon của Mỹ được điều động tới đây ngày càng nhiều. Những máy bay này được trang bị nhiều cảm biến mà có thể nhắm mục tiêu vào hạm đội tàu ngầm đang bành trướng của Trung Quốc đặt ở đảo Hải Nam.

Năm 2000, cũng tại nhà ga Kwai Chung, Hải quan Hong Kong đã thu giữ 5 xe bọc thép quân sự do Liên Xô cũ chế tạo. Số xe bọc thép này trên đang đường vận chuyển đến Thiên Tân, Trung Quốc theo đơn đặt hàng của Trung Quốc.

Năm 2006, Hải quan Hong Kong tiếp tục thu giữ 1 máy bay chiến đấu MIG-29 đang trên đường vận chuyển đến Mỹ.

Ngoài ra, tháng 9 và tháng 10/2010, Hong Kong cũng thu giữ 1 xe bọc thép và 1 xe tăng hạng nhẹ K-21 không vũ trang cùng các thiết bị quân sự khác trên đường vận chuyển từ Ả Rập Saudi đến Hàn Quốc qua Hong Kong. Trước khi bị thu giữ, các thiết bị quân sự trên được vận chuyển từ Busan, Hàn Quốc đến Ả Rập Saudi để trưng bày tại một cuộc triển lãm quân sự.

Kim Hoa