Trung Quốc không ngại chi tiền đầu tư ra nước ngoài nhằm lôi kéo được sự ủng hộ của các quốc gia với những toan tính chính trị của nước này.

Mưu đồ chính trị

Phân tích của tờ Financial Times cho thấy Trung Quốc đang gặp rắc rối với chính sách cho các nước vay tiền.

Việc tăng mạnh trong cho vay nước ngoài khiến các Ngân hàng chính sách Trung Quốc lo ngại vì các quốc gia có nguy cơ vỡ nợ cao.

Để đối phó với tình hình hiện nay, Trung Quốc đang chuyển từ cho vay các nước nhiều rủi ro như Zimbabwe, Sudan sang các nền kinh tế phát triển ổn định hơn như Ethiopia.

Trước vấn đề trên, trao đổi với Đất Việt, PGS.TS Nguyễn Văn Nam – nguyên Viện trưởng Viện nghiên cứu thương mại khẳng định, cá nhân ông không hề lạ với những hình thức đầu tư, viện trợ vốn của Trung Quốc vào các nước đang phát triển ở khu vực châu Phi hay Mỹ La tinh.

Theo PGS.TS Nam, bất cứ hoạt động nào của Trung Quốc ở nước ngoài cũng thực hiện song song 2 mục tiêu, đó là các toan tính về kinh tế và chính trị.

Trung Quoc gap rac roi khi do tien ra nuoc ngoai - Anh 1

Trung Quốc không ngại chi tiền đầu tư ra nước ngoài nhằm lôi kéo được sự ủng hộ của các quốc gia với những toan tính chính trị của nước này. Ảnh minh họa

“Trung Quốc là một nước mới nổi và có nhiều tiềm lực về kinh tế để cạnh tranh với Nhật, Mỹ, Anh, Pháp, những quốc gia phát triển trên thế giới.

Trong khi Mỹ đang thâm hụt ngân sách, khủng hoảng tài chính, châu Âu cũng tương tự. Nhật hiện đang gặp nhiều khó khăn thì việc Trung Quốc muốn vươn lên thể hiện một nước lớn cũng dễ hiểu.

Trung Quốc muốn lôi kéo được sự ủng hộ của nhiều nước trên thế giới nhằm thực hiện mưu đồ của mình tại biển Đông hay tham vọng chia lại Thái Bình Dương làm 2 phần.

Trung Quốc từng nói “Thái Bình Dương đủ lớn cho 2 quốc gia”. Phía bên kia của Mỹ, bên này của Trung Quốc. Tuy nhiên Mỹ đã phản đối việc này. Khi thực hiện việc viện trợ, cho vay, đầu tư mạnh tại nhiều nước,Trung Quốc sẽ dễ dàng lôi kéo họ hơn”, PGS.TS Nam khẳng định.

Trung Quốc đổ tiền cho các nước vay: Giật mình rủi ro

Trong khi đó, theo đánh giá của PGS.TS Nguyễn Huy Quý – nguyên Viện trưởng Viện nghiên cứu Trung Quốc, bắt đầu từ năm 2015 làn sóng đầu tư của Trung Quốc ra nước ngoài đã gia tăng mạnh, mà tập trung chủ yếu ở thị trường các nước châu Phi và Mỹ La tinh. Thậm chí có thời điểm, đầu tư của Bắc Kinh ra nước ngoài còn vượt đầu tư của các quốc gia khác vào nước này.

“Trung Quốc đầu tư trên phạm vi toàn cầu, mà trọng tâm vẫn là phục vụ chiến lược “Một vành đai, một con đường”. Họ đặc biệt chú trọng phát triển mạnh ở châu Phi và Mỹ La tinh, coi đây là 2 thị trường đóng vai trò chủ chốt.

Trung Quốc đầu tư dàn trải trên các mặt tài chính, xây dựng, thậm chí là bao thầu các công trình xây dựng ở châu Phi.

Các dự án này không bao giờ đơn thuần chỉ phục vụ mục đích công thương nghiệp mà còn ẩn chứa trong đó những mục tiêu về an ninh, về chính trị”, PGS.TS Quý nhấn mạnh.

Vị chuyên gia cho rằng, chiêu bài này của Trung Quốc đang phát huy tác dụng khá tốt khi họ không đưa ra nhiều những điều kiện ràng buộc về mặt kinh tế hay chính trị với các nước được vay vốn như Mỹ hay phương Tây. Các quốc gia được Trung Quốc đầu tư, viện trợ có thể toàn quyền sử dụng những khoản tiền nhận được vào các mục đích riêng của mình.

“Trung Quốc khi đầu tư ODA cũng có điều kiện chính trị nhưng không cao như Mỹ hay các nước phương Tây. Đặc biệt ở 1 số nước như Campuchia, Nam Sudan thì những yêu cầu về mặt chính trị của Trung Quốc gần như không có. Tuy nhiên việc này lại giúp họ đạt mục tiêu chính trị rất cao. Thông qua việc đầu tư không có mục đích chính trị, Trung Quốc đã lôi kéo chính quyền các nước sở tại ủng hộ về mặt chính trị.

Vấn đề biển Đông là một ví dụ. Một số quốc gia ở châu Phi đã lên tiếng ủng hộ Trung Quốc sau khi tòa PCA ra phán quyết bất lợi cho Bắc Kinh. Chắc chắn Trung Quốc không chỉ muốn lôi kéo dư luận ở châu Á mà còn muốn lôi kéo các nước châu Âu, châu Phi, châu Mỹ ủng hộ mình. Với Trung Quốc đây là mục tiêu ngoại giao quan trọng hiện nay”, PGS.TS Quý phân tích.

Không điều chỉnh vốn sẽ thất bại

Dù Trung Quốc thời gian qua đã không ngần ngại tăng các khoản tài chính đầu tư vào khu vực châu Phi và Mỹ La tinh. Tuy nhiên theo nhận định của PGS.TS Nguyễn Huy Quý, Trung Quốc đang gặp nhiều khó khăn khi đối diện với nguy cơ vỡ nợ hay rủi ro của các đối tác.

PGS.TS Quý cho rằng, điều này xuất phát từ 2 nguyên nhân chính, nằm cả ở phía Trung Quốc cũng như các nước vay vốn.