Bao hoài bão mà Triều Tiên ấp ủ khi phóng tên lửa mang vệ tinh vào vũ trụ tan biến và giờ Bình Nhưỡng phải đối mặt với những quyết định hết sức khó khăn.

Lần ‘cúi đầu’ hiếm hoi

Nhà lãnh đạo trẻ Kim Jong-un muốn đánh dấu thời điểm ông chạm đến đỉnh cao quyền lực cũng như kỷ niệm 100 năm ngày sinh lãnh tụ vĩ đại Kim Il-sung bằng vụ phóng tên lửa khiến cả thế giới phải ngưỡng mộ.

Tin bài liên quan:
Những ngả đường bí mật của tên lửa Triều Tiên

Họ khá tự tin vào khả năng thành công của mình, gần như tin là vụ phóng tên lửa lần này sẽ không thể thất bại vì Iran từng thành công trước đó. Bằng chứng là họ cho báo chí nước ngoài chiêm ngưỡng tên lửa Unha-3.

Tuy nhiên, không may, tên lửa mang vệ tinh cũng như bao khát vọng của Bình Nhưỡng vỡ tan từng mảnh và rơi xuống biển Hoàng Hải.

Chính phủ Triều Tiên quyết định không có lựa chọn nào khác ngoài việc thông báo cho người dân cũng như bạn bè quốc tế cái tin gây bối rối đó. Đây là lần đầu tiên Bình Nhưỡng thừa nhận một thất bại đau nhói như vậy.

Triều Tiên lần đầu chính thức thừa nhận thất bại trong vụ phóng tên lửa.

Những lần phóng vệ tinh trước đó của Triều Tiên vào năm 1998 và 2009 bị nhiều người coi là thất bại. Lần phóng gần đây nhất chỉ bay lên không trung được 40 giây. Tuy nhiên, Triều Tiên lại khẳng định họ phóng thành công ít nhất một vệ tinh vào quỹ đạo và rằng vệ tinh đó đang phát đi các bản nhạc ái quốc.

Trong khi đó, lần này, chỉ 6 giờ sau vụ phóng bất thành, chính quyền Bình Nhưỡng thừa nhận thất bại trên cả đài truyền hình quốc gia, một kênh thông tin chính thống với sự theo dõi của toàn bộ dân chúng Triều Tiên.

Morris Jones, một phân tích gia không gian độc lập, người theo dõi các chương trình hỏa tiễn ở châu Á cho biết, ông “khá ngạc nhiên” khi Triều Tiên thừa nhận thất bại, nếu xét về tinh thần quốc gia quyết liệt trong bộ máy tuyên truyền của Triều Tiên.

Theo ông, Triều Tiên có thể cảm thấy áp lực buộc phải thừa nhận thất bại một phần vì sự hiện diện đông đảo và chưa từng có của báo chí nước ngoài được mời đến để chứng kiến vụ phóng này tận mắt.

Chia sẻ quan điểm này, Giáo sư Takesada Hideshi tại ĐH Yonsei, chuyên gia về tình hình bán đảo Triều Tiên khẳng định, đây là lần đầu tiên Triều Tiên thừa nhận thất bại trong một vụ phóng tên lửa.

Ông cho rằng, Triều Tiên chấp nhận lập trường cúi đầu thừa nhận thất bại song cùng lúc đó tiếp tục tiến hành cải tiến công nghệ để hiện thực hóa tham vọng tiến hành các vụ phóng tương tự với mức độ thường xuyên hơn trong tương lai.

Lãnh đạo trẻ trước bài toán khó

Dẫu vậy, đối với Tổng thống Mỹ Obama cùng các đồng minh, vấn đề đặt ra lúc này không phải là số phận của công nghệ tên lửa Triều Tiên mà là tương lai của một lãnh đạo trẻ đang nỗ lực thu hút quyền lực trong tay.

Theo Global Times, tân lãnh đạo Kim Jong-un thừa kế toàn bộ tư tưởng chiến lược của cha mình, cựu Chủ tịch Kim Jong-il. Theo đó, duy trì sách lược ưu tiên quân sự và triển khai các diễn biến khó lường nhằm tìm mọi cách để thu hút sự chú ý của cộng đồng quốc tế, đồng thời nâng cao vị thế trên bàn đàm phán hạt nhân, qua đó, trở thành một cường quốc trong lĩnh vực nguyên tử.

Ông Kim Jong-un đối mặt những lựa chọn khó khăn.

Vụ phóng tên lửa nhân dịp kỷ niệm 100 năm ngày sinh lãnh tụ vĩ đại Kim Il-sung có thể coi là một phần trong nỗ lực thu hút sự quan tâm của cộng đồng quốc tế này.

Thực tế là dù thành công hay thất bại thì vụ phóng thực sự chiếm trọn sự chú ý của dư luận thế giới trước, trong và sau khi tên lửa Bình Nhưỡng rời bệ phóng.

Dù không nằm trong chương trình nghị sự của Hội nghị thượng đỉnh hạt nhân tại Seoul hồi tháng 3 vừa qua nhưng kế hoạch phóng tên lửa của Triều Tiên lại được nhắc đến nhiều nhất trong các cuộc họp của hội nghị này.

Không chỉ vậy, từng diễn biến như nạp nhiên liệu và bố trí bệ phóng của tên lửa Unha-3 đều được giới truyền thông quốc tế cập nhật từng giờ. Và rồi sau khi nó vỡ tan thành nhiều mảnh, giới chức cũng như truyền thông thế giới vẫn chưa hết quan tâm đến nó.

Tuy nhiên, điều đáng nói là, chính sự quan tâm nhiệt tình của dư luận lại càng làm cho thất bại của nó thêm um xùm. Đối với nhà lãnh đạo mới của Triều Tiên, sự thất bại gây ồn ào của vụ phóng tên lửa này còn lớn hơn cả nỗi ê chề vì mất gần một tỷ USD.

Nó có thể là bài sát hạch đầu tiên để xem có bất cứ ai đủ can đảm thách thức quyền lực của ông. Vì vậy, trước thất bại này, dư luận bắt đầu đồn đoán về sự chia rẽ nội bộ và có thể ảnh hưởng đến sự đoàn kết mà ông Kim Jong-un đang nỗ lực tạo dựng trong bộ máy chính quyền mới.

Bên cạnh đó, trước khi thực hiện vụ phóng tên lửa này, Triều Tiên có thể tính toán rằng, những biện pháp trừng phạt hà khắc hơn của cộng đồng quốc tế sau vụ phóng sẽ chẳng thấm tháp gì bởi họ đã đạt được ước nguyện. Không chỉ vậy, với thành công dự tính này, họ có thể giành uy thế trước Hàn Quốc trong lĩnh vực công nghệ không gian bởi các vụ phóng vệ tinh trước của Seoul đều thất bại thảm hại.

Vậy mà, trời lại không thuận theo lòng người. Những toan tính chiến lược của Bình Nhưỡng đều bị dội một gáo nước lạnh bởi thất bại này.

Giờ đây, chính quyền mới của ông Kim Jong-un phải đối mặt với những lựa chọn hết sức khó khăn khi cơ sự ra nông nỗi này. Theo giới phân tích, có hai khả năng mà nhà lãnh đạo trẻ phải suy tính, đó là mạo hiểm thử hạt nhân lần 3 trong bối cảnh sức ép từ cộng đồng quốc tế ngày càng gia tăng hoặc tiến thêm một bước trong thỏa thuận “làm hòa” với Mỹ.

Theo như tiền lệ năm 2006 và 2009, Triều Tiên sẽ thử hạt nhân sau vụ phóng tên lửa. Đặc biệt, với thất bại này, một vụ thử hạt nhân có thể giúp Bình Nhưỡng giữ lại chút thể diện. Tuy nhiên, hậu quả sau vụ thử đó Triều Tiên khó có thể gánh được vào thời điểm này.

Như những năm trước, Triều Tiên sẽ không phải đắn đo trước khi thử hạt nhân bởi họ chấp nhận cái giá phải trả sau đó là các biện pháp trừng phạt. Tuy nhiên, hiện nay mọi toan tính sẽ không đơn giản như vậy bởi Bình Nhưỡng đã vạch rõ 2012 là năm quan trọng đánh dấu Triều Tiên là một cường quốc vững mạnh và thịnh vượng.

Các gói viện trợ kinh tế lúc này có ý nghĩa hơn bao giờ hết. Cũng chính vì lẽ đó mà cựu Chủ tịch Kim Jong-il trước khi qua đời có bước ngoặt quan trọng trong quan hệ với Mỹ để đổi lấy viện trợ lương thực.

Do vậy, giới phân tích không ngần ngại sử dụng hai từ “mạo hiểm” cho khả năng thử hạt nhân của Triều Tiên. Nếu để căng thẳng leo thang với diễn biến này, Bình Nhưỡng có thể trắng tay.

Ngay cả suy nghĩ cứ thử hạt nhân để giành được lợi thế trước vòng đàm phán cũng là quá mạo hiểm bởi kinh nghiệm cho thấy phương Tây nếu có nhượng bộ thì cũng không phải lúc này mà ít nhất là một thời gian dài sau khi mọi căng thẳng lắng dịu. Đến khi đó thì cái mốc quan trọng 2012 của Bình Nhưỡng cũng trôi qua.

Tuy nhiên, nếu đột ngột thay đổi chính sách và khuất phục phương Tây để đổi lấy viện trợ kinh tế cũng không phải “thói quen” của chính quyền Bình Nhưỡng lâu nay.

Bài phát biểu cứng rắn của ông Kim Jong-un tại biểu lễ diễu binh kỷ niệm 100 năm ngày sinh lãnh tụ vĩ đại Kim Il-sung rõ ràng cho thấy ông hề muốn đi chệch quỹ đạo của cha và ông mình. Ngay cả khi muốn làm vậy thì ông cũng không thể vì sẽ dễ dàng để mất niềm tin cũng như sự trung thành nơi dân chúng và đặc biệt là đội ngũ quan chức mang quan điểm cứng rắn từ thời Kim Jong-il.

Đang đọc nhiều:
Nga đang 'hồi sinh' nhờ Trung Á