Trước đây, cơ quan CSĐT Công an TP Hồ Chí Minh đã từng phá một số vụ sản xuất thực phẩm, thức uống, liên quan trực tiếp đến sức khỏe của người sử dụng như: sản xuất bia Heineken giả, Tiger giả… và một số đối tượng đã bị truy cứu trách nhiệm hình sự. Mặc dù mức xử phạt về hành vi “sản xuất hàng giả là thực phẩm” khá nặng, cơ quan chức năng cũng đã khám phá nhiều vụ, nhưng trên thực tế thực phẩm giả vẫn còn nhiều đất sống?

Trong khi người tiêu dùng (NTD) chưa được hưởng lợi gì nhiều từ việc Bộ Tài chính áp giá trần bán lẻ đối với các mặt hàng sữa dành cho trẻ em dưới 6 tuổi thì nay lại phải đối phó với nạn sữa giả đang xuất hiện nhan nhản trên thị trường. Mới đây nhất là vụ phát hiện “xưởng” sản xuất sữa giả Công ty TNHH Chế biến TM-TP Phước Sinh Lộc (Công ty Phước Sinh Lộc) có trụ sở tại quận Tân Phú và chi nhánh tại Bình Chánh do Lê Tấn Phước (33 tuổi, quê quán Vĩnh Long) làm chủ, khiến NTD không khỏi bàng hoàng, lo sợ.

Ngày 26/6, các trinh sát thuộc Đội CSĐT tội phạm về TTQLKT và CV - Công an huyện Bình Chánh phối hợp với Công an xã Vĩnh Lộc A, kiểm tra nhà không số thuộc tổ 7, ấp 2A, xã Vĩnh Lộc A. Tại hiện trường, trinh sát phát hiện 19 bao sữa bột không rõ nguồn gốc, 22 bao đường hóa học, 8 bao bột sữa NDC (xuất xứ Trung Quốc), khoảng 80kg nhãn mác và 1.156 lon, hộp sữa nhiều nhãn hiệu. Ngoài ra, tại “xưởng” sản xuất này còn có cả một hệ thống máy trộn sữa, máy ghép, hàn, cắt lon sữa. Từ lời khai của Phước, các trinh sát tiến hành khám xét tiếp “kho” chứa sữa thành phẩm tại nhà không số ở tổ 15, ấp 6B, xã Vĩnh Lộc A và thu giữ thêm 642 lon sữa thành phẩm các hiệu Pigo, Physogrow, Gina Milk.

Bia giả bị PC46 Công an TP Hồ Chí Minh bắt giữ.

Theo lời khai ban đầu của Phước, Công ty Phước Sinh Lộc thành lập năm 2009 tại số E8 đường DC17, phường Sơn Kỳ, quận Tân Phú. Năm 2013, Phước mở thêm chi nhánh công ty tại ấp 2, xã Vĩnh Lộc A, Bình Chánh. Tuy nhiên, Phước không hoạt động sản xuất tại địa chỉ này mà thuê ngôi nhà không số tại tổ 7, ấp 2A, xã Vĩnh Lộc A để sản xuất sữa. “Xưởng” sản xuất chỉ có Phước và một công nhân thực hiện, nhưng mỗi tháng Phước đưa ra thị trường tiêu thụ khoảng 2 tấn sữa các loại: Pigo, Gina Milk Canxi, Gina Milk, Physogrow, … sữa Australia gầy. Công thức chung để sản xuất ra các loại sữa này gồm: đường hóa học, bột béo, bột sữa, hương liệu pha trộn với sữa bột Trung Quốc. Hỗn hợp này cho vào máy trộn đều, sau đó đóng hộp, dán mác và đưa đi tiêu thụ.

Mặc dù sản xuất sữa dỏm, nhưng trên trang web của Công ty Phước Sinh Lộc, Phước quảng cáo rất “kêu”: Với sự liên kết công nghệ tiên tiến và tiếp nhận nguồn nguyên liệu từ các quốc gia nổi tiếng (Australia & USA) về lĩnh vực sữa dinh dưỡng cao cấp. Phối hợp cùng những chuyên gia dinh dưỡng trong nước. Công ty tự tin là nhà cung cấp nguồn dinh dưỡng tốt nhất, luôn cho ra đời những dòng sản phẩm dinh dưỡng thật hoàn hảo như: Canxi (giúp phòng ngừa bệnh loãng xương, ngừa xơ vữa động mạch); Trí não & thị giác IQ (bổ sung DHA, Taurin, Cholin, Vitamin A, giúp trẻ phát triển sự thông minh, thị giác và hệ miễn dịch tốt); Bà bầu MAMA (được đặc chế dành cho bà mẹ mang thai và cho con bú. Bổ sung các chất DHA, Axit folic, Canxi, sắt, I ốt, Fos); Chiều cao GROW (Sữa bột giúp trẻ phát triển chiều cao hoàn hảo); Người gầy (sữa bột giúp hấp thu toàn bộ dưỡng chất và rất tốt cho những người biếng ăn, suy nhược cơ thể); Dinh dưỡng (sữa bột nguyên kem uống liền với tỉ lệ tối ưu của các thành phần dinh dưỡng...

Chính vì lên mạng quảng cáo nhiều loại sữa “cao cấp” do công ty mình sản xuất và tiêu thụ một lượng lớn tại thị trường các tỉnh miền Tây, miền Trung và TP Hồ Chí Minh và các loại sữa giả do Phước “sản xuất” có nhãn mác giống đến 90% các nhãn hiệu nổi tiếng, nên NTD không để ý, dễ dàng bị lừa.

Trong thời gian qua, cơ quan chức năng cũng đã phát hiện nhiều vụ sữa giả bằng cách thay đổi nhãn mác sữa từ loại rẻ tiền sang loại đắt tiền hơn. Điển hình, Phòng PC46 Công an TP Hồ Chí Minh phát hiện trường hợp đối tượng mua sữa Pediarune (loại 1,7kg) và sữa Gain 3 (loại 900g) pha trộn với tỷ lệ 2 hộp Gain 3 (loại 900g) trộn với 1 hộp Pediarune (loại 1,7 kg) cho ra 2 hộp Pediarune (loại 1,7kg). Cứ mỗi hộp thu lời 135.000 đồng. Sản xuất hơn 1 năm, cơ sở sản xuất giả này mới bị cơ quan chức năng phát hiện; Chi cục QLTT TP Hồ Chí Minh cũng cho biết, QLTT cũng phát hiện một công ty TNHH sản xuất thực phẩm tại quận Bình Tân gian lận bằng cách đóng gói “Sữa bột dinh dưỡng phát triển chiều cao Vina Food” nhưng trong giấy chứng nhận tiêu chuẩn sản phẩm là “Vi chất dinh dưỡng phát triển chiều cao Vina Food”…

Một cán bộ Phòng PC46 Công an TP Hồ Chí Minhcho biết, sản xuất kinh doanh hàng giả có trị giá (so với hàng thật) dưới 30 triệu đồng thì xử lý hành chính; trên 30 triệu đồng xử lý hình sự. Riêng sản xuất thực phẩm giả thì đều bị xử lý hình sự tội “Sản xuất, buôn bán hàng giả là lương thực, thực phẩm”. Tuy nhiên, trên thực tế, việc xử phạt cũng còn nhiều bất cập. Ví dụ như mặt hàng bột ngọt thì có nơi cho là “thực phẩm”, có nơi cho là “phụ gia thực phẩm”, vì vậy việc xử phạt cũng không thống nhất. Có lẽ vì vậy mà hàng giả là thực phẩm vẫn còn nhiều đất sống?

Không chỉ riêng hàng giả sản xuất trong nước, kể cả hàng giả nhập lậu vào nội địa không được kiểm soát chặt tại các cửa khẩu cũng khiến cho thị trường hỗn loạn. Theo đánh giá của Chi cục QLTT, tình hình sản xuất và buôn bán hàng giả, hàng xâm phạm quyền sở hữu công nghiệp còn phức tạp, chưa thấy giảm. Trong lĩnh vực an toàn vệ sinh thực phẩm, trong 6 tháng đầu năm, QLTT đã kiểm tra 420 vụ. Trong đó có 203 vụ buôn bán thực phẩm ngoại nhập lậu, tạm giữ 28.447 chai, lon bia; 23.088 lon nước tăng lực; 1.612 chai rượu ngoại; 26.343 chai sữa nước loại 237 ml; gần 9 tấn bột ngọt Trung Quốc, 13 tấn thực phẩm khô, hơn 4,5 tấn đường cát Thái Lan…