Thủ tướng Nhật Bản Shinzo Abe và Tổng thống Philippines Rodrigo Duterte đã có cuộc gặp riêng tối 26-10 (giờ địa phương) tại thủ đô Tokyo. Ông Abe kêu gọi Tổng thống Duterte khôi phục quan hệ với Mỹ, vốn trở nên căng thẳng sau hàng loạt phát ngôn của tổng thống Philippines.

Trước cuộc gặp này, 2 ông Abe và Duterte có cuộc hội đàm chính thức cùng ngày. Mô tả Nhật Bản là “người bạn đặc biệt còn thân thiết hơn anh em”, ông Duterte cam kết hợp tác chặt chẽ với Tokyo trong các vấn đề khu vực cũng như bảo đảm các giá trị dân chủ, luật pháp và giải quyết hòa bình các tranh chấp (bao gồm trên biển Đông).

Thủ tướng Abe hoan nghênh nỗ lực cải thiện quan hệ giữa Manila và Bắc Kinh, đồng thời cho biết 2 ông cùng đề cao sự quan trọng của việc giải quyết tranh chấp hàng hải mà không sử dụng bạo lực.

Tong thong Duterte than trong o Nhat - Anh 1

Tổng thống Philippines Rodrigo Duterte (trái) gặp Thủ tướng Nhật Bản Shinzo Abe (phải) hôm 26-10 Ảnh: Reuters

Tổng thống Philippines cũng lên tiếng trấn an khi gặp cộng đồng doanh nhân Nhật Bản cùng ngày.

“Tôi bảo đảm chuyến thăm Trung Quốc chỉ xoay quanh vấn đề kinh tế. Chúng tôi không nói đến vũ khí và tránh đề cập tới chuyện liên minh” - ông nhấn mạnh, đồng thời cho biết Philippines đang cố cải thiện môi trường kinh doanh và thúc giục các công ty Nhật Bản đầu tư nhiều hơn. Bên cạnh kinh tế, hợp tác hàng hải sẽ tiếp tục được duy trì giữa 2 nước.

Theo trang Inquirer, quan sát hoạt động của ông Duterte tại Nhật Bản, các nhà phân tích nhận định Tổng thống Duterte tỏ ra khá thận trọng về vấn đề biển Đông nhằm tránh làm mất lòng Trung Quốc, bất chấp áp lực gia tăng từ Tokyo và Washington.

Ông Xu Liping, nhà nghiên cứu cấp cao về Đông Nam Á tại Học viện Khoa học Xã hội Trung Quốc, cho rằng “thái độ của Tổng thống Duterte về biển Đông đã rõ ràng” - đó là đàm phán với Trung Quốc.

Cùng quan điểm, ông Jin Yong, Phó Hiệu trưởng Trường Nghiên cứu quốc tế thuộc Trường ĐH Truyền thông Trung Quốc, cho rằng ông Duterte sẽ không nghe theo nước khác - kể cả Mỹ và Nhật - trong khi theo đuổi hợp tác với Bắc Kinh.

Xuân Mai