Khoảng ba tháng trở lại đây VN-Index dao động quanh vùng 650-690 điểm. Nhiều cổ phiếu có tốc độ tăng giá mạnh từ đầu năm đến nay đã chững lại. Một tỷ lệ không nhỏ trong số này đã giảm chừng 15-20% giá trị so với đỉnh. Có cổ phiếu giảm tới 30%. Dòng tiền không còn vào thị trường với cường độ cao, nhưng vẫn quanh quẩn đâu đó, tìm cơ hội với những cổ phiếu chưa tăng giá.

Tim co phieu tot chua tang gia - Anh 1

Đường là thứ hàng hóa đã và đang lên giá trên thị trường quốc tế. Ở Việt Nam, lợi nhuận của các doanh nghiệp sản xuất, kinh doanh đường năm nay hứa hẹn một mức tăng trưởng đáng nể.

Nếu đi tìm một xu hướng mới cho thị trường, thì đó là gì? Tuy chưa có những kết quả rõ ràng, khả quan đến mức có thể lạc quan, nhưng thông điệp của Chính phủ trong việc bán vốn nhà nước tại các doanh nghiệp lớn, đưa các công ty đã IPO lên sàn, tìm cách xử lý nợ xấu, kể cả cho thí điểm phá sản ngân hàng yếu kém cùng với quyết tâm hạ lãi suất thông qua việc cung ứng vốn dồi dào cho các tổ chức tín dụng, sẽ có tác động tích cực trung, dài hạn đến chứng khoán. Hàng hóa niêm yết đa dạng hơn, chất lượng tốt hơn sẽ thu hút tiền nội và ngoại chảy vào chứng khoán. Nhìn về phía trước, chứng khoán đang được hỗ trợ bởi yếu tố vĩ mô và triển vọng kinh doanh của công ty niêm yết.

Ai đó nói rằng hãy nhìn vào các cổ phiếu năng lượng. Việt Nam vẫn cần xây dựng nhiều nhà máy thủy điện, nhiệt điện để đáp ứng nhu cầu sử dụng điện ngày càng cao. Nhưng một số quỹ đầu tư lại nhấn mạnh họ sẽ thoái vốn triệt để và không giải ngân nữa vào các công ty nhiệt điện bởi chúng sử dụng than, gây ô nhiễm môi trường. Tương tự họ không mua cổ phiếu các công ty khai thác than đang niêm yết trên sàn. Những doanh nghiệp mà hoạt động cốt lõi liên quan đến môi trường đều được nghiên cứu kỹ lưỡng. Thậm chí có quỹ đầu tư còn tính toán bỏ qua cả những doanh nghiệp sản xuất sắt thép, xi măng vì đánh giá chúng cũng gây hao tổn cho môi trường không ít.

Số khác nhấn mạnh nên để mắt đến một số có chọn lọc cổ phiếu ngân hàng như VCB, ACB, MBB. Các ngân hàng này đang có một bản cân đối tài chính tương đối sạch sau khi đã xử lý một khối lượng không nhỏ nợ xấu. Thị giá ACB và MBB đã hầu như không tăng trong một thời gian dài. VCB có khả năng đạt mức tăng trưởng lợi nhuận cao trong 2-3 năm tới nhờ dịch vụ, tín dụng và hoàn nhập dự phòng rủi ro khi một số khoản nợ xấu đã giải quyết xong. Dẫu vậy, có lẽ không nên quên cổ phiếu ngân hàng là một cái kho “mênh mông” với nguồn cung mà phải một nguồn tiền khổng lồ mới hấp thụ được.

Các công ty xây dựng, sản xuất vật liệu xây dựng loại nhỏ và vừa với hiệu quả kinh doanh không đến nỗi tồi và thường tập trung lợi nhuận dồn vào quí 4 hàng năm, có thể là một bất ngờ cho thị trường. Rất nhiều trong số này hiện có thị giá dưới 10.000 đồng. Khác với các doanh nghiệp bất động sản, vay nợ ngân hàng của nhóm này thấp hơn hẳn. Nếu cần chú ý, thì đó là việc các công ty xây dựng ít được thanh toán đúng hạn các khoản phải thu từ chủ các dự án đầu tư, nhất là khi nguồn vốn đầu tư cho dự án là từ ngân sách.

Lọc ra các cổ phiếu chưa biết thế nào là tăng giá trong vòng một năm qua không khó. Cái khó là tìm những cổ phiếu tốt trong giỏ đó mà bị thị trường vì một lý do nào đó bỏ qua. Muốn thế, phải đặt những cổ phiếu ấy trong mối tương quan với những doanh nghiệp cùng ngành nghề, lĩnh vực, so sánh các chỉ tiêu cơ bản của chúng như vốn, doanh thu, lợi nhuận, chỉ số P/E và triển vọng M&A nếu có. Một số cổ phiếu có thể được hỗ trợ bởi những yếu tố khách quan bên ngoài như giá nguyên vật liệu, hàng hóa trên thị trường thế giới. Chẳng hạn các công ty khai thác, chế biến, xuất khẩu cao su thiên nhiên. Giá cao su trên thị trường Tokyo (Tocom Rubber) “nhảy múa” khá mạnh trong những tháng qua, có thời điểm xuống dưới 150 yen/ki lô gam, hoặc chạm 200 yen/ki lô gam. Một khi giá này vượt lên khỏi mốc cản 200 yen/ki lô gam và vượt càng xa thì rất có thể một khởi điểm của chu kỳ đi lên của giá “vàng trắng” sẽ bắt đầu.

Đường là thứ hàng hóa đã và đang lên giá trên thị trường quốc tế. Ở Việt Nam, giá đường bán buôn của các nhà máy đã tăng khoảng 2.000-3.000 đồng/ki lô gam tùy nơi. Lợi nhuận của các doanh nghiệp sản xuất, kinh doanh đường năm nay hứa hẹn một mức tăng trưởng đáng nể. Hiện một số cổ phiếu đường như SLS, LSS, BST, BHS, KTS... có thể có lợi nhuận đột biến quí 3-2016 (quí đầu tiên của năm tài chính tính từ tháng 7 hàng năm).

Sắp tới ngày 28-10-2016 cổ phiếu của Habeco sẽ niêm yết trên UpCom và sau đó sẽ đến lượt Sabeco. Thứ hàng hóa mới sẽ là phép thử cho thị trường. Thị trường vẫn dành không ít kỳ vọng cho các doanh nghiệp có giá trị vốn hóa lớn do ảnh hưởng của chúng đến VN-Index. Dù vậy, có một thực tế là đòi hỏi một sức bật đi xa cho cổ phiếu vốn hóa lớn từ mức giá hiện tại xem ra không mấy dễ dàng.