Việc tiết kiệm điện năng trong sản xuất và tiêu dùng vẫn đang được nói đến như một giải pháp “nhất cử lưỡng tiện” khi mà nguồn cung điện năng đang được dự báo là thiếu hụt nghiêm trọng. Đại Đoàn kết trong nhiều số báo trước đã phân tích cụ thể vấn đề này. Tuy nhiên, không phải người dân nào hoặc doanh nghiệp nào cũng có được những phương án hữu ích cho riêng mình...

Dự báo nguồn cung điện năng thiếu hụt nghiêm trọng Ảnh: Cấn Dũng Nghịch lý tiết kiệm điện năng ... Thực tế, nguồn tiêu thụ điện năng từ phía người dân (tạm hiểu là điện sinh hoạt) rõ ràng là chẳng thấm tháp vào đâu so với nguồn tiêu thụ điện năng từ phía các doanh nghiệp, đặc biệt là các doanh nghiệp trong lĩnh vực công nghiệp nặng (luyện cán thép, xi măng, khai thác mỏ, sản xuất hoặc chế biến thức ăn gia súc...). Thậm chí, có những chuyên gia đã thẳng thắn chỉ ra rằng, ngoài những cái lợi về nhân công, đầu ra đầu vào của sản phẩm... thì chuyện được “xài” điện công nghiệp giá rẻ cũng là một nguồn “lợi nhuận” khiến không ít nhà đầu tư nước ngoài sẵn sàng “ok” khi đến Việt Nam làm ăn. Đó tất nhiên là một nghịch lý. Vì suy cho cùng, chúng ta cứ hô hào tiết kiệm điện năng, nhưng nếu cả một huyện hàng vạn dân tiết kiệm điện, chắc gì đã bằng một tổ máy thực hiện tiết kiệm điện năng! Vì thế, nếu những doanh nghiệp “tiêu xài” điện vào “hàng khủng” chỉ cần lơ là hoặc “sống chết mặc bay” trong vài giờ đồng hồ thì cả tỉnh, cả huyện “còng lưng” tiết kiệm điện, chịu khó chịu khổ bao nhiêu cũng... bằng thừa! Những cách làm linh hoạt Ông Bùi Đình Thanh, Giám đốc công ty TNHH một thành viên Than Quang Hanh (Tập đoàn công nghiệp Than & Khoáng sản Việt Nam – Vinacomin), từ góc độ một lãnh đạo doanh nghiệp khai thác hầm lò, ông Thanh cho biết: Ngay từ những năm trước, khi được dự báo nguồn cung điện sẽ thiếu trong mùa khô, Công ty Than Quang Hanh đã lập kế hoạch sử dụng điện năng một cách tiết kiệm nghiêm túc nhất, kể cả đưa vào chỉ tiêu thi đua. Cụ thể, doanh nghiệp đã lắp máy biến tần giảm được 10% nguồn tiêu dùng điện. Sử dụng các loại bóng đèn tiết kiệm điện; công bố và nghiêm chỉnh thực hiện các vấn đề liên quan như thời gian, công suất, số lượng, vị trí... sử dụng các thiết bị điện sao cho hợp lý. Kể cả việc bật/tắt (hoặc sử dụng bao nhiêu) loại quạt thông gió trong hầm lò, những thiết bị dùng cho sản xuất khác... đều được Công ty tính toán kỹ lưỡng và đưa ra những phương án sử dụng hợp lý và tiết kiệm nhất. Theo ông Thanh, ngoài việc góp phần sử dụng tiết kiệm điện, thì những giải pháp nêu trên còn góp phần mang lại những “lợi nhuận” không nhỏ về vật chất (ít nhất đã tiết kiệm được 10% chi phí tiền điện), mà còn giúp cho cán bộ nhân viên công ty tạo lập ý thức sử dụng năng lượng điện mang tính hiện đại hơn, quy trình hơn. Bà Dương Thị Quỳnh Trang – Phó Giám đốc phụ trách quan hệ công chúng và đối ngoại, siêu thị Big C cho biết: lượng điện tiêu thụ tại Big C chiếm khoảng 30% chi phí dịch vụ mua ngoài của siêu thị. Để thực hiện Chỉ thị số 171/CT-TTg ngày 26-1-2011 của Thủ tướng Chính phủ về viêc tăng cường tiết kiệm điện, năm 2011, Big C tiếp tục triển khai và áp dụng triệt để các giải pháp nhằm sử dụng điện tiết kiệm và hiệu quả: Thay thế đèn huỳnh quang T8 bằng đèn huỳnh quang T5 tiết kiệm điện năng, lắp đặt hệ thống giám sát và quản lý năng lượng, trang bị hệ thống bồn trữ lạnh, trang bị hệ thống tủ quầy đông lạnh có hiệu suất tiết kiệm điện cao hơn so với quầy kệ lạnh thông thường, sử dụng vật liệu cách nhiệt tốt nhất. Cũng theo bà Trang, từ cuối năm 2010, Big C đã đưa vào hoạt động thế hệ đầu tiên các đại siêu thị Big C “Xanh”, sử dụng tất cả các công nghệ thân thiện với môi trường. “Tiến tới tất cả các đại siêu thị của Big C trong tương lai sẽ là các Đại siêu thị “Xanh”, cho phép tiết kiệm khoảng 20% lượng điện sử dụng so với một trung tâm thương mại bình thường”. Việc tiết kiệm điện trong sản xuất và tiêu dùng đang được coi như một giải pháp “nhất cử lưỡng tiện” Ảnh: CẤN DŨNG Quản lý và sử dụng điện là khâu then chốt Ông Nguyễn Bá Vinh - Phó Chủ tịch, Tổng thư ký Hội Sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả Việt Nam cho biết, hiện tình trạng lãng phí điện ở một đơn vị sản phẩm của nước ta cao gấp 1,5 – 2 lần so với mức trung bình của thế giới và khu vực. Hầu hết các doanh nghiệp ở Việt Nam còn sử dụng công nghệ lạc hậu cho nên lượng điện năng tiêu thụ luôn ở mức cao. Theo nghiên cứu, có đến 50% doanh nghiệp vừa và nhỏ có trình độ công nghệ lạc hậu so với khu vực và thế giới. Ngoài ra, nhiều doanh nghiệp không có kế hoạch quản lý tiêu thụ điện năng và biện pháp cải tiến giảm mức tiêu thụ điện năng trên đơn vị sản phẩm. Chính vì vậy, không chỉ về mùa khô mà trong tương lai, lượng điện tiêu thụ vẫn là vấn đề khó khăn và luôn tăng, bất kể mùa nào. Việc cấp bách là phải tạo ý thức về sử dụng tiết kiệm điện ở nước ta. Ngoài ra, các doanh nghiệp, đặc biệt là những doanh nghiệp có nhu cầu tiêu dung điện năng ở mức cao nên tận dụng tối đa các nguồn năng lượng có thể thay thế được. Quan trọng nhất, trong tình hình hiện nay khi cả đất nước, cả xã hội đang phải đối diện với nguy cơ nhãn tiền thiếu điện là sử dụng điện hợp lý, tiết kiệm và hiệu quả. “Quản lý tốt hơn quá trình sử dụng điện ở doanh nghiệp là con đường dễ làm nhất hiện nay”, ông Vinh nhấn mạnh. Thanh Tường