(Đất Việt) “Đốt tiền, chơi xe siêu sang, đổ rượu... là những hành vi mang tính "lệch chuẩn" trong cách sống và nghĩ của một bộ phận giới trẻ. Thế nhưng, không nên bỏ rơi mà hãy giáo dục họ sống lành mạnh tích cực”, TS Lưu Hồng Minh, Trưởng khoa Xã hội học, Học viện Báo chí Tuyên truyền, nói.

TS Lưu Hồng Minh nhận định, đây là một hiện tượng đã xuất hiện từ lâu. Xã hội trước hay gọi hiện tượng này là "công tử Bạc Liêu". Trong bất kì thời điểm nào, hiện tượng này cũng có. Từ những năm 1990 trở lại đây, khi Việt Nam chuyển sang nền kinh tế thị trường, xã hội xuất hiện nhiều người giàu, sở hữu rất nhiều tiền. Con cái họ tiêu tiền một cách thoải mái hơn những người khác. Họ cố tìm cách thể hiện rằng, ta rất giàu, rất nhiều tiền; ta hơn người ở những kiểu mua xe siêu sang, đốt tiền, đổ rượu... Đó là một sự "lệch chuẩn" mang ý nghĩa tiêu cực. Nhiều người cùng có hành vi "lệch chuẩn" như thế, nên xuất hiện những hiện tượng như đã xảy ra thôi.

- Khi những hiện tượng đơn lẻ được tập hợp lại, sẽ ảnh hưởng thế nào đến giới trẻ, xã hội, thưa ông?

- Khi những người có hành vi "cố tình khác thường" ấy quy tụ lại với nhau để tạo nên một trào lưu lệch lạc, nó hoàn toàn không phù hợp hay tích cực đối với một xã hội văn minh, cũng như những giá trị truyền thống tốt đẹp của người Việt Nam. Dần dần, nếu mọi người, đặc biệt là những bạn trẻ, không có những lý tưởng sống đích thực, sẽ bị cuốn theo đánh mất dần đi bản ngả. Đồng thời, đó là một xã hội mang tính bề mặt và khoảng cách giàu nghèo ngày càng lớn. Riêng những người "lệch chuẩn" sẽ tự đào thải mình ra khỏi những tiến bộ của cộng đồng như những gì mà đã thấy ở video clip đốt tiền kia.

Hành vi đốt tiền ấy không những vi phạm pháp luật mà còn vi phạm đạo đức tối thiểu của xã hội nữa.

- Vậy đâu là nguyên nhân gây ra sự "lệch chuẩn" này?

- Một là nhóm đối tượng ấy luôn có ý nghĩ coi trọng đồng tiền, coi trọng những gì được thể hiện ra bên ngoài. Đó cũng cho chúng ta thấy được ở những chiếc xe siêu sang hàng chục tỉ, những đám cưới triệu USD... Điều đặc biệt nguy hiểm, lớp "lệch chuẩn" này có được nhiều tiền từ những nguồn "không sạch". Họ cho con cháu mua sắm thật nhiều để lòe thiên hạ, rồi vay tiền của dân như những vụ vỡ nợ hàng nghìn tỉ đồng.

Nhóm đối tượng này còn tư duy: Ta giàu, nhiều tiền thì giá trị bản thân ta được tăng lên. Sự lệch lạc nếp nghĩ ấy được hình thành ngay từ nhỏ do ảnh hưởng tiêu cực từ xã hội hay giáo dục không đúng mức của gia đình. Giới trẻ rất thích mới. Họ nghĩ đến việc làm mới mình bằng những việc "chơi trội" hơn hẳn bình thường mà không để ý rằng sự "chơi trội" ấy có khi vi phạm đạo đức xã hội. Như hành vi đốt tiền chẳng hạn.

- Giới trẻ cần hiểu đúng và làm gì để có giá trị đích thực của bản thân?

- Đừng để mình rỗi quá. “Nhàn cư vi bất thiện”. rỗi quá dễ rơi vào cách nghĩ tiêu cực, nghĩ ra lắm trò lạ lùng không tưởng tượng được. Cần phải hiểu đúng giá trị đích thực của bản thân trong xã hội. Hãy hiểu đơn giản là việc làm của mình có được cộng đồng xã hội chấp nhận không? Có đem lại lợi ích tích cực cho bản thân không? Có chà đạp lên nỗi đau người khác không...

Những hiện tượng "lệch chuẩn" gần đây ngày càng nhiều mà vẫn không sửa được. Chưa có một nghiên cứu sâu sắc và cảnh báo toàn diện về những hành vi này tác động xấu như thế nào đối với xã hội.

Để thay đổi ý thức hành vi "lệch chuẩn" ngoài việc xã hội lên án còn phải có biện pháp giáo dục kịp thời, thậm chí nếu vi phạm pháp luật phải răn đe đủ mạnh. Phải có các sân chơi lành mạnh để quy tụ giới trẻ và giáo dục lối sống, lý tưởng cho lớp thanh niên mới. Đồng thời cũng không được bỏ rơi những đối tương này khi họ có sai phạm mà giúp họ sửa sai để hòa nhập với lối sống tích cực.

- Cảm ơn ông!

Đang đọc nhiều:

15 'thành tích kinh dị' của VN khiến thế giới 'giật mình'