Với nhu cầu tiêu thụ thịt bò gia tăng, trong khi khả năng cung ứng còn hạn chế, Việt Nam ngày càng trở thành “miếng bánh” ngon mà nhiều quốc gia có lợi thế về chăn nuôi bò thịt “để mắt” tới. Điều này tạo thêm cơ hội chọn lựa cho người tiêu dùng, song lại đặt ngành chăn nuôi bò thịt trong nước trước không ít thách thức.

Thit bo ngoai co 'huc' do bo noi? - Anh 1

Dự kiến trong vài năm tới, thói quen tiêu dùng thịt tươi sống của người Việt chưa thể thay đổi. Ảnh: ST.

Thị trường rộng mở

Trao đổi với phóng viên Báo Hải quan, ông Lê Bá Lịch, Chủ tịch Hiệp hội Thức ăn chăn nuôi Việt Nam đánh giá: Hiện nay, mức tiêu thụ thịt trung bình của người Việt Nam khoảng 38kg/người/năm. Trong số đó, thịt trâu, bò mới chiếm khoảng 6-7%. Con số này khá thấp so với thế giới khi thịt trâu, bò tiêu thụ chiếm khoảng 25-30% trong tổng số các loại thịt. Dễ thấy, dư địa của thị trường thịt bò còn khá lớn.

Qua khảo sát một số chợ khu vực Hà Nội như: Cổ Nhuế (Bắc Từ Liêm), Nhổn (Nam Từ Liêm), Yên Hòa (Cầu Giấy), Láng Hạ B (Đống Đa), Pháo Đài Láng (Đống Đa)…, phóng viên nhận thấy, giá thịt bò tại các chợ có sự dao động nhất định. Cụ thể, giá thịt thăn và thịt bắp khoảng từ 220.000-280.000 đồng/kg. Thịt dẻ sườn trung bình có giá từ 170.000-200.000 đồng/kg.

Hiện nay, cùng với sự phát triển của nền kinh tế, đời sống người dân dần nâng cao, nhu cầu tiêu dùng các loại thịt, trong đó có thịt bò cũng tăng lên. Tuy nhiên, bên cạnh giá cả, vấn đề an toàn thực phẩm mới là điều khiến nhiều bà nội chợ lăn tăn hơn cả.

Bà Nguyễn Ngọc Lan (Cầu Giấy, Hà Nội) cho biết: Gia đình bà có ba thế hệ cùng chung sống. Ngoài hai vợ chồng bà đã về hưu còn có con trai, con dâu và một cháu trai đang tuổi ăn tuổi lớn. Bởi vậy, việc tiêu thụ thịt bò khá thường xuyên. Mỗi tuần nhà bà thường mua hai bữa thịt bò thăn, mỗi bữa khoảng 3 lạng với mức giá 25.000 đồng/lạng. Như vậy, mỗi bữa thịt bò gia đình bà chi khoảng 75.000 đồng.

“Mặc dù so với các loại đồ ăn khác, sử dụng thịt bò có phần đắt đỏ hơn nhưng gia đình vẫn chấp nhận được. Vấn đề tôi lo ngại ở đây là chất lượng thịt bò bởi thời gian qua, tình trạng thịt lợn làm giả thịt bò diễn ra khá phổ biến. Nếu không tinh ý thì người tiêu dùng khó nhận ra. Để tránh điều này, tôi thường lựa chọn mua thịt của các hàng quen biết”, bà Lan nói.

Cùng chung băn khoăn như bà Lan, chị Trần Ngọc Hương (Cổ Nhuế-Bắc Từ Liêm) cho hay: Do không có nhiều kinh nghiệm chọn mua thịt và tin tưởng vào người bán hàng nên đã có lần chị mua phải thịt bò “rởm”. Theo chị Hương, hiện nay người bán hàng gian dối khá tinh vi, không chỉ đơn thuần là thịt giả 100% được tẩm ướp từ thịt lợn mà trong quá trình thái thịt bò “xịn”, tranh thủ lúc người mua hàng không để ý, người bán mới trà trộn thêm loại thịt “rởm”. Như vậy, người tiêu dùng dù có “bán tín bán nghi” thì cũng khó nhận biết hơn bởi về ăn vẫn thấy có mùi thịt bò.

Phải chấp nhận “cuộc chơi”

Trên thực tế, nhiều năm qua, ngành chăn nuôi bò thịt của Việt Nam vẫn chưa đáp ứng được nhu cầu tiêu thụ. Bằng chứng là, Việt Nam liên tục gia tăng NK bò thịt, đặc biệt là NK bò từ Australia với số lượng lên tới hàng trăm nghìn con mỗi năm. Thịt bò ngoại nhập tràn ngập các siêu thị, cửa hàng.

Mới đây, Cao ủy phụ trách NN&PTNT của Liên minh châu Âu (EU) Phil Hogan đã dẫn đầu một đoàn thương mại cấp cao gồm hơn 40 DN tới tìm kiếm các cơ hội kinh doanh tại Việt Nam. Trong số các loại sản phẩm nông nghiệp được giới thiệu, thịt bò cùng sữa, các sản phẩm từ sữa chiếm một vị trí khá quan trọng. Điều này đủ để thấy sự quan tâm của các DN nước ngoài tới thị trường Việt Nam, đồng thời cũng dự báo thời gian tới cuộc xâm lấn của thịt bò ngoại vào thị trường nội địa sẽ còn mạnh mẽ hơn.

Đánh giá về điều này, ông Lê Bá Lịch cho rằng, Việt Nam đã ký kết nhiều Hiệp định Thương mại tự do (FTA), đặc biệt là việc tham gia Hiệp định Đối tác kinh tế chiến lược xuyên Thái Bình Dương (TPP) nên nhiều quốc gia đánh giá Việt Nam là thị trường tiềm năng, muốn tiến tới xâm nhập khá dễ hiểu. Ngành chăn nuôi đại gia súc nói chung, chăn nuôi bò nói riêng của Việt Nam hiện còn khá hạn chế với quỹ đất chăn nuôi nhỏ, chất lượng con giống thấp, vòng quay chậm không thể phát triển nhanh… Trong khi đó, các quốc gia ở khu vực Nam Mỹ, EU… có lợi thế rất lớn về chăn nuôi bò thịt, đặc biệt là về chất lượng an toàn thực phẩm. Những điều này khiến cho việc thịt bò nội bị áp đảo khi thịt ngoại tràn vào là điều đương nhiên, cần phải chấp nhận “cuộc chơi”.

Đứng từ góc độ người tiêu dùng, theo chị Hương, khi thịt bò ngoại ngày càng xuất hiện nhiều trên thị trường là tín hiệu tích cực để các bà nội trợ thêm sự lựa chọn cho bữa ăn gia đình. “Hiện tại, tôi cũng đã kết hợp xen kẽ tiêu thụ giữa thịt bò ngoại nhập và thịt nội. Trong tương lai, nếu các loại thịt bò ngoại được NK từ nhiều thị trường uy tín, giá cả thêm phần cạnh tranh, tôi sẽ cân nhắc chuyển hẳn sang tiêu dùng thịt ngoại nhằm tránh nỗi lo mua phải thịt không đảm bảo chất lượng hoặc thịt lợn giả bò”, chị Hương nói.

Mặc dù việc thịt bò ngoại áp đảo thịt nội gần như là câu chuyện đương nhiên, song không ít chuyên gia cho rằng: Hiện tại và trong khoảng 3-5 năm tới, thói quen của nhiều người Việt vẫn là tiêu dùng thịt tươi sống. Trong khi đó, thịt NK hầu hết là hàng đông lạnh, nhiều mỡ. Đây cũng là một trong các yếu tố giúp ngành chăn nuôi bò thịt của Việt Nam có thời gian để thay đổi nhằm đáp ứng tốt hơn nhu cầu tiêu thụ, đồng thời gia tăng khả năng cạnh tranh.

Thanh Nguyễn