Hàng không Việt Nam tiếp tục tăng trưởng “nóng” với cả số lượng tàu bay và hành khách. Tuy nhiên, cùng với đó lại là tình trạng mất an toàn, an ninh hàng không, sự gia tăng các vụ việc mang vũ khí, công cụ hỗ trợ, vật phẩm nguy hiểm lên tàu bay hay hành khách “làm loạn” tại sân bay.

Them nhieu hanh khach 'thich' mang hang cam len tau bay - Anh 1

Gia tăng đột biến các vụ việc mất an ninh hàng không

Chỉ số an toàn hàng không giảm

Cục Hàng không Việt Nam thông tin, đến cuối tháng 9-2016, số lượng tàu bay đăng ký quốc tịch Việt Nam là 142 chiếc, tăng 16 chiếc so với cùng kỳ năm 2015. Sản lượng điều hành bay và sản lượng hành khách vận chuyển của các hãng trong 9 tháng đầu năm 2016 tăng vọt.

Cụ thể, sản lượng điều hành bay đi/đến là 269.500 chuyến, tăng 23,6% so với cùng kỳ 2015. Sản lượng khách thông qua các Cảng hàng không trong 9 tháng đạt 61,3 triệu lượt, tăng 31,6% so với cùng kỳ 2015. Trong đó, các hãng hàng không Việt Nam đã vận chuyển 29,6 triệu khách, tăng 28,5% so với cùng kỳ 2015.Theo Cục Hàng không, hàng không tiếp tục tăng trưởng “nóng” trong bối cảnh hạ tầng chưa đáp ứng kịp. Ngoài các hãng hàng không Việt Nam, hiện có 61 hãng hàng không nước ngoài cũng khai thác đường bay đến Việt Nam.

Tuy nhiên bên cạnh tín hiệu tích cực đó, trong 9 tháng qua, đã xảy ra 273 vụ việc và sự cố liên quan đến an toàn hàng không, trong đó có 60 sự cố (phân loại theo mức B, C và D) và 213 vụ việc (mức E). Ngoài ra, các hãng bay nước ngoài thông báo, có 6 sự cố (1 mức B do tổ bay, 5 mức D do nguyên nhân kỹ thuật) và 25 vụ việc mức E.

Ông Đỗ Quang Việt, Phó Cục trưởng Cục Hàng không Việt Nam cho rằng, các sự cố tập trung vào nguyên nhân kỹ thuật tàu bay và yếu tố con người. “Dù sự cố giảm so với cùng kỳ năm 2015 nhưng sự cố do yếu tố con người vẫn ở mức tăng so với cùng kỳ năm 2015, trong đó 6 sự cố mức C đều do yếu tố con người. Chỉ số an toàn trong 9 tháng đầu năm 2016 thấp hơn so với cùng kỳ và trung bình năm 2015”, ông Đỗ Quang Việt cho hay.

Đáng lưu ý, tình trạng sai lỗi của con người trong hoạt động bảo dưỡng gây ra các sự cố uy hiếp an toàn bay chủ yếu do nhân viên bảo dưỡng tàu bay đã làm tắt, bỏ bước, không tuân thủ các quy định, quy trình, hướng dẫn bảo dưỡng đã được phê chuẩn khi thực hiện bảo dưỡng...

Còn nhiều lỗ hổng

Trong quý III-2016, ngành hàng không ghi nhận 70 vụ việc hành khách mang vũ khí, công cụ hỗ trợ, vật phẩm nguy hiểm lên tàu bay, tăng 29 trường hợp so với cùng kỳ năm 2015. Ngoài ra, lực lượng chức năng cũng ghi nhận 11 vụ gây rối trật tự, đe dọa, hành hung nhân viên hàng không, trong khi cùng kỳ năm 2015 chỉ ghi nhận 4 vụ việc… Như vậy, trong quý III-2016, hàng không đã ghi nhận 104 vụ việc mất an ninh hàng không, tăng 33 vụ so với cùng kỳ 2015.

Đáng nói, tình trạng mang vũ khí, công cụ hỗ trợ, vật phẩm nguy hiểm trái quy định gia tăng mạnh. Tại sân bay Nội Bài, cơ quan chức năng liên tiếp phát hiện các vụ việc vận chuyển vàng trái phép lên máy bay. Cụ thể như, ngày 27-7, Chi cục Hải quan sân bay quốc tế Nội Bài phối hợp với Phòng Cảnh sát kinh tế, CATP Hà Nội bắt giữ 2 hành khách vận chuyển lậu 3kg vàng từ Việt Nam sang Hàn Quốc.

Vàng đã được mang lên máy bay trót lọt, để dưới ghế ngồi thì bị lực lượng an ninh kiểm tra, phát hiện. Tiếp đó, ngày 4-8, Chi cục Hải quan sân bay quốc tế Nội Bài tiếp tục phát hiện 1 hành khách có quốc tịch Nhật Bản vận chuyển 7 tượng kim loại nghi là vàng lên máy bay nhưng không khai báo. Bước đầu làm việc với cơ quan hải quan, vị khách cho biết số tượng trên được làm từ vàng trị giá gần 3,2 tỷ đồng.

Lực lượng kiểm soát an ninh hàng không cũng đã phát hiện, xử lý 11 vụ trộm cắp, chiếm giữ tài sản của hành khách để quên, trong đó 9 trường hợp là hành khách đi tàu bay và 2 trường hợp là lao động làm việc tại cảng hàng không.

Ví dụ, sáng 29-7, qua hệ thống camera, lực lượng an ninh sân bay Nội Bài phát hiện 1 nhân viên bốc xếp lấy trộm iPad trong vali của hành khách bị bung khóa. Có 63 trường hợp hành khách khai báo mất tài sản trong hành lý ký gửi. Chỉ trong 3 tháng (quý III-2016), Thanh tra Cục Hàng không đã ký 19 quyết định xử phạt cá nhân, tổ chức; các Cảng vụ cũng ký 181 quyết định xử phạt hành chính trong lĩnh vực hàng không dân dụng.

Ông Đào Văn Chương, Phó Cục trưởng Cục Hàng không Việt Nam cho biết, số lượng hành khách mang công cụ hỗ trợ (đèn pin phát tia lửa điện, bình xịt hơi cay) trong hành lý xách tay và hành lý ký gửi tăng mạnh.

“Vụ can thiệp bất hợp pháp, chiếm quyền điều khiển hệ thống máy chủ làm thủ tục check-in tại các nhà ga hành khách nội địa của các Cảng hàng không Nội Bài, Tân Sơn Nhất và website thương mại của Vietnam Airlines ngày 29-7 cho thấy, vấn đề an ninh mạng, an ninh hệ thống thông tin chuyên ngành hàng không còn nhiều lỗ hổng."

"Vụ việc nhân viên hàng không tiếp tay, cất giấu 80 lượng vàng dưới đệm ghế ngồi của 2 hành khách đi chuyến bay VN416/HAN-ICN ngày 26-7 tại Cảng hàng không quốc tế Nội Bài cho thấy nguy cơ tiềm ẩn can thiệp bất hợp pháp vào hoạt động hàng không dân dụng đến từ những nhân viên đang làm việc tại các khu vực hạn chế của cảng hàng không là rất lớn”, lãnh đạo Cục Hàng không đánh giá.