Với những ai yêu thích công nghệ, việc Apple không có Jobs là một đại thảm họa - có lẽ mức độ nghiêm trọng của nó chỉ xếp sau viễn cảnh sự sống trên trái đất kết thúc.

Kênh History Channel đang giới thiệu một series hấp dẫn có tên gọi Life After People (Cuộc sống vắng bóng con người - tạm dịch), trong đó họ đưa ra những hình dung về trái đất sau khi loài người bị tuyệt diệt. Là một nhà phân tích công nghệ, nên thông báo hôm 17/1 vừa qua của Steve Jobs về việc ông sẽ nghỉ vô thời hạn để chữa bệnh (đây là lần nghỉ thứ 3 của ông trong 10 năm qua) đã khiến tôi nghĩ tới một điều không tưởng: Điều gì sẽ xảy ra nếu Steve Jobs không quay trở lại? Với những ai yêu thích công nghệ, việc Apple không có Jobs là một đại thảm họa - có lẽ mức độ nghiêm trọng của nó chỉ xếp sau viễn cảnh sự sống trên trái đất kết thúc. Trước hết, phải thừa nhận rằng Jobs không nổi tiếng vì là người đầu tiên ứng dụng công nghệ. Cả iPod và iPhone đều ra đời sau khi thị trường đã có những sản phẩm tương tự. Nhưng thành tích của Jobs là xác định được một nhu cầu trên thị trường và tìm ra những phương pháp ấn tượng để thỏa mãn nhu cầu đó. Dường như ông hiểu và tiếp cận khách hàng theo những cách mà ít vị lãnh đạo nào có thể làm được. Ông còn rất giỏi trong việc ấn định thời điểm giới thiệu sản phẩm. Apple là một trong những thương hiệu được yêu thích nhất trên thế giới. Hiện nay, đây là công ty có giá trị vốn hóa thị trường lớn thứ hai sau Exxon. Nhưng phần lớn trong số tài sản thương hiệu đó lại được xây dựng từ con người và thành tựu của Steve Jobs. Nếu không có ông, dù có lớn mạnh như bây giờ, thì Apple vẫn chỉ là một công ty sản xuất hàng tiêu dùng bình thường trên thị trường công nghệ - cũng giống như Microsoft, Dell, HP. Xét từ quan điểm hoạt động, công ty này vẫn duy trì đường đi của mình nhờ vào tài quản lý xuất sắc của Tim Cook, song phép thần diệu họ từng có sẽ biến mất. Vì chuyện Steve Jobs có thể chấm dứt thời kỳ thống trị của mình tại Apple vì lý do sức khỏe là điều hoàn toàn có thể xảy ra, nên sau đây tôi xin trình bày một số phỏng đoán của mình về tình hình Apple thời hậu Jobs: Sáu tháng sau Jobs: Tim Cook hiện là CEO của Apple. Đối với bên ngoài, công ty vẫn chưa có gì thay đổi nhiều. Dòng chảy sản phẩm của Apple vẫn không bị ảnh hưởng. iPad 2 và phiên bản iPhone thế hệ 4 vẫn xuất hiện theo đúng lịch trình, và cả hai đều thuộc top những sản phẩm ăn khách. Công ty vẫn duy trì mức doanh thu cao ngất ngưởng. Nhưng lúc này đã rộ lên nhiều tin đồn về việc các công ty công nghệ đối thủ đang tìm cách lôi kéo lãnh đạo của Apple về làm việc cho mình. Trang Silicon Alley Insider còn dự đoán những người có khả năng rời Apple sớm nhất. Một năm sau Jobs: Cơ cấu quyền lực của Apple bắt đầu thay đổi. Tim Cook (một lần nữa) chứng tỏ mình là người lãnh đạo tuyệt vời của công ty. Nhưng cùng lúc, giới phân tích nhận thấy sự "trỗi dậy" của nhiều gương mặt lãnh đạo chủ chốt khác phụ trách các dòng sản phẩm khác nhau. Trên các phương tiện truyền thông đại chúng bắt đầu xuất hiện những biệt danh như "CEO iPhone", "CEO Mac",... Báo giới bắt đầu nói về xu hướng "phân quyền lãnh đạo" ở Apple. Cisco và Microsoft bắt đầu "nhòm ngó" các tài năng của Apple. Cisco đặc biệt nóng lòng muốn mở rộng sang lĩnh vực điện tử phục vụ tiêu dùng với các sản phẩm như máy tính bảng, điện thoại thông minh, và nhiều thiết bị khác. Doanh thu của Apple vẫn duy trì ở mức cao. Thế giới sẽ ra sao nếu thiếu Steve Jobs? 2 năm sau Jobs: Người tiêu dùng tỏ ra thờ ơ hơn tới các sản phẩm của Apple. Tuy các thiết bị của họ vẫn có một lượng đông đảo người hâm mộ, song các nhà quan sát thị trường nhận thấy sự trung thành và quan tâm của người tiêu dùng giảm đi đáng kể. Bên trong, Apple bắt đầu nhận ra rằng họ đang để tuột mất cái "vị trí đặc biệt" trong lòng người tiêu dùng và giới truyền thông mà họ từng có dưới thời Steve Jobs. Tim Cook chỉ đạo cho các đội thiết kế phát triển những phiên bản iPhone và Macbook với công nghệ thấp hơn, giá thành rẻ hơn nhằm khuếch tán sức thu hút của họ đối với người tiêu dùng. Ông còn cung cấp iPhone cho tất cả bốn nhà mạng ở Mỹ. Sự thay đổi này sẽ có hiệu quả trong thời gian ngắn, khi iPhone lấy lại lợi thế trước các thiết bị Android của Google. 4 năm sau Jobs: Apple tuyên bố họ sẽ bắt đầu tham gia vào các sự kiện trong ngành công nghệ - kết thúc vị trí đặc biệt trên thị trường mà họ có trong thời đại Jobs. 5 năm sau Jobs: Apple thực hiện một chiến dịch rầm rộ nhắm tới khách hàng, và bắt đầu tung ra nhiều sản phẩm phục vụ cho các công ty với trọng tâm là điện thoại VoIP và máy tính để bàn truyền thống. Một điểm chính nữa là các dịch vụ điện toán đám mây. Cũng trong năm này, Apple còn trình làng một thiết bị sẽ được sử dụng nhiều trong tương lai - có thể là một dòng máy tính cá nhân để bàn có biệt danh "Steve 1000" - để tưởng nhớ người đã khai sinh ra Apple - Steve Jobs, và đồng thời đánh vào tâm lý "hoài cổ" của người tiêu dùng. Sản phẩm mới này có giá thành quá đắt so với túi tiền của những khách hàng trung lưu, vì thế mà họ thích mua những chiếc máy tính để bàn Mac và Macbook giá rẻ tại Target và Best Buy hơn. 10 năm sau Jobs: Apple vẫn được coi là một trong những nhà sản xuất các sản phẩm công nghệ phục vụ người tiêu dùng và doanh nghiệp tốt nhất trên thế giới, song các công ty như Google và Facebook tỏ ra phù hợp với người sử dụng bình thường hơn, bởi họ cung cấp sản phẩm, nội dung, và mạng lưới. Dưới sự lãnh đạo của Tim Cook, Apple cũng tập trung sâu hơn vào việc phân chia các dòng sản phẩm tiêu dùng từ cấp thấp tới cấp cao, đồng thời bổ sung thêm một loạt các sản phẩm và dịch vụ phục vụ doanh nghiệp. Kết quả là, Apple không đầu tư nguồn lực một cách hợp lý vào sự phát triển dòng TV màn hình phẳng thông minh, khiến họ để mất lợi thế cạnh tranh trước Google và Facebook. Thủy Nguyệt dịch theo Huffington Post