Nhằm trợ giúp những người già khó khăn và giảm gánh nặng với nhà nước, Chính phủ Thái Lan vừa thông qua kế hoạch tăng “thuế tội lỗi” đối với các mặt hàng như rượu, bia, thuốc lá.

Thai Lan tang 'thue toi loi' de giup nguoi gia ​ - Anh 1

Một trung tâm chăm sóc người già ở tỉnh Kalasin

Tờ Bangkok Post cho biết, đây là một phần trong đạo luật chăm sóc người già vừa được Quốc hội Thái Lan thông qua trong cuộc họp ngày 1-8. Theo luật này, thuế tiêu thụ đặc biệt với rượu, bia và thuốc lá sẽ tăng thêm từ năm 2018. Tuy nhiên, Chính phủ sẽ không thu quá 4 tỉ baht mỗi năm (khoảng 120 triệu USD) cho mục đích này.

Cũng như nhiều nước châu Á, Thái Lan đang phải đối mặt với nguy cơ già hóa. Theo số liệu của Liên hợp quốc, tỉ lệ sinh đẻ trung bình của một phụ nữ Thái Lan trong năm 2013 là 1,5 con, giảm nhiều so với con số 5,6 con của năm 1970. Chi phí sinh hoạt và giáo dục tăng cao, người dân trì hoãn kết hôn để tập trung làm kinh tế… là những lý do khiến dân số trong độ tuổi lao động ở Xứ sở chùa Vàng giảm nhanh nhất trong số các quốc gia Đông Nam Á.

Trong khi đó, tuổi thọ trung bình của Thái Lan cũng tăng từ 52 tuổi trong giai đoạn từ năm 1950 - 1955 lên 76,8 tuổi vào năm 2025 theo như dự báo, trong đó tuổi thọ của nữ cao hơn nam gần 9 tuổi. Số lượng và tỷ trọng dân số trên 60 tuổi tăng nhanh và dự báo đến năm 2020, lần đầu tiên dân số trên 60 tuổi của Thái Lan sẽ nhiều hơn dân số dưới 15 tuổi.

Với mức tiền trợ cấp lương hưu trung bình từ 600-1.000 baht/tháng (16-28 USD/tháng), rất nhiều người già gặp khó khăn trong cuộc sống. Các khảo sát của Bộ Tài chính Thái Lan cho thấy, người già cần phải nhận trợ cấp từ 36-45 USD/tháng mới đủ sống.

Theo thống kê của Chính phủ Thái Lan, 8 trên 10 triệu người già ở nước này đang nhận trợ cấp, trong đó khoảng 3,5 triệu người có thu nhập thấp. Năm ngoái, Chính phủ Thái Lan đã chi 61,37 tỷ baht (khoảng 1,73 tỷ USD) tiền hưu trí và chi phí này ước tính tới năm 2020 sẽ đội thêm 16%.

Lo ngại tình trạng này nếu kéo dài sẽ đè nặng lên ngân sách quốc gia, tháng 3-2015, Chính phủ Thái Lan đã thành lập Ban người cao tuổi để giải quyết việc làm cho người đã nghỉ hưu và các vấn đề liên quan. Theo Thống đốc Ngân hàng Thái Lan V. Santiprabhob, nước này phải đẩy mạnh hoạt động sản xuất hơn nữa để có thể đảm bảo các chương trình chính sách dành cho người cao tuổi.

Với việc thông qua kế hoạch tăng thuế với các mặt hàng rượu, bia và thuốc lá, tiền trợ cấp hàng tháng cho người già từ 60 tuổi trở lên ở Thái Lan vốn đang ở mức rất thấp khoảng 18 USD/tháng sẽ được tăng lên mức từ 27-39 USD/tháng. Chính sách thuế mới này sẽ tác động đến khoảng 3 triệu người già đăng ký là người có thu nhập thấp với chính phủ. Những người không đăng ký sẽ nhận mức trợ cấp như cũ. Ngoài ra, những người đăng ký sẽ được cấp một thẻ chứng minh thư để được giảm giá mua vật dụng, đi xe buýt và tàu miễn phí.

Cũng có ý kiến lo ngại kế hoạch tăng thuế bia, rượu, thuốc lá có thể làm giá các mặt hàng này tăng gấp đôi, đặc biệt là sau khi Chính phủ Thái Lan đưa ra lộ trình nâng trần thuế lên 30% và 40% lần lượt đối với thức uống có cồn và thuốc lá trong những năm tới.

Tuy nhiên, theo Phó chánh Văn phòng Thủ tướng K. Pootrakul, khoản thuế tăng thêm này chẳng bõ bèn so với doanh thu khủng từ 3 sản phẩm trên, vào khoảng 6,4 tỉ USD - trong đó thuốc lá 1,95 tỉ, rượu hơn 1,86 tỉ, còn bia hơn 2,58 tỉ. Ông K. Pootrakul cho rằng, dù có tăng giá những sản phẩm này thì lượng tiêu thụ cũng không thay đổi. Trong khi đó, việc tăng thuế thuốc lá cũng giúp nhiều người từ bỏ thói quen nguy hiểm này, giúp giảm gánh nặng cho hệ thống y tế.