Theo các chuyên gia thương mại điện tử, ranh giới giữa thói quen mua sắm tại cửa hàng (offline) và thói quen mua sắm trực tuyến (online) đang trở nên mờ nhạt. Hiện tại, có không ít người tiêu dùng chuyển từ việc mua sắm tại cửa hàng trên đường phố sang mua sắm tại cửa hàng trên mạng.

Tao su thay doi ve thoi quen mua sam - Anh 1

Cuộc hội thảo Meet Magento 2016 vừa diễn ra tại TPHCM vào giữa tháng 10 vừa qua với chủ đề xuyên suốt là làm sao để phát triển ngành thương mại điện tử đã thu hút gần 1.000 khách tham dự đến từ 10 quốc gia, bao gồm các nhà cung cấp giải pháp phát triển trang web, phần mềm ứng dụng, các nhà bán lẻ, sàn thương mại điện tử… Đây là lần thứ hai sự kiện thường niên Meet Magento được tổ chức ở Việt Nam, sau lần đầu tiên diễn ra vào tháng 8-2015.

Ông Nguyễn Ngọc Dũng, Phó chủ tịch Hiệp hội Thương mại điện tử Việt Nam (VECOM), nhận định rằng khái niệm trung thành với một cửa hàng, cửa hiệu nào đó nơi người tiêu dùng gần như không còn tồn tại. Bởi người tiêu dùng thường xuyên được tiếp cận với thông tin hàng hóa trên nhiều kênh truyền thông khác nhau nên họ có thêm nhiều sự lựa chọn. Từ đó, họ có thể chuyển đổi nhanh sang hành vi mua sắm trực tuyến với những thông tin tìm kiếm được trên mạng.

Còn ông Christopher Beselin, cựu tổng giám đốc Lazada Việt Nam, kể rằng vào năm 2012, khi Lazada bước vào thị trường Việt Nam, giới quan sát đã cho rằng doanh nghiệp này khó thành công do thương mại điện tử còn là một ngành mới mẻ. Ngược lại với sự nhận định đó, ngành này đang phát triển nhanh và mạnh ở Việt Nam, người tiêu dùng đã quen dần với việc mua sắm hàng hóa trên mạng.

Các chuyên gia công nghệ cũng nhận định sự gia tăng nhanh chóng số lượng người sử dụng điện thoại thông minh và mạng Internet di động (mạng 3G và 4G) đã góp phần thúc đẩy sự phát triển của thương mại điện tử. Số lượng lượt truy cập vào các trang web bán hàng, sàn thương mại điện tử… để tìm hiểu thông tin, đặt mua hàng hóa và dịch vụ đã tăng lên mặc dù sức mua vẫn còn khá khiêm tốn.

Ngoài ra, các chuyên gia cũng khuyến nghị các cá nhân, nhóm khởi nghiệp với các dự án thương mại điện tử cần tìm hiểu thị trường, nhận diện đối tượng khách hàng của mình một cách kỹ lưỡng, đồng thời phải biết tận dụng các dịch vụ hỗ trợ trực tuyến như Amazon Web Services, Facebook, YouTube… để quảng cáo và truyền thông về hàng hóa, dịch vụ của mình.

Người đại diện của công ty SmartOSC, đơn vị tổ chức sự kiện ở Việt Nam năm nay, cho biết Hiệp hội Meet Magento mong muốn mở ra một sân chơi dành cho cộng đồng doanh nghiệp thương mại điện tử nói chung và những người yêu thích hệ sinh thái Magento nói riêng, đồng thời cũng tạo ra cơ hội kết nối các doanh nghiệp trong ngành với các nhà cung cấp giải pháp công nghệ để hợp tác và phát triển.

Trong một sự diễn tiến khác, cuộc khảo sát mới nhất của DI Marketing về khách hàng thương mại điện tử ở Việt Nam đã cho thấy có tới 90% số người trong nhóm này mua sắm trực tuyến ít nhất một lần mỗi quý. Đây là một tin vui có ý nghĩa khích lệ cho ngành thương mại điện tử, sau một chuỗi tin tức về việc các trang Beyeu, Deca, Lingo, Cdiscount đóng cửa hoặc ngừng hoạt động. Theo lời dự báo gần đây từ eMarketer, mảng bán lẻ thương mại điện tử (retail e-commerce) của Việt Nam sẽ có tốc độ tăng trưởng 20% trong năm nay lẫn năm sau, đạt tổng doanh thu 2,08 tỉ đô la trong năm 2017.

Các số liệu từ DI Marketing cho thấy một khi người tiêu dùng trong nước đã được làm quen với thương mại điện tử thì tần suất sử dụng kênh này là khá lớn. Theo đó, có tới 19% người tiêu dùng thương mại điện tử mua hàng trực tuyến ít nhất một lần mỗi tuần, còn nếu tính theo ít nhất một lần mỗi tháng thì tỷ lệ này lên tới 71%.

Mặc dù vậy, người tiêu dùng Việt Nam vẫn chưa có ý muốn sử dụng phương tiện thanh toán điện tử cho hoạt động mua sắm trực tuyến. Có tới 85% số người tiêu dùng vẫn lựa chọn việc thanh toán tiền mặt khi nhận hàng (Cash-On-Delivery – COD).

Về mặt thiết bị, trong khi máy tính để bàn và máy tính xách tay vẫn là phương tiện được sử dụng nhiều nhất để tìm hiểu và mua sắm trực tuyến (khoảng 75%), thì điện thoại di động đang bắt kịp khá nhanh (51%).
Trước đó, hồi tháng 5, một cuộc khảo sát của W&S Group cho thấy phụ nữ Việt Nam đang đóng vai trò tiên phong trong việc sử dụng thương mại điện tử. Theo đó, tỷ lệ phụ nữ mua sắm quần áo trực tuyến cao hơn tỷ lệ của nam giới tới 20%, còn với giày dép thì cao hơn 10%.

Theo bản Báo cáo Chỉ số Thương mại điện tử Việt Nam 2015 (Vietnam e-commerce index 2015), dịch vụ chuyển phát và hoàn tất đơn hàng trong nước vẫn chưa theo kịp xu hướng phát triển mạnh mẽ của thương mại điện tử. Cụ thể, chỉ có hai doanh nghiệp chuyển phát tham gia chương trình Ngày mua sắm trực tuyến trong các năm 2014 và 2015. Mặc dù số doanh nghiệp cung cấp dịch vụ này tham gia Ngày mua sắm trực tuyến 2016 đã tăng lên, nhưng về tổng thể, sự gắn kết giữa các doanh nghiệp chuyển phát và các doanh nghiệp bán hàng trực tuyến cũng như giữa các doanh nghiệp chuyển phát với nhau chưa cao.

VECOM đánh giá từ năm nay, ngành thương mại điện tử sẽ bước sang giai đoạn phát triển nhanh. Ý kiến này phù hợp với sự dự báo của một số tổ chức nghiên cứu thị trường có uy tín. Điều này là cơ hội cho các doanh nghiệp cung cấp dịch vụ chuyển phát và hoàn tất đơn hàng đồng thời đòi hỏi sự liên kết chặt chẽ hơn giữa các doanh nghiệp ngành dịch vụ này và các doanh nghiệp thương mại điện tử.

Trong thời gian sắp tới, VECOM sẽ triển khai nhiều hoạt động và sự kiện nhằm nâng cao nhận thức về ý nghĩa của dịch vụ hoàn tất đơn hàng (Fulfillment Services) đối với sự phát triển của thương mại điện tử, đồng thời qua đó thu hút sự quan tâm và tạo sự gắn kết giữa các doanh nghiệp thuộc hai ngành nghề này.