Hiện nay, cả nước có hơn 1,3 triệu giáo viên và cán bộ quản lý giáo dục. Nhìn chung, trong những năm qua, đội ngũ giáo viên đã đáp ứng được yêu cầu nâng cao dân trí, đào tạo nhân lực, bồi dưỡng nhân tài, góp phần tích cực vào quá trình đổi mới giáo dục và đào tạo trong thời kỳ CNH, HĐH đất nước.

Tao dong luc thuc day doi moi giao duc, dao tao - Anh 1

Tuy nhiên, nhiều nơi, nhất là vùng sâu, vùng xa, năng lực và trình độ chuyên môn nghiệp vụ của nhiều giáo viên còn hạn chế. Nhiều giáo viên quen dạy theo phương pháp truyền thụ kiến thức một chiều, sự gắn kết kiến thức truyền đạt cho học sinh với thực tiễn cuộc sống còn hạn chế, dẫn tới việc học sinh thu nhận kiến thức còn thụ động, không vận dụng được kiến thức đã học vào các vấn đề trong học tập và cuộc sống.

Trong khi đó, đổi mới giáo dục hiện nay đòi hỏi đội ngũ giáo viên phải thực hiện phương pháp dạy học theo hướng tích hợp, phân hóa, phát huy tính chủ động, sáng tạo, và phát triển năng lực học sinh. Số giáo viên có khả năng sử dụng thành thạo ngoại ngữ và tin học còn chiếm tỷ lệ thấp, tính đến tháng 7-2015, giáo viên Tiếng Anh phổ thông đạt chuẩn năng lực ngoại ngữ chỉ đạt 32,67%.

Mức lương hiện nay của nhiều nhà giáo không bảo đảm đời sống cho bản thân và gia đình, dẫn đến hiện tượng một bộ phận không nhỏ giáo viên phải dạy thêm, làm thêm, không có thời gian tự nghiên cứu bổ sung kiến thức, tham gia các lớp đào tạo nâng cao nghiệp vụ. Công việc nhiều, áp lực lớn, khiến giáo viên không có thời gian chuẩn bị bài giảng và bị phân tâm trong hoạt động chuyên môn.

Để nâng cao chất lượng đội ngũ giáo viên, ngành giáo dục và đào tạo cần thực hiện tốt các giải pháp: Rà soát, hoàn thiện để ban hành các chuẩn giáo viên, chuẩn/tiêu chuẩn cán bộ quản lý giáo dục các cấp; đánh giá thực trạng chất lượng đội ngũ giáo viên và cán bộ quản lý giáo dục các cấp theo chuẩn/tiêu chuẩn ban hành.

Theo đó, xây dựng chương trình, kế hoạch và tổ chức đào tạo, bồi dưỡng giáo viên, cán bộ quản lý giáo dục đạt chuẩn; xây dựng lộ trình tinh giản biên chế những giáo viên, cán bộ quản lý giáo dục không có khả năng đạt chuẩn. Tăng cường gắn kết giữa các cơ sở đào tạo sư phạm với các địa phương trong việc đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ giáo viên và cán bộ quản lý giáo dục; chú trọng bồi dưỡng thường xuyên ngay tại nhà trường cho đội ngũ giáo viên thông qua sinh hoạt tổ/nhóm chuyên môn, trao đổi, tự học.

Chuẩn hóa đội ngũ giáo viên ngoại ngữ đáp ứng yêu cầu triển khai chương trình ngoại ngữ 10 năm đối với giáo dục phổ thông. Hỗ trợ các trường đại học sư phạm và cao đẳng sư phạm triển khai đào tạo, bồi dưỡng giáo viên ngoại ngữ theo chương trình ngoại ngữ mới; xây dựng chương trình và triển khai bồi dưỡng giáo viên giảng dạy ngoại ngữ chuyên ngành, giảng dạy chuyên ngành bằng ngoại ngữ.

Bên cạnh đó, các địa phương cần chú trọng thực hiện đúng các cơ chế, chính sách; chăm lo đời sống tinh thần, cải thiện đời sống vật chất, tạo điều kiện để giáo viên được học tập, nâng cao trình độ chuyên môn, nghiệp vụ có lộ trình phù hợp với yêu cầu đổi mới. Xây dựng cơ chế, chính sách cụ thể để thu hút nhân tài, nhân lực chất lượng cao không chỉ có ưu đãi bằng vật chất mà cần phải bao gồm cả về điều kiện làm việc, cơ hội phát triển... Cả xã hội cùng chăm lo, tôn vinh, nhân rộng những tấm gương nhà giáo tiêu biểu, điển hình tiên tiến xuất sắc, khơi gợi nhiệt huyết và ý thức tự hào nghề nghiệp của đội ngũ nhà giáo. Có như vậy mới thật sự tạo được động lực nâng cao chất lượng đội ngũ giáo viên, góp phần quan trọng thực hiện thành công đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo hiện nay.