Để đạt tăng trưởng GDP từ 6,3 - 6,5% thì tăng trưởng kinh tế quý IV phải đạt 7,1 - 7,3%, đây là mục tiêu cao và khó. Chuyên gia kinh tế Bùi Đức Thụ, Ủy viên Ủy ban Tài chính ngân sách của Quốc hội khóa XIII, lưu ý: Hơn lúc nào hết lúc này Chính phủ cần rà soát lại các thể chế. Ngoài cơ chế khuyến khích về đầu tư, giao lưu kinh tế thì phải đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính…

Tang truong GDP: “Cu hich” cai cach hanh chinh cho chang cuoi - Anh 1

Chuyên gia kinh tế Bùi Đức Thụ nhấn mạnh, để bảo đảm phát triển cho nền kinh tế hơn lúc nào hết lúc này Chính phủ cần rà soát lại các thể chế, đặc biệt cải cách trên thực tế. Ảnh: Thảo Nguyên

Thu hút nguồn lực trong, ngoài nước

Rõ ràng đến giờ phút này nhiều khả năng GDP năm 2016 không đạt chỉ tiêu mà Nghị quyết Quốc hội đặt ra là 6,7%. Với kết quả 9 tháng đầu năm, chuyên gia kinh tế dự báo, tăng trưởng kinh tế có thể dừng ở con số 6,3% với điều kiện Chính phủ phải hành động rất quyết liệt, thực hiện một loạt các giải pháp, trong đó phải phục hồi tăng trưởng ở một số ngành, lĩnh vực quá thấp so với năm 2015.

“Một trong những giải pháp Chính phủ đang tính đến là đẩy mạnh tăng thêm sản xuất dầu thô. Tuy nhiên, tôi cho rằng, trong nhiều năm chúng ta cứ xoáy vào việc tăng khai thác tài nguyên thiên nhiên để thực hiện mục tiêu tăng trưởng cũng cần phải xem xét cụ thể, nhất là trong điều kiện giá cả dầu thô trên thị trường thế giới biến động bất thường và hiện tại đang đứng ở mức thấp”, ông Bùi Đức Thụ nhìn nhận, nên cân nhắc vì có thể gây thiệt hại cho nền kinh tế.

Theo ông Bùi Đức Thụ, để bảo đảm phát triển cho nền kinh tế hơn lúc nào hết lúc này Chính phủ cần rà soát lại các thể chế, đặc biệt cải cách trên thực tế. Ngoài cơ chế khuyến khích về đầu tư, giao lưu kinh tế thì phải đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính.

Trong năm vừa qua cải cách thủ tục hành chính của chúng ta đã được Chính phủ, Quốc hội quan tâm, và cũng có những bước tiến dài, nhất là cải cách hành chính trong lĩnh vực thuế, hải quan, bảo hiểm xã hội. Nhưng rà soát lại thấy thủ tục hành chính còn hết sức nhiêu khê, rắc rối làm ảnh hưởng đến môi trường đầu tư, thu hút các nguồn lực trong, ngoài nước để đầu tư.

“Nếu không thu hút được nguồn lực trong và ngoài nước để đẩy mạnh thu hút đầu tư thì tăng trưởng bị ảnh hưởng. Việc đầu tư nước ngoài năm nay có chuyển biến, tăng trưởng tương đối khá nhưng đầu tư trong nước còn hạn chế. Đặc biệt, số doanh nghiệp thành lập mới tăng nhiều, nhưng doanh nghiệp dừng, giải thể tuy có giảm vẫn còn lớn”, ông Bùi Đức Thụ lưu ý.

Cân đối cán cân xuất nhập khẩu

Một vấn đề khác, xuất khẩu năm nay tăng chậm hơn so với năm 2015 làm ảnh hưởng đến khả năng tiêu thụ hàng hóa, ảnh hưởng đến chu chuyển vốn trong nền kinh tế cũng như thực hiện tái cấu trúc mở rộng. Trong điều kiện tăng trưởng thấp, cán cân thương mại vẫn ở tình trạng xuất siêu điều đó có nghĩa kim ngạch nhập khẩu bị suy giảm.

Ông Bùi Đức Thụ phân tích, nếu cho rằng, nhập khẩu suy giảm để bảo đảm cán cân thương mại quốc tế thặng dư, đứng ở góc độ cân đối vĩ mô về hàng tiền để ổn định tiền tệ thì điều đó là tích cực. Nhưng trong kim ngạch nhập khẩu của chúng ta hơn 90% là tư liệu sản xuất, và chỉ có 6-7% là hàng tiêu dùng.

Tổng kim ngạch nhập khẩu giảm có nghĩa rằng cung ứng vật tư máy móc thiết bị từ thị trường ngoài nước cho nền kinh tế của chúng ta suy giảm. Điều này cần phải xem xét vì tác động tới tăng trưởng kinh tế.

“Giải pháp trước mắt cũng như lâu dài thì ngoài việc cải cách hành chính để thu hút các nguồn lực trong và ngoài nước thì cũng phải quan tâm giải quyết đến vấn đề cân đối xuất nhập khẩu. Chúng ta phải đẩy mạnh xuất khẩu và cũng phải duy trì nhập khẩu một cách hợp lý để đáp ứng máy móc, thiết bị cho việc phục hồi phát triển sản xuất trong nước”, ông Thụ nhấn mạnh.

Ủy viên Ủy ban Tài chính ngân sách của Quốc hội khóa XIII cũng đặc biệt lưu ý phải rà soát lại các động lực trong nền kinh tế mà điều quan trọng nhất hiện tại đó là phải bảo đảm hài hòa giữa lợi ích nhà nước, lợi ích doanh nghiệp, và lợi ích người lao động.

“Hiện tại nếu như không duy trì hài hòa 3 lợi ích đó thì nền kinh tế của ta phát triển không ổn định, bập bênh và không thể nào khai thác một cách tối đa có hiệu quả các nguồn lực trong nền kinh tế”, ông Bùi Đức Thụ nói.

Chính sách tiền tệ cần thận trọng khi điều chỉnh

Viện Nghiên cứu Kinh tế và Chính sách (Verb) nhận định, tăng trưởng kinh tế cả năm 2016 chỉ có thể đạt được 6%. “Chúng tôi cho rằng, ngay cả hạ mục tiêu tăng trưởng xuống mức này vẫn không khả thi, vì kinh nghiệm tăng trưởng trong những năm qua cho thấy, dù tăng trưởng quý IV có cao hơn quý III, cũng không thể vượt 1 điểm phần trăm. Lần duy nhất ghi nhận mức chênh lệch lên tới trên 2 điểm % là cuối năm 2009, khi Chính phủ tung ra gói kích cầu quy mô lớn nhằm ngăn chặn suy giảm kinh tế. Do vậy, nhóm nghiên cứu giữ nguyên mức dự báo tăng trưởng 6,0% cho cả năm 2016”, TS Nguyễn Đức Thành, Viện trưởng Verb nhấn mạnh.

Trước những diễn biến của nền kinh tế trong 9 tháng năm 2016, theo TS Nguyễn Đức Thành, lạm phát tiếp tục tăng trong những tháng cuối năm là không thể tránh khỏi. Cho nên, chính sách tiền tệ cần thận trọng khi điều chỉnh. Các ngân hàng thương mại có thể cắt giảm từng bước lãi suất cho vay, khi mà áp lực chạy đua lãi suất không còn như những quý trước. Chính phủ cũng cần có quyết tâm mạnh mẽ, có biện pháp rõ ràng hơn trong việc giảm bớt các thủ tục hành chính không cần thiết cũng như hỗ trợ doanh nghiệp phát triển, đặc biệt là khu vực tư nhân.

Thảo Nguyên (Ghi)