Để thực hiện có hiệu quả các quy định của BLTTDS năm 2105 và Luật THADS năm 2014, Bộ Tư pháp - TANDTC - VKSNDTC đã ban hành Thông tư liên tịch số 11/2016/TTLT quy định một số vấn đề về thủ tục THADS và phối hợp liên ngành trong THADS.

Giải thích đối với bản án, quyết định của Tòa án có những điểm chưa rõ

Thông tư quy định trình tự, thủ tục ra quyết định thi hành án; thông báo về thi hành án; xác minh điều kiện thi hành án; kê biên, xử lý tài sản để đảm bảo thi hành án; bán đấu giá tài sản để bảo đảm thi hành án; thanh toán tiền thi hành án; mua tài sản thuộc sở hữu chung; giao nhận tài sản để trừ vào số tiền được thi hành án; ủy quyền, chuyển giao quyền và nghĩa vụ của người phải thi hành án…

TAND cac cap tang cuong phoi hop trong cong tac thi hanh an dan su - Anh 1

Lực lượng chức năng tổ chức thi hành án dân sự

Bên cạnh đó, Thông tư cũng quy định rõ trách nhiệm của Tòa án trong việc THADS cũng như giải thích đối với bản án, quyết định đã tuyên. Theo đó, trong trường hợp phát hiện bản án, quyết định của Tòa án có những điểm chưa rõ, gây khó khăn cho việc thi hành án hoặc phát hiện lỗi chính tả, số liệu có nhầm lẫn hoặc tính toán sai thì Thủ trưởng cơ quan THADS có văn bản yêu cầu Tòa án đã ra bản án, quyết định giải thích những điểm chưa rõ, sửa chữa lỗi chính tả hoặc số liệu nhầm lẫn. Tòa án có trách nhiệm trả lời về những vấn đề được nêu trong văn bản yêu cầu của cơ quan THADS. Việc giải thích bằng văn bản những điểm chưa rõ, sửa chữa lỗi chính tả hoặc sai sót về số liệu được thực hiện theo quy định của pháp luật về tố tụng và Điều 179 Luật THADS.

Văn bản trả lời của Tòa án là căn cứ để cơ quan THADS ra quyết định thi hành án, quyết định thu hồi hoặc sửa đổi, bổ sung quyết định về thi hành án đã ban hành hoặc để tiếp tục tổ chức việc thi hành án. Trong thời hạn 5 ngày làm việc, kể từ ngày nhận được văn bản trả lời của Tòa án, cơ quan THADS tiếp tục tổ chức việc thi hành án hoặc ban hành quyết định thu hồi, sửa đổi, bổ sung quyết định thi hành án đã ban hành, ban hành quyết định về thi hành án mới, trong đó có nội dung tiếp tục duy trì kết quả thi hành án nếu quá trình tổ chức thi hành án trước đó không có sai sót về trình tự, thủ tục thi hành án.

Trách nhiệm của Tòa án trong quá trình thi hành án dân sự

Trong trường hợp phát hiện có căn cứ để xem xét lại bản án, quyết định của Tòa án theo thủ tục giám đốc thẩm, tái thẩm thì thủ trưởng cơ quan THADS nơi đang tổ chức thi hành vụ việc có trách nhiệm kiến nghị với người có thẩm quyền xem xét lại bản án, quyết định đó. Người có thẩm quyền phải trả lời kiến nghị trong thời hạn 3 tháng, trường hợp vụ việc phức tạp thì không quá 4 tháng kể từ ngày nhận được kiến nghị. Trường hợp chưa hết thời hạn quy định mà nhận được văn bản trả lời của người có thẩm quyền về việc không có cơ sở chấp nhận kiến nghị, không kháng nghị theo thủ tục giám đốc thẩm, tái thẩm thì cơ quan THADS tổ chức thi hành bản án, quyết định đã có hiệu lực pháp luật đó. Trường hợp đã hết thời hạn quy định mà vẫn không nhận được văn bản trả lời của người có thẩm quyền thì cơ quan THADS tiếp tục tổ chức thi hành bản án, quyết định đã có hiệu lực pháp luật đó. Đồng thời, Thủ trưởng cơ quan THADS có văn bản thông báo cho Chánh án TAND, Viện trưởng VKSND có thẩm quyền về việc không nhận được văn bản trả lời của người có thẩm quyền. Trường hợp có thiệt hại do việc thi hành bản án, quyết định của Tòa án thì việc giải quyết yêu cầu bồi thường được thực hiện theo quy định của pháp luật về trách nhiệm bồi thường của Nhà nước.

Đối với việc thi hành quyết định giám đốc thẩm, tái thẩm, trong trường hợp bản án, quyết định của Tòa án đã được thi hành một phần hoặc đã thi hành xong mà nhận được kháng nghị theo thủ tục giám đốc thẩm, tái thẩm thì cơ quan THADS có trách nhiệm thông báo ngay cho người có thẩm quyền đã kháng nghị biết kết quả đã thi hành. Người có thẩm quyền đã kháng nghị có trách nhiệm gửi thông báo về kết quả thi hành án nói trên cho Tòa án có thẩm quyền xét xử giám đốc thẩm, tái thẩm biết và giải quyết theo quy định của pháp luật.

Khi xét xử lại, Tòa án phải phán quyết rõ về quyền và nghĩa vụ của các bên đương sự trên cơ sở tính toán, đối trừ phù hợp với kết quả thi hành án. Trường hợp quyết định giám đốc thẩm, tái thẩm tuyên hủy bản án, quyết định đã có hiệu lực pháp luật để xét xử sơ thẩm lại hoặc xét xử phúc thẩm lại mà cơ quan THADS chưa chi trả số tiền thi hành án đã thu được (kể cả trường hợp thu qua việc bán tài sản của người phải thi hành án) thì cơ quan THADS làm thủ tục đứng tên gửi số tiền thi hành án đã thu được vào ngân hàng theo kỳ hạn 1 tháng. Phần lãi suất tiền gửi tiết kiệm sẽ được cộng vào số tiền gửi ban đầu để thực hiện theo bản án, quyết định mới có hiệu lực pháp luật.

Quan hệ phối hợp của Tòa án trong công tác thi hành án dân sự

Định kỳ hàng năm, lãnh đạo Bộ Tư pháp, TANDTC, VKSNDTC tổ chức họp liên ngành vào cuối tháng 9 hoặc đầu tháng 10 để rút kinh nghiệm, bàn biện pháp khắc phục thiếu sót, thống nhất chỉ đạo công tác thi hành án. Mỗi năm ít nhất một lần, Vụ kiểm sát thi hành án dân sự thuộc VKSNDTC, Tổng cục THADS thuộc Bộ Tư pháp và Vụ Pháp chế- Quản lý khoa học thuộc TANDTC phối hợp kiểm tra công tác THADS và công tác phối hợp trong THADS ở địa phương; kịp thời kiểm tra và thống nhất biện pháp giải quyết đối với những vụ việc thi hành án có vướng mắc hoặc có quan điểm khác nhau. Thời gian, kế hoạch tổ chức do Tổng cục THADS chủ động.

Lãnh đạo cơ quan THADS, TAND và VKSND dân tại các địa phương thường xuyên phối hợp để thực hiện tốt công tác THADS; phối hợp trong việc giải thích, sửa chữa, bổ sung bản án, quyết định; trả lời kiến nghị; thụ lý và giải quyết yêu cầu của cơ quan THADS; công tác cưỡng chế THADS; giải quyết việc thi hành các bản án, quyết định tuyên không rõ, khó thi hành; việc thi hành các vụ án lớn, phức tạp, khó thi hành và các khó khăn, vướng mắc khác trong việc tổ chức thi hành các bản án, quyết định của Tòa án. Quá trình thực hiện, lãnh đạo Bộ Tư pháp, TANDTC, VKSNDTC yêu cầu nếu có vướng mắc hoặc cần bổ sung, sửa đổi thì các cơ quan THADS, TAND, VKSND các cấp kịp thời báo cáo để được hướng dẫn, giải thích hoặc có biện pháp giải quyết phù hợp.

Trần Quang Huy