Việc Washington thi hành hàng loạt lệnh trừng phạt chống lại Moscow trong gần một năm qua, đã thổi bùng ngọn lửa tâm lý chống Mỹ ở Nga với mức độ sôi sục hơn cả dưới thời Liên Xô cũ.

Theo tờ Washington Post, thái độ căm ghét Mỹ đã xuất hiện trong mọi thành phần người dân Nga, từ những người bán hàng rong cho đến các quan chức ở điện Kremlin.

Điển hình, hôm 8/3, Trung tâm Nghiên cứu Levada của Nga đã cho công bố kết quả của một cuộc thăm dò ý kiến. Theo đó, hơn 80% người Nga hiện đang có cái nhìn tiêu cực đối với nước Mỹ. Tỷ lệ này đã cao gấp đôi so với năm 2014 và cao nhất kể từ khi Levada bắt đầu tiến hành thăm dò ý kiến người dân từ năm 1988.

Tam ly ghet My soi suc o Nga - Anh 1

Lòng tin của người dân Nga với ông Putin ngày càng gia tăng bấp chấp Mỹ đang thi hành lệnh trừng phạt với Moscow.

Tư tưởng chống Mỹ đã lên tới cao trào khi chỉ sau vài giờ xảy ra vụ ám sát chính trị gia đối lập, cựu Thủ tướng Boris Nemtsov vào đêm 27/2, nhiều tin đồn cho rằng chính Cục Tình báo trung ương Mỹ (CIA) là thủ phạm và âm mưu đổ lỗi cho Tổng thống Vladimir Putin.

Vụ ám sát cựu phó Thủ tướng Nemtsov, chính trị gia cấp cao nhất bị sát hại trong suốt 15 năm lãnh đạo của ông Putin, được xem là đòn tấn công chí mạng nhằm vào các lực lượng thân phương Tây tại Nga. Bởi trước đây, ông Nemtsov từng thừa nhận mình là một chính trị gia theo tư tưởng phương Tây. Đây cũng là lý do khiến ông này có cả một danh sách dài kẻ thù xung quanh.

Đáng nói, tâm lý chống phương Tây càng gia tăng tại Nga khi Tổng thống Barack Obama mập mờ ý định về việc Mỹ sẽ chuyển vũ khí sát thương cho quân chính phủ Ukraine. Mục tiêu của Mỹ là đe dọa Nga “sẽ phải trả giá đắt” nếu tiếp tục can thiệp vào cuộc khủng hoảng chính trị tại Ukraine. Tuy nhiên, ngay cả một số nước thường có lời lẽ chỉ trích cay nghiệt với ông Putin cũng không đồng tình với đề xuất Washington chuyển vũ khí cho Kiev bởi họ lo ngại cho tính mạng của binh sĩ nước mình.

“Hành động của Mỹ không chỉ đe dọa tới sự ổn định của thế giới mà còn sự tồn tại của loài người trên hành tinh”, ông Sergey Mikheev, Giám đốc Trung tâm Chính trị đương đại tại Nga nhận định.

Mặc dù, dưới thời Liên Xô cũ, các khẩu hiệu chống Mỹ tràn ngập khắp nơi, nhưng vẫn không thể ngăn cản người dân Nga say mê ban nhạc huyền thoại The Beatles hay nghe tin tức từ đài phát thanh của Mỹ. Cảm xúc này tiếp tục dâng tràn sau khi Liên Xô sụp đổ vào năm 1991.

Tuy nhiên, người dân Nga đã nhanh chóng cân bằng tâm lý và quay trở lại cái nhìn thiếu thiện cảm với Mỹ đặc biệt sau sự kiện Washington và NATO cùng ném bom Serbia, một đồng minh của Nga hồi năm 1999. Tiếp đó là cuộc chiến ở Iraq, và việc NATO nhúng tay làm gia tăng căng thẳng trong cuộc xung đột giữa Nga - Georgia.

Tam ly ghet My soi suc o Nga - Anh 2

Tâm lý chống Mỹ tại Nga gia tăng khi Tổng thống Obama mập mờ ý định chuyển vũ khí cho chính phủ Ukraine.

Khi phong trào biểu tình phản đối bùng nổ ở Moscow vào cuối năm 2011 và 2012, Tổng thống Nga Putin đã cáo buộc Mỹ đứng đằng sau xúi giục. Và tư tưởng chống Mỹ ở Nga lại càng mạnh mẽ sau khi cuộc khủng hoảng chính trị bùng nổ tại Ukraine.

Theo Washington Post, tâm lý thù địch với phương Tây của người dân Nga còn liên quan trực tiếp tới chiến dịch tuyên truyền trên truyền hình khi mà hơn 90% thông tin phát sóng đều có nguồn gốc từ các kênh truyền hình trung ương. Do đó, người dân Nga đã nhanh chóng mất dần lòng tin vào nước Mỹ.

“Chúng tôi không thích người Mỹ bởi họ tự đề cao bản thân, không quan tâm đến ai khác”, nhà báo Nga kỳ cựu Vladimir Pozner chia sẻ.

“Chính phủ Nga hiểu rõ tác động của việc khơi dậy thái độ chống Mỹ và cũng dễ dàng hợp nhất xã hội Nga thông qua chiến dịch tuyên truyền này”, bà Maria Lipman, nhà phân tích chính trị độc lập ở Moscow nhận định.

Các hành động bài Mỹ cũng nhanh chóng diễn xuất hiện trên khắp nước Nga. Điển hình, một số quán cà phê ở Crimea, bán đảo sáp nhập vào Liên bang Nga hồi tháng 3/2014, đã ngưng phục vụ khách hàng là người Mỹ. Thậm chí, người ta còn vẽ chân dung Tổng thống Obama ăn chuối trên tường ở Đại sứ quán Mỹ tại Moscow. Hay thay vì mặc trang phục nhãn hiệu của phương Tây, người dân Nga đã mặc những chiếc áo thun in hình tên lửa Iskander với dòng chữ: “Trừng phạt à? Đừng làm cho Iskander cười”.

Ngoài ra, tâm lý chống Mỹ ở Nga cũng đã ngăn dòng văn hóa Mỹ thông qua phim ảnh, âm nhạc và giáo dục thâm nhập vào đất Nga. Hồi năm ngoái, các chính trị gia Nga đã cho ngừng chương trình trao đổi học sinh trung học tồn tại trong nhiều thập niên qua giữa Nga và Mỹ. Và hiện có rất ít nghệ sĩ phương Tây biểu diễn trên đất Nga. Trong hoàn cảnh này, các nhà lãnh đạo kinh tế thế giới đã lên tiếng cảnh báo rằng nước Nga sẽ đối mặt với vô vàn khó khăn trên con đường phát triển kinh tế khi tự cô lập mình.

Về phần mình, cựu Bộ trưởng Tài chính Nga Alexei Kudrin nhấn mạnh: “Tôi lo ngại cuộc khủng hoảng hiện nay có thể đẩy nước Nga vào tình trạng đối đầu lịch sử, cản trở sự phát triển đất nước trong mọi lĩnh vực”.

Tuy nhiên, theo hãng tin RT, cuộc thăm dò do Levada Center thực hiện trong tháng 2/2015 cho thấy, tỷ lệ người dân Nga ủng hộ các quyết định của Tổng thống Putin đã tăng lên 86%, bất chấp những khó khăn do lệnh cấm vận của phương Tây và Mỹ áp đặt với Nga.

Cuộc trưng cầu của Levada Center cũng chỉ ra, có 13% người được hỏi không hài lòng với cách điều hành đất nước của ông Putin. Cùng với Tổng thống Nga, chính sách của Thủ tướng Dmitry Medvedep cũng nhận được sự tín nhiệm của người dân Nga với 64% ủng hộ và 60% người được hỏi hài lòng với hoạt động của chính phủ Nga hiện nay.

Nội dung được thực hiện qua tham khảo nguồn tin từ Washington Post, nhật báo lớn nhất và là lâu đời nhất tại Washington D.C, Mỹ và hãng tin Russia Today (RT) của Nga.

MINH THU (lược dịch)