Ba nhà máy xỉ titan tại Bình Định của ba doanh nghiệp là Công ty cổ phần khoáng sản Sài Gòn-Quy Nhơn (HNX: SQC), Công ty cổ phần khoáng sản Biotan, Công ty cổ phần thương mại khoáng sản Bình Định (HOSE: BMC) đành phải đóng cửa từ 3 tháng qua.

Công bố với báo chí xung quanh việc tại địa phương hiện nay còn 10.000 tấn xỉ titan, với trị giá 5,8 triệu USD, đang tồn kho vì vướng mức thuế xuất khẩu quá cao, ông Nguyễn Kim Phương, Giám đốc Sở Công thương tỉnh Bình Định, cho biết ba nhà máy chế biến xỉ titan đã đóng cửa vì lo bị lỗ. Cụ thể, ông Phương cho biết theo nhiều văn bản kêu cứu của những doanh nghiệp có nhà máy chế biến xỉ titan thì giá bán một tấn xỉ titan sau khi trừ tất cả các chi phí là 580 USD. Nếu áp dụng mức thuế xuất khẩu 15%/tấn xỉ titan thì giá sẽ tăng thêm 78 USD/tấn. Kết quả là mỗi tấn xỉ titan, doanh nghiệp chế biến xỉ sẽ lỗ 57 USD. Ngoài việc sản phẩm xỉ tồn kho thì các doanh nghiệp phải trả lãi ngân hàng, cùng nhiều khoản chi phí khác. Không còn cách nào khác ba nhà máy xỉ titan tại Bình Định của ba doanh nghiệp là Công ty cổ phần khoáng sản Sài Gòn-Quy Nhơn, Công ty cổ phần khoáng sản Biotan, Công ty cổ phần thương mại khoáng sản Bình Định đành phải đóng cửa từ 3 tháng qua. Trong khi đó, các nhà đầu tư trên sàn chứng khoán lại lo lắng khi giá cổ phiếu của các doanh nghiệp chế biến xỉ titan vẫn được giao dịch với mức giá cao dù hoạt động sản xuất đã tạm ngừng. Đặc biệt là cổ phiếu SQC của Công ty cổ phần khoáng sản Sài Gòn-Quy Nhơn với giá trần vẫn ở mức hơn 92.000 đồng/cổ phiếu. Dù thực tế nhà máy xỉ titan có công suất 24.000 tấn/năm đã tạm ngừng việc chế biến xỉ từ tháng 6/2010, cũng như báo cáo tài chính do doanh nghiệp công bố là hiện nay còn tồn hơn 5.000 tấn xỉ titan. Từ tháng 11/2009 đến nay, sản phẩm xỉ titan của SQC vẫn không thể cho xuất khẩu được vì thuế xuất khẩu cao nên vẫn chưa có doanh thu và lợi nhuận từ sản phẩm chính này. Đây là điều bất thường cho thấy cổ phiếu titan đang bị làm giá và nhiều nhà đầu tư trên sàn chứng khoán đang “ôm” cổ phiếu của các doanh nghiệp chế biến titan, trong đó cổ phiếu SQC vẫn “mua đi bán lại” các giá trị không có thật. Điều này có nghĩa là “bóng bóng cổ phiếu titan” sớm muộn sẽ vỡ và nhiều nhà đầu tư sẽ trắng tay. Liên quan đến sự việc này, tháng 1/2010, Vietnam+ đã có bài phản ánh về sự phát triển không bền vững của nhiều dự án khai thác và chế biến xỉ titan được xây dựng tại các xã ven biển của tỉnh Bình Định. Chiều 28/9, có mặt tại nhà máy xỉ titan SQC tại thôn Hòa Hội Nam, xã Mỹ Thành, huyện Phù Mỹ, tỉnh Bình Định, phóng viên Vietnam+ đã được ông Phùng Đông Quang, Phó Chủ tịch Ủy ban Nhân dân xã Mỹ Thành xác nhận thông tin là nhà máy chế biến xỉ titan SQC đã đóng cửa được ba tháng. Hiện nay nhà xưởng không hoạt động và chỉ còn xuất titan thô. Công nhân nhà máy hiện được tạm nghỉ để chở việc với mức thu nhập bằng 70% lương. Trong một diễn biến mới nhất, dù các doanh nghiệp chế biến xỉ titan cùng Ủy ban Nhân dân tỉnh Bình Định đã có nhiều văn bản xin giảm mức thuế xuất khẩu sản phẩm xỉ titan từ 15% xuống 5% nhưng Bộ Tài Chính và Tổng cục Thuế vẫn không đồng ý./.